«Αν δεν έχετε λεφτά, δανεισθείτε. Μη ζητάτε μικρά ποσά. Ξεπληρώστε τα, όμως, την ημέρα που πρέπει». Ήταν το μόνιμο μότο ενός από τους πλουσιότερους ανθρώπους στον κόσμο. Ο Ωνάσης είχε βρει τον…τρόπο, αλλά αυτό δεν έπιανε σε όλους!
Το όνομα του Αριστοτέλη Ωνάση είναι πια συνώνυμο του πλούτου παγκοσμίως. Ακόμη κι εκτός Ελλάδας ο χαρακτηρισμός “μεγιστάνας” παραπέμπει στον Έλληνα Κροίσο που δημιούργησε μία αμύθητη περιουσία, σκανδάλισε με τα καμώματά του , προκάλεσε με τις πράξεις του κυβερνήσεις κρατών, κυνήγηθηκε θανάσιμα από τους αντιπάλους του. Ακόμη και σήμερα, που συμπληρώνονται τριάντα χρόνια από το θάνατό του ο Ωνάσης είναι ένας θρύλος: Η ζωή του έγινε ταινία, γράφτηκαν βιβλία, τα παιδιά του ήταν στόχος των μίντια και η εγγονή του εξακολουθεί να γίνεται πρωτοσέλιδο στο κάθε της βήμα!
Η μεγάλη του πορεία ξεκίνησε το 1906 από την Σμύρνη όπου γεννήθηκε και κατέληξε στις 15 Μαρτίου 1975 στο Παρίσι. Ο ίδιος είχε ζητήσει να ταφεί δίπλα στον γιο του Αλέξανδρο τον οποίο έχασε δύο χρόνια νωρίτερα σε αεροπορικό ατύχημα. Κάτι που του στοίχισε, δεν μπόρεσε ποτέ να το ξεπεράσει.
Υπήρξε ένας από τους μεγαλύτερους και πλέον γνωστούς ανεξάρτητους εφοπλιστές του κόσμου, ειδικότερα στον τομέα των πετρελαιοφόρων. Το 1956 ίδρυσε την Ολυμπιακή Αεροπορία την οποία ανέπτυξε σε αεροπορική εταιρεία των πέντε Ηπείρων. Αργότερα, λίγο πριν πεθάνει, το 1975, την μεταβίβασε στο Ελληνικό Δημόσιο.
Το 1946 παντρεύτηκε την Αθηνά Σταύρου Λιβανού και απέκτησε από αυτήν δύο παιδιά, τον Αλέξανδρο που γεννήθηκε το 1948 και σκοτώθηκε το 1973 και την Χριστίνα που γεννήθηκε το 1950 και πέθανε το 1988 στο Μπουένος Άϊρες.
Το 1963 απέκτησε την κυριότητα του μικρού άγονου νησιού Σκορπιός, το οποίο μετέβαλε σε θερινή διαμονή του.
Πέντε χρόνια αργότερα παντρεύτηκε την Τζάκυ Κένεντυ χήρα του δολοφονηθέντος Προέδρου των ΗΠΑ J.F. Kennedy.
H αρχή
Η πορεία του πάντως ήταν ένας πραγματικός Γολγοθάς. Μετά την Μικρασιατική Καταστροφή ήρθε στην Ελλάδα και κατόπιν ξεκίνησε για τη Νότια Αμερική. Τον Αύγουστο του 1923 με 250 δολάρια πήγε στην Αργεντινή. Στο Μπουένος Αϊρες έκανε διαφορες δουλειές. Πιατάς, υπάλληλος σε πλυντήριο, νυχτοφύλακας.
Άρχισε να κατασκευάζει τσιγάρα και ταυτόχρονα έκανε παρέα με την Ιταλίδα σοπράνο Κλαούντια Μούτζο την οποία κι έπεισε να καπνίζει δημόσια τα τσιγάρα του για να τα διαφημίζει, ώστε να γίνουν μόδα.
