Της Αννας Παπαδοκωστάκη

Σχεδόν τέσσερις αιώνες πριν, ένας μεγάλος πνευματικός άντρας από την Κρήτη, ένας Πατριάρχης, μετέφραζε μαζί με ένα μητροπολίτη , το Ευαγγέλιο στη δημοτική γλώσσα! Έκανε δηλαδή , αυτό που κάνει σήμερα ο Χριστόδουλος Αθηνών, συγκεντρώνοντας πάνω του τα φώτα της δημοσιότητας.

Ήταν ο Κύριλλος Λούκαρις, που ξεκίνησε από το Ηράκλειο έγινε Πατριάρχης Αλεξανδρείας σε ηλικία μόλις 30 ετών και στη συνέχεια Οικουμενικός Πατριάρχης Κωνσταντινουπόλεως, όπου έδωσε ένα γιγάντιο αγώνα για την ορθοδοξία και τελικά συκοφαντούμενος κυρίως από ομοεθνείς, θανατώθηκε από τους Τούρκους, το 1638.

Οι Κρήτες ιεράρχες διακρίθηκαν ανά τους αιώνες για την προσφορά τους στην Εκκλησία και το Έθνος και χειρίστηκαν κρίσιμα εθνικά θέματα σε δύσκολες εποχές και σε δύσκολους χώρους, όπως η Αλεξάνδρεια και η Κωνσταντινούπολη.

Ο Θεόδωρος ο Β που ενθρονίζεται την Κυριακή, είναι ο ένατος ιεράρχης κρητικής καταγωγής που γίνεται Πατριάρχης Αλεξανδρείας. Οι προηγούμενοι ήταν οι Σίλβεστρος 1566-1590, Μελέτιος Πηγάς 1590-1601, Κύριλλος Λούκαρις 1601-1620, Γεράσιμος Σπαρταλιώτης 1620-1636, Νικηφόρος Κλαροτζάνης ή Κλαροτζάνε 1639-1645, Γεράσιμος Παλλαδάς 1688-1710 , Αρτέμιος Παρδάλης 1845-1847 και Μελέτιος Μεταξάκης 1926-1935 ο οποίος επίσης χρημάτισε για δύο χρόνια Πατριάρχης Κωνσταντινουπόλεως (Ιανουάριος 1922-Ιούλιος 1923).

Το ελληνορθόδοξο Πατριαρχείο Αλεξανδρείας ιδρύθηκε από τον Ευαγγελιστή Μάρκο και στάθηκε για αιώνες το στήριγμα του Ελληνισμού στην Αίγυπτο και την αφρικανική ήπειρο.

Μια αναδρομή στην Ιστορία, μέσα από τη δράση των Κρητών Πατριαρχών θυμίζει - μέρες που΄ναι –πόσο σημαντική είναι η θέση του Πατριάρχη ακόμα και σήμερα και πόσα βάσανα πέρασε ο Ελληνισμός για να κρατήσει την πίστη και τις ρίζες του.