Της Κατερίνας Μυλωνά

«Αν δεν είχα αυτή τη συμπόρευση με τους αναγνώστες και τη μαγική σχέση της σιωπηