Πριν από 21 μήνες, τον Μάιο του 2009, ο δήμαρχος Ηρακλείου κ. Γιάννης Κουράκης με κείμενό του στο πρώτο από τα δύο τεύχη του αφιερώματος της «Π» στην ιστορία της Βικελαίας ανέπτυσσε την πολιτική που ο δήμος θα εφάρμοζε άμεσα, όπως έγραφε, για την πλήρη στήριξή της. Οι θέσεις του εκείνες μας έβρισκαν, και μας βρίσκουν φυσικά ακόμη σήμερα, απόλυτα σύμφωνους. Με τη διαφορά ότι και από τότε σημειώναμε, στο προλογικό σημείωμά στο δεύτερο τεύχος, ότι όλα αυτά που υποσχόταν θα έπρεπε να γίνουν άμεσα πράξη. Και προσθέταμε ότι τα γραπτά μένουν. Επειδή, λοιπόν, τα γραπτά πράγματι μένουν για να μας υπενθυμίζουν και τις δημόσιες δεσμεύσεις, παραθέτουμε το συγκεκριμένο απόσπασμα του κειμένου του κ. Κουράκη, μαζί με το σχολιασμό που και τότε είχαμε κάνει.
Ο τίτλος ήταν μάλλον εντυπωσιακός: «Τι σχεδιάζει ο Δήμος για τη βιβλιοθήκη. Το Ηράκλειο πρέπει να είναι υπερήφανο και να στηρίζει τη Βικελαία».
«Η σημερινή Δημοτική Αρχή έχει επίγνωση της μεγάλης ευθύνης της απέναντι στους «θησαυρούς» της Βιβλιοθήκης, τα βιβλία και τα αρχεία της. Ξέρει ότι πάνω στα ράφια της «φιλοξενείται» ολόκληρη η ιστορία της Κρήτης, και είναι αποφασισμένη να την ενισχύσει με όλες της τις δυνάμεις.
Από την πρώτη στιγμή θεωρήσαμε ότι η Βικελαία δεν μπορεί να συνεχίσει να λειτουργεί σε ένα εξαιρετικά επικίνδυνο και ανεπαρκή χώρο. Γιʼ αυτό αποφασίσαμε να προχωρήσουμε σε ριζική ανακατασκευή του μεγάρου «Αχτάρικα», ώστε να δημιουργηθεί εκεί ένας σύγχρονος και άνετος χώρος που θα αποτελέσει τη μόνιμη στέγη της. Τη «Στέγη των Γραμμάτων και των Τεχνών», όπως την είχε οραματιστεί, από το 1938 ακόμη, ο Μάρτυρας -Δήμαρχος Μηνάς Γεωργιάδης. Ένα όραμα που δυστυχώς δεν πρόλαβε να το υλοποιήσει, καθώς ακολούθησε ο πόλεμος και η εκτέλεσή του από τους Γερμανούς κατακτητές με τους 62 Μάρτυρες.
Στο σύγχρονο κτίριο το οποίο σύντομα θα είναι έτοιμο για χρήση, στοχεύουμε η Βικελαία να αποτελέσει και πάλι ένα δυναμικό πνευματικό εργαστήρι έρευνας, επιμόρφωσης και πολιτισμού. Όπως και στις μέρες του σπουδαίου εφόρου της Νίκου Γιανναδάκη, που ο πρόωρος θάνατός του άφησε δυσαναπλήρωτο κενό στο πνευματικό Ηράκλειο…
Κι επειδή ζούμε στην ψηφιακή εποχή, οι δυνατότητες που υπάρχουν σήμερα γιʼ αυτό το πνευματικό ίδρυμα είναι απεριόριστες. Καθώς, η ψηφιοποίηση των βιβλίων και των αρχείων που ολοκληρώνεται, διευκολύνει αφάνταστα την έρευνα αλλά και την προσέγγιση στις πηγές. Στο νέο κτίριό της επίσης, τα ανακαινισμένα «Αχτάρικα», θα μπορεί να λειτουργήσει ένας σύγχρονος χώρος, με τη μορφή βιβλιοπωλείου –ίντερνετ καφέ, το οποίο θα αξιοποιεί και την ψηφιακή τεχνολογία. Εκεί ο βιβλιόφιλος θα μπορεί να αντλεί τις πληροφορίες του είτε