Το φεστιβάλ ξεκίνησε με το εκτός συναγωνισμού γουέστερν «True grit» («Αληθινό θράσος») των αδερφών Τζόελ και Ίθαν Κοέν, ριμέικ της ομώνυμης ταινίας του 1969 που χάρισε στον Τζον Γουέιν το μοναδικό Όσκαρ της καριέρας του. Τον ρόλο του Γουέιν κρατάει τώρα ο Τζεφ Μπρίτζες, που μαζί με τον Ματ Ντέιμον βοηθούν τη μικρή Χέιλι Στάινφελντ να βρει τον δολοφόνο του πατέρα της. Πολύ καλές ερμηνείες κι ένα σενάριο σπαρμένο με το γνώριμο αλλόκοτο χιούμορ των Κοέν, με τον Μπρίτζες να δεσπόζει και τη 14χρονη Στάινφελντ να κλέβει την παράσταση χαρίζοντας στο φιλμ μία από τις 10 υποψηφιότητές του για Όσκαρ.

Έχοντας κατακτήσει επάξια μία από τις κορυφαίες θέσεις στο ευρωπαϊκό animation με τις ταινίες «Ο Κιρικού και η μάγισσα» και «Αζούρ και Ασμάρ», ο γάλλος animator Μισέλ Οσελό παρουσίασε στο Βερολίνο την πρώτη του τρισδιάστατη απόπειρα με τίτλο «Les contes de la nuit» («Ιστορίες της νύχτας»), που αφηγείται έξι σύντομα παραμύθια εμπνευσμένα από λαϊκές παραδόσεις διαφόρων χωρών. Η αλλαγή για τον σκηνοθέτη αποδεικνύεται τελικά λιγότερο ριζική απʼ όσο αναμενόταν, καθώς οι φιγούρες του είναι μαύρες και σχεδόν πάντα σε προφίλ, με το αυξημένο βάθος πεδίου να ευνοεί κυρίως τα εντυπωσιακά πολύχρωμα μπαγκράουντ. Όμως, παρά τη μονοχρωμία των χαρακτήρων που υποβαθμίζει σʼ έναν βαθμό την εκφραστικότητα των ιστοριών, η αφήγηση παραμένει ζωηρή και έξυπνη μιλώντας για τον έρωτα, την τιμιότητα, την εξουσία κ.α.

Στο τμήμα Forum είδαμε την «Amnistia», πρώτη μεγάλου μήκους ταινία του αλβανού Μπουγιάρ Αλιμάνι, που αποτελεί συμπαραγωγή ανάμεσα στον σκηνοθέτη και στον έλληνα συνάδελφό του, Θάνο Αναστόπουλο, ενώ υποστηρίζεται από το Αλβανικό και το Ελληνικό Κέντρο Κινηματογράφου, καθώς και από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Eurimages. Το φιλμ αφηγείται την ιστορία της Έλσας και του Σπετίμ που επισκέπτονται αντιστοίχως τον άντρα της και τη γυναίκα του μια φορά τον μήνα στη φυλακή για να συνευρεθούν ερωτικά μαζί τους, όπως τους επιτρέπει ο νόμος. Στην πορεία θα γνωριστούν μεταξύ τους και η γνωριμία τους δε θʼ αργήσει να μετατραπεί σʼ ένα συναίσθημα πολύ ισχυρότερο του συζυγικού καθήκοντος. Όμως η αμνηστία που απελευθερώνει τους συζύγους θα δυσκολέψει την κατάσταση. Πολύ καλές ερμηνείες, σταδιακή κλιμάκωση του συναισθήματος, και το έξυπνο μοντάζ που προετοιμάζει το έδαφος από νωρίς, φτιάχνουν ένα ταυτόχρονα τρυφερό και σκληρό αισθηματικό δράμα.