Οταν ήρθε ξανά στην Ελλάδα γνωρίστηκε με τον υπουργό Ανδρέα Μιχαλακόπουλο και χάρη σ αυτόν επέστρεψε στο Μπουένος Αϊρες με καινούργιο ελληνικό διαβατήριο και τον τίτλο του ειδικού Ακολούθου. Είχε όμως και την αργεντινή υπηκοότητα. Το 1931 έγινε αναπληρωματικός πρόξενος και το 1932 άρχισε να τον ενδιαφέρει η ναυτιλία. Αρχικά αγόρασε ένα εμπορικό πλοίο 7.000 τόνων, που ήταν διαλυμένο. Βυθίστηκε αγκυροβολημένο στο Μοντεβίδεο από φουρτούνα. Στη συνέχεια αγόρασε 6 καναδέζικα πλοία. Τα δυο πρώτα του στόλου του τα ονόμασε «Πηνελόπη Ωνάση» και «Σωκράτης Ωνάσης» προς τιμήν των γονιών του. Το «Αριστον», ήταν πάντως το καράβι που στάθηκε η αφετηρία για το μύθο του Αριστοτέλη Ωνάση, που δημιούργησε από το μηδέν μια ναυτική αυτοκρατορία.. Το πρώτο ντιζελοκίνητο, “γεννήθηκε” το 1938 στο Γκέτεμποργκ της Σουηδίας.
Ο στόλος-μαμούθ του Ωνάση άγγιξε το 1970 τα 75 καράβια! Αλλά κανένα δεν αγάπησε όσο το «Χριστίνα», τη φρεγάτα που αγόρασε από το καναδικό Πολεμικό Ναυτικό. Ο θρύλος του καραβιού, που φτιάχτηκε μετά το πέρας του Β' Παγκόσμιου Πολέμου στη Δυτική Γερμανία, εξακολουθεί να είναι στενά συνδεμένος με την προσωπικότητά του κι ας βρίσκεται πια στα χέρια άλλων. Οταν η Τζάκι αποφάσισε να αλλάξει γύρω στα 1971 τη διακόσμηση του «Χριστίνα», ήταν η μοναδική φορά που μόλις είδε το λογαριασμό είπε: «Δεν πληρώνω»! Η αλλαγή στη διακόσμηση του κόστισε εκείνη την περίοδο περίπου 1, 5-2 εκατομμύρια δολάρια ΗΠΑ. Τελικώς, ο λογαριασμός μειώθηκε -κατόπιν εντολής του προέδρου του ναυπηγείου- κατά 500.000 δολάρια, αφού ο Ωνάσης ήταν ο καλύτερος πελάτης. Ο θάνατος του Ωνάση, το 1975, επηρέασε αρνητικά την κατάσταση στα καράβια, ενώ καθ' όλη τη διάρκεια της δεκαετίας του '80, η ναυτιλία πέρασε παρατεταμένη περίοδο κρίσης.
Τα κόλπα
Στη δουλειά του συνέχεια επινοούσε κόλπα. Υπέγραφε μεταφορές κάρβουνου με πλοία που δεν είχε, μεταφορές πετρελαίου με πλοία που ακόμα δεν είχαν ναυπηγηθεί. Παρ’ όλα αυτά μεγάλες εταιρίες πετρελαίου όπως η Μόμπιλ, η Σοκόνι και η Τεξάκο προτιμούσαν να υπογράφουν μακροπρόθεσμα σταθερά συμβόλαια μαζί του, παρά να πονοκεφαλιάζουν με άλλους. Ομως, όσο πιο πλούσιος γινόταν, τόσο πιο πολύ δήλωνε την ταπεινή καταγωγή του.
