Κυριακή Ψαράκη

Μαθήτρια Α2 του

Ενιαίου Λυκείου Καστελίου Πεδιάδος

Γνωρίζουμε όλοι πολύ καλά ότι οι παλιοί Κρητικοί ήταν ιδιαίτερα μακρόβιοι. Ο λόγος είναι απλός. Είχαν ιδιαίτερη καλή υγεία και σωματική κατάσταση διότι τρέφονταν υγιεινά με προϊόντα που οι ίδιοι παρήγαγαν και κινούνταν πολύ σε καθημερινή βάση ώστε να κάνουν όλες τις εργασίες που έπρεπε. Ετσι, μέσα από αυτή την εργασία θα δούμε τί έτρωγαν και τί εργασίες έκαναν ώστε να έχουν υγεία, γερό οργανισμό και μακροζωία, κάτι που δυστυχώς δεν ισχύει στις μέρες μας.

Κύριες ασχολίες είχαν την γεωργία και την κτηνοτροφία.

Καλλιεργούσαν λαχανικά, όσπρια, σιτηρά. Είχαν ελιές, αμπέλια και σʼ αυτά βασιζόταν η διατροφή τους. Αν και κάθε οικογένεια είχε τουλάχιστον μια αγελάδα, μερικές κότες, κατσίκες και κουνέλια, δεν έτρωγαν πολύ συχνά φρέσκο κρέας, επειδή δεν είχαν ψυγεία ή κάποιο άλλο μέρος για να τα αποθηκεύσουν και να τα συντηρήσουν. Μόνο 2-3 φορές το μήνα είχαν την δυνατότητα αυτή ενώ αυτό που δεν μπορούσαν να το καταναλώσουν γρήγορα το έκαναν καπνιστό (π.χ. λουκάνικο) ή παστό.

Εκτός όμως από το κρέας ακόμα πιο σπάνια έτρωγαν ψάρι αφού για να το εφοδιαστούν χρειαζόταν ταξίδι περίπου 2 ημερών ώστε να μπορέσουν από το Ηράκλειο να φέρουν ψάρι στην επαρχία και αυτή την δυνατότητα την είχαν 4-5 φορές το χρόνο. Παρόλα αυτά, είχαν διάφορα άλλα προϊόντα με τα οποία συμπλήρωναν τις διατροφικές τους ανάγκες.

Ιδιαίτερα σημαντικά για τη διατροφή τους ήταν τα σιτηρά. Πολλά από τα φαγητά που έτρωγαν είχαν ως βάση το σιτάρι είτε αυτό ήταν ημιεπεξεργασμένο είτε σε μορφή αλεύρων. Από ημιεπεξεργασμένο σιτάρι έφτιαχναν χυλοπίτες, ξυνόχοντρο, λαδόχοντρο ενώ από αλεύρι έφτιαχναν ανέβαστες πίτες και όχι ψωμί αφού δεν είχαν τα απαραίτητα υλικά, χυλό, μακαρόνια, ζυμερά ή σκιουφιχτά και μαγγίρι. Φαγητά που ίσως δεν ήταν ιδιαίτερα, αλλά ήταν πολύ υγιεινά και με μεγάλα ποσοστά ενέργειας. Από τη διατροφή τους όμως δεν έλειπαν και τα γλυκά σκευάσματα όπως η μουσταλευριά και το πετιμέζι τα οποία φτιάχνονταν και αυτά από φυτικά συστατικά.

Για να μπορέσουν όμως να παράγουν όλα αυτά τα προϊόντα, (λαχανικά, λάδι, σταφύλια, σταφίδες, ελιές, όσπρια, σιτάρι κ.λ.π.), απαραίτητο ήταν να εργάζονται σκληρά, σχεδόν κάθε μέρα. Οι εργασίες τους πέρα από το τάισμα των ζώων, τα οικιακά, το πότισμα και την περιποίηση των καλλιεργειών τους, ήταν διαφορετικά κάθε εποχή. Το καλοκαίρι από τον Ιούνιο μέχρι τα τέλη Ιουλίου είχαν το θέρισμα και το αλώνισμα των σιτηρών, τον Αύγουστο είχαν τον τρύγο και θέρισμα - αλώνισμα των οσπρίων. Το φθινόπωρο γινόταν η σπορά των σιτηρών και των οσπρίων για την επόμενη σοδειά. Το χειμώνα είχαν το μάζεμα των ελιών το οποίο κρατούσε μέχρι και τους μήνες Μάρτη - Απρίλη, ενώ τον Μάη περιποιούνταν τα αμπέλια και ετοιμάζονταν για το θερισμό.

Βλέπουμε λοιπόν ότι το μεγαλύτερο μέρος της ζωής τους το περνούσαν στην εξοχή πράγμα που τους έκανε να φτιάχνουν ιδιαίτερα δυνατό οργανισμό ανθεκτικό στις κακουχίες εκείνης της εποχής και τις τόσες ασθένειες. Ετσι κατάφερναν να ζουν για πολλά χρόνια και να διακρίνονται για την καλή τους υγεία. Καταλαβαίνουμε λοιπόν ότι ο τρόπος ζωής ρυθμίζει και το χρόνο ζωής του ανθρώπου.