Το «Tomboy» της γαλλίδας Σελίν Σιαμά καταπιάνεται με το ευαίσθητο θέμα του σχηματισμού του κοινωνικού φύλου στην προ-εφηβική ηλικία, καθώς ένα δεκάχρονο κορίτσι μετακομίζει σε μια καινούρια περιοχή όπου τα υπόλοιπα παιδιά το μπερδεύουν με αγόρι, κι εκείνη αντί να πει την αλήθεια κατασκευάζει μια αρσενική ταυτότητα καθώς ελκύεται από το άλλο κορίτσι της παρέας. Η ταινία απεικονίζει την αγωνία του κοριτσιού που προσπαθεί να εκφράσει την αναντιστοιχία που αισθάνεται ανάμεσα στη βιολογική και την κοινωνική του ταυτότητα, με μια εξαιρετική Ζόι Εράν στον πρωταγωνιστικό ρόλο, θαρραλέα και τρομαγμένη ταυτόχρονα. Κρίσιμη στην εξέλιξή της, η αντίδραση των γονιών της που είναι αρκετά συνετοί και στοργικοί ώστε να μην καταπιέσουν τη συμπεριφορά της, αλλά να την εκθέσουν για την επιλογή της να πει ψέματα, κάτι που παρότι προσωρινά την τρομοκρατεί τελικά την απελευθερώνει και την κάνει να νιώσει ασφάλεια.



Κομεντί



Δύο κομεντί επίσης ξεχώρισαν, η τουρκική «Almanya- Willkommen in Deutschland» της Γιασμίν Σαμντερέλι και οι «Les Femmes du 6eme etage» («Οι γυναίκες του έκτου ορόφου») του Philippe Le Guay. Η Σαμντερέλι σχολιάζει διασκεδαστικά την τουρκική μετανάστευση στη Γερμανία, μέσα από την ιστορία τριών γενεών μιας τουρκικής οικογένειας, που μετά από επιθυμία του πατριάρχη της ξεκινάει να επισκεφτεί την Ανατολία. Γραφικότητα και στερεοτυπία ανάλογη του δικού μας «Γάμου αλά ελληνικά», που όπως και στην ταινία της Βαρντάλος, ισορροπούνται από το δομημένο κι ευρηματικό σενάριο, σε συνδυασμό με την επιμελημένη φωτογραφία, το ζωηρό μοντάζ, και τα εύστοχα εμβόλιμα αρχειακά πλάνα. Ο Le Guay από την πλευρά του, φτιάχνει μια χαριτωμένη ιστορία λεπτού κι ευαίσθητου χιούμορ για έναν καλοσυνάτο χρηματιστή στο Παρίσι της δεκαετίας του ʼ60 που ερωτεύεται την ισπανίδα υπηρέτριά του κι εγκαταλείπει για χάρη της τη γυναίκα και τα δύο του παιδιά. Παρά τις απροσεξίες του σεναρίου (η γυναίκα του τελικά ίσως να μη φταίει και τόσο πολύ), η ταινία προσφέρει καλές ερμηνείες από τον Φαμπρίς Λουκίνι και το ισπανόφωνο γυναικείο καστ, που περιλαμβάνει μεταξύ άλλων την όμορφη Ναταλία Βερμπέκε και την πρωταγωνίστρια του Αλμοδόβαρ, Κάρμεν Μάουρα.



Κοντορκόφσκι



Ωστόσο, ένας από τους πιο περιβόητους τίτλους του φεστιβάλ, είναι το ντοκιμαντέρ «Khodorkovsky» του γερμανού Σιρίλ Τούσι, το οποίο αφηγείται την ιστορία του αμφιλεγόμενου ρώσου επιχειρηματία Μιχαήλ Κοντορκόφσκι, που όντας ο πλουσιότερος άντρας της Ρωσίας, τόλμησε να χρηματοδοτήσει κόμματα της αντιπολίτευσης κατά της κυβέρνησης Πούτιν, με αποτέλεσμα το 2003 να συλληφθεί με ανυπόστατες κατηγορίες και να παραμένει στη φυλακή μέχρι σήμερα. Χωρίς να υπερασπίζεται τον Κοντορκόφσκι, το φιλμ τον χρησιμοποιεί σαν εξόφθαλμο παράδειγμα για να καταγγείλει το δεσποτικό καθεστώς του Πούτιν, ενός ενεργειακού νταή που με τις απειλές του εξουδετερώνει τη διεθνή πολιτική κοινότητα. Το φιλμ είχε δημιουργήσει θόρυβο πριν καν προβληθεί, καθώς λίγες μέρες πριν από την έναρξη του φεστιβαλ, άγνωστοι διέρρηξαν το γραφείο του σκηνοθέτη κι έκλεψαν για δεύτερη φορά αντίγραφο της ταινίας.