-«Εφθασα από τα κουρέλια στα πλούτη» έλεγε για τον εαυτό του. Το δε κατεστημένο τον αποκαλούσε «ο Σμυρνιός». Εν τω μεταξύ ο ανταγωνισμός του με τον μπατζανάκη του Νιάρχο εντεινόταν συνεχώς. 1 τάνκερ παράγγελνε ο ένας, 2 ο άλλος. Εκτός όμως από αυτό ο Ωνάσης ζήλευε τον Νιάρχο για τις καλλονές φίλες του.
Πριν από τον καθένα συνειδητοποίησε το οικονομικό θαύμα της Γερμανίας μετά τον πόλεμο. Παρ’ ότι η συμφωνία του Πότσδαμ του 1945 απαγόρευε στους Γερμανούς να ναυπηγούν πλοία πάνω από 15.000 τόνους, ο Ωνάσης σκέφθηκε τα φαλαινοθηρικά. Καμιά συμφωνία δεν απαγόρευε τις μετατροπές. Αυτή την εποχή διάλεξε και το Μόντε Κάρλο για έδρα των επιχειρήσεών του. Το 1953 όλο σχεδόν το Μονακό ήταν δικό του. Την ίδια χρονιά βάφτισε στο Αμβούργο το μεγαλύτερο τάνκερ του κόσμου με το όνομα “Τίνα Ωνάση”. Ηταν 45.000 τόνων. Η Χριστίνα έσπασε τη σαμπάνια στην πλώρη κι ο Αλέξανδρος πάτησε το κουμπί για να πέσει το πλοίο στον ποταμό Ελβα. Ο κόσμος τον αντιμετώπιζε σαν σταρ και του ζήταγαν αυτόγραφα.
Το κυνηγητό
Από πολύ νωρίς ο Ωνάσης μπήκε στη…μύτη των Αμερικάνων. Και πολύ συχνά έρχονται στο φως ιστορίες κι έγγραφα που αφορούσαν τον Ελληνα μεγιστάνα, τις σχέσεις του με την Τζάκι Κένεντυ, με τις εκάστοτε κυβερνήσεις, ο Ωνάσης είχε ορκισμένους εχθρούς από τα πρώτα βήματα της καριέρας του.
Ο περιβόητος Χούβερ είχε στην κατοχή του πληροφορίες που συνέδεαν τον Ωνάση με συνεργασία με τους Γερμανούς κατά τη διάρκεια του πολέμου ως συμμετοχή στον σχεδιασμό της δολοφονίας του προέδρου Τζον Κένεντυ για λογαριασμό της μαφίας. Οι περισσότερες ιστορίες αποδείχθηκαν αναληθείς.
Το παράδοξο, όπως έχει γράψει ο Αλ.Παπαχελάς, που προκύπτει από τα αμερικανικά αρχεία είναι η εκπληκτική ικανότητά του να ξεγλιστράει μέσα από τις δαγκάνες του FBI, της CIA, ακόμη και της Υπηρεσίας Ερευνών του αμερικανικού Ναυτικού (ΟΝΙ, Office of Naval Investigations). Κάθε φορά που τα πράγματα δυσκόλευαν για τον Ωνάση, κατάφερνε με κάποιον τρόπο να ξεγελάσει τις αμερικανικές διωκτικές Αρχές και να βρίσκεται ένα βήμα μπροστά από αυτές. Ακόμη και τη δεκαετία του '50, όταν ανακηρύχθηκε σε «ύψιστο κίνδυνο για την αμερικανική εθνική ασφάλεια» ύστερα από συστηματικές πιέσεις του Νιάρχου, ο έλληνας εφοπλιστής κατάφερε να ξεφύγει με μικρό σχετικά κόστος.
--
ΠΗΓΕΣ:
- Ιδρυμα Ωνάση
-Λυμπερόπουλος, ιστοσελίδα
- “Ο μεγιστάνας”
-Ελευθεροτυπία(Άννα Στεργίου)
-Το ΒΗΜΑ(Αλ.Παπαχελάς)
-ΤΑ ΝΕΑ
