Της Αννας Παπαδοκωστάκη
Πριν πέντε χρόνια, η Αστυνομία έφερε «στο φως» , μια από τις μεγαλύτερες, όπως υποστήριξε τότε υποθέσεις αρχαιοκαπηλίας, η οποία όμως κατέληξε σε φιάσκο με την αθωωτική απόφαση του δικαστηρίου. Όχι γιατί τα χιλιάδες αντικείμενα που βρέθηκαν στην κατοχή του Νίκου Παναγιωτάκη, δεν ήταν μεγάλης αρχαιολογικής αλλά και «εμπορικής» αξίας, αλλά γιατί ο κατηγορούμενος, μπόρεσε να αποδείξει στο δικαστήριο ότι οι Αρχαιολογικές Υπηρεσίες και η Εισαγγελία, γνώριζαν για αυτό το θησαυρό, τον οποίο ο Παναγιωτάκης, ήθελε να παραδώσει ,αλλά επʼ αμοιβή.
Ο Παναγιωτάκης επανέρχεται στην υπόθεση και ζητά να του επιστραφούν αντικείμενα που δεν εμπίπτουν στο νόμο περί αρχαιοτήτων, τα οποία , όπως υποστηρίζει ,τα παρακρατεί παράνομα η Αρχαιολογική Υπηρεσία.
Πρόκειται για οικογενειακά κειμήλια, απομιμήσεις αρχαίων ειδωλίων και αντικειμένων, νομίσματα ακόμα και … «ματάκια της Παναγίας» αλλά και μια μύγα σε θήκη με «αθάνατο νερό», η οποία –κατά τον Παναγιωτάκη- έμεινε ζωντανή χιλιάδες χρόνια! «Δεν ζητώ πίσω τα αρχαία, αλλά αυτά που αποδεδειγμένα δεν είναι αρχαία. Είχα πολλά προσωπικά είδη στο σπίτι, που είχα αγοράσει ο ίδιος ή αποτελούν οικογενειακά κειμήλια από τη Μικρά Ασία, τα οποία οφείλουν να μου επιστρέψουν. Εχω κάνει μια μεγάλη λίστα με εκατοντάδες τέτοια πράγματα την οποία έχω στείλει στο Μουσείο, αλλά δεν έχω πάρει απάντηση. Πρόσφατα μου είπαν να απευθυνθώ στην Εισαγγελία και εκείνη θα διατάξει την Εφορεία Κλασσικών Αρχαιοτήτων να μου επιστραφούν. Τι να κάνω ,θα περιμένω. Έχω όμως να πω ότι όσο με αδικούν, τόσο θα βρίσκουν δυσκολίες μπροστά τους, γιατί ορισμένα από τα αρχαία που μου έχουν πάρει έχουν τεράστια ενεργειακή δύναμη.»
Εκτός από τα τυχόν απίστευτα που περιλαμβάνει η αφήγηση του Παναγιωτάκη, ένα είναι σίγουρο, ότι ο άνθρωπος αυτός, ξέρει να βρίσκει αρχαία , έχει επιστημονικές γνώσεις αλλά από πολλούς –δικαία ή όχι-αμφισβητούνται οι καλές προθέσεις του. Παράλληλα, οι απόψεις που διατυπώνει, συχνά ταυτίζονται με δοξασίες που αναπτύσσονται σε διάφορες περιοχές με αρχαιολογικό ενδιαφέρον, όπως εκείνες για τις πυραμίδες στην περιοχή του Τσούτσουρα που τροφοδοτούνται συνεχώς με νέες «θεωρίες» και «κάθονται στο στομάχι» των επίσημων αρχαιολόγων.
Είναι επίσης εντυπωσιακό το γεγονός, ότι σε μια άλλη υπόθεση αρχαιοκαπηλίας, το 2003, στο Ρέθυμνο, ο Παναγιωτάκης είχε οριστεί ως πραγματογνώμων –εκτιμητής με έγγραφο του ανακριτή που διενήργησε την ανάκριση και με βάση την εκτίμηση που έκανε επί της αγοραίας αξίας των αντικειμένων που βρέθηκαν στην κατοχή τους, οι κρατούμενοι αποφυλακίστηκαν προσωρινά. Στο μεταξύ βέβαια, πήραν «χαμπάρι» και οι αρχαιολογικές υπηρεσίες, ενημέρωσαν τον ανακριτή και έτσι οι εκτιμήσεις αυτές, δεν έγιναν δεκτές από το δικαστήριο, αν και περιλαμβάνονται στη δικογραφία!