ηλεκτρονικά, μέσω ίντερνετ, ή με τον συμβατικό τρόπο από τα βιβλία ή τα αρχεία. Άμεσος στόχος μας επίσης είναι, πριν ακόμα η Βικελαία επιστρέψει στο ανακαινισμένο κτίριό της, να γίνει η σύνταξη του Οργανισμού της. Δεν μπορεί αυτή η σπουδαία Βιβλιοθήκη με το Διεθνώς αναγνωρισμένο έργο να αποτελεί μια από τις πολλές υπηρεσίες του Δήμου. Πρέπει να τις δώσομε τα «φτερά», να της ανοίξομε ορίζοντες. Να μπορεί να ανταποκριθεί στη μεγάλη αποστολή της, χωρίς τις δυσκίνητες διαδικασίες της γραφειοκρατίας του ελληνικού δημοσίου. Να μπορεί να πάρει πρωτοβουλίες, να εξασφαλίσει νέες συλλογές βιβλίων και αρχείων, να οργανώσει συνέδρια ή εκθέσεις, να αναζητήσει ακόμη χορηγίες, κατά τα πρότυπα των σύγχρονων βιβλιοθηκών, χωρίς να νιώθει πάνω της το αποκαρδιωτικό γραφειοκρατικό βάρος του ανελαστικού Δημοσίου.
Φυσικά όλα αυτά απαιτούν ενεργό συμπαράσταση, στοργή και αμέριστη βοήθεια, του Δήμου. Οφείλομε να «προικοδοτήσομε» τον νέο Οργανισμό με τακτική χρηματοδότηση και επαρκές προσωπικό, για να μπορέσει να προχωρήσει τις έρευνες και τις μελέτες στα σημαντικά βενετσιάνικα, τουρκικά, γερμανικά αρχεία, αλλά και στα υπόλοιπα.
Ο τομέας της επιμόρφωσης των ειδικών ή μη πολιτών, στον οποίο δίνομε ιδιαίτερο βάρος με την οργάνωση των πανεπιστημιακού επιπέδου σεμιναρίων, είναι απόφασή μας να συνεχιστεί. Πάντα με υψηλού επιπέδου εισηγητές, από το Πανεπιστήμιο της Κρήτης ή αντίστοιχα ιδρύματα της χώρας».
Λίγες εβδομάδες αργότερα, στο δεύτερο τεύχος του αφιερώματος για τη Βικελαία, στο προλογικό σημείωμά μας αναφέραμε, με αφορμή το ελπιδοφόρο, τότε, κείμενο του δημάρχου:
«Η Βικελαία σήμερα χρειάζεται τη γενναία στήριξη δήμου και δημοτών για να φτάσει και πάλι στο επίπεδο που την είχαν φέρει ο Νίκος Γιανναδάκης και η ομάδα των συνεργατών του, εντός κι εκτός Βιβλιοθήκης, τις δεκαετίες του 1980 και του 1990. Κι εδώ οφείλομε να ομολογήσομε ότι το κείμενο που ειδικά για το αφιέρωμα της «Π» συνέγραψε ο δήμαρχος κ. Γιάννης Κουράκης, μας δίνει ελπίδα. Η πρότερη επιφυλακτική στάση του απέναντι στη Βιβλιοθήκη, φαίνεται τώρα ότι δεν υπάρχει. Με το κείμενό του ο κ. Κουράκης έδειξε να έχει πλέον ξεπεράσει τους σκοπέλους που προκαλούσαν διάφοροι συμβουλάτορες και να είναι αποφασισμένος να στηρίξει με κάθε τρόπο τον διαχρονικό πλούτο της πόλης. Με τη διαφορά ότι όλα αυτά που περιέγραψε, για τη σύσταση του οργανισμού, την «προικοδότηση» της Βιβλιοθήκης, την ενίσχυσή της, χωρίς πλέον να τίθενται θέματα συγκατοίκησης – σε βάρος της Β.Δ.Β.- με εμπορικές νυκτερινές δραστηριότητες, θα πρέπει να μπουν σύντομα σε τροχιά υλοποίησης. Το ελπίζομε, το ευχόμαστε και το αναμένομε, θυμίζοντας ότι τα γραπτά μένουν».