Ας πάρουμε όμως τα πράγματα από την αρχή.
Αρχαιολόγος
Ο Νίκος Γ. Παναγιωτάκης (συνωνυμία με τον αρχαιολόγο του Δημοσίου Ν.Γ.Παναγιωτάκη), σπούδασε Αρχαιολογία στην Ιταλία, αλλά δεν μπόρεσε να εργαστεί αφού επέστρεψε στην Κρήτη με ψυχολογικά προβλήματα-αποτέλεσμα της πολλής μελέτης, όπως λέει ο ίδιος. Έτσι άρχισε να ψάχνει μόνος του για αρχαία σε διάφορες περιοχές, οι οποίες δεν έχουν εξακριβωθεί. Στις 23 Φεβρουαρίου 2001, η Αστυνομία έκανε έφοδο στο σπίτι του στη Φορτέτσα και «σήκωσε» ένα ολόκληρο θησαυρό που θα μπορούσε να κοσμήσει τις προθήκες ενός Μουσείου. Βρέθηκαν , περίπου 5.500 νομίσματα από τη Μινωική εποχή ως την Tουρκοκρατία και τουλάχιστον 500 αρχαία αντικείμενα, ολόκληρα ή σε καλή κατάσταση, πήλινα ειδώλια, πλάκες με αρχαϊκές παραστάσεις, λίθινα, πήλινα και χάλκινα αγγεία, λυχνάρια υφαντικά βαρίδια, αιχμές βελών κλπ, που ανήκουν στην Μινωική εποχή καθώς επίσης ειδώλια Ρωμαϊκής και Ελληνιστικής περιόδου. Aπό τα πιο σημαντικά αντικείμενα ήταν δύο λίθινα ανθρωπόμορφα ειδώλια του 10ου-9ου αιώνα αλλά και βυζαντινές πόρπες και σπάνια μολυβδόβουλα.
O Παναγιωτάκης, είχε επίσης στην κατοχή του χιλιάδες τμήματα αρχαίων αντικειμένων από διάφορα υλικά. Όλα μεταφέρθηκαν στο Mουσείο.
Όπως υποστήριξε τότε και εξακολουθεί να το υποστηρίζει, , τα αρχαία αυτά βρήκε ο ίδιος επιφανειακά σε διάφορα χωράφια τα οποία είχαν οργωθεί. «Aν δεν τα έπαιρνα εγώ για να τα προστατέψω, θα τα έπαιρναν άλλοι και θα χανόταν. Δεν υπήρξα και δεν είμαι αρχαιοκάπηλος γιατί ήξεραν πολλοί ότι τα είχα προστατευμένα και θα τα παρέδιδα. Eίχα ενημερώσει και τον εισαγγελέα για την ύπαρξη τους. Όμως αντί να έρθει η Αρχαιολογία στο σπίτι μου, ήρθε η Aστυνομία . Έτσι και τα αρχαία πήραν χωρίς να μου δώσουν αμοιβή και με εξευτέλισαν. Αν ήθελα να τα πουλήσω, θα τα είχα πουλήσει , δεν θα τα είχα στο σπίτι όπου έμενα.»
Ωστόσο, οι αρχαιολόγοι που τα εκτίμησαν ανέφεραν στις εκθέσεις τους, ότι τα αντικείμενα αυτά προέρχονται από λαθρανασκαφές σε τάφους και ιερά.
Όπως μας είπε χθες αρχαιολόγος, δεν είναι πιο έξυπνος ο Παναγιωτάκης για να ξέρει πού σκάβει. Απλώς, διαθέτει ανιχνευτές και εντοπίζει τις θέσεις που έχουν μεταλλικά αντικείμενα ενώ από την άλλη οι αρχαιολογικές υπηρεσίες δεν διαθέτουν τα οικονομικά μέσα για να κάνουν σωστές ανασκαφές.Μετά τη σύλληψη του, ο Παναγιωτάκης, μεταφέρθηκε στο Ψυχιατρείο των φυλακών Κορυδαλλού και στη δίκη του που έγινε τον Οκτώβριο του 2003 αθωώθηκε-προς έκπληξη πολλών- από όλες τις κατηγορίες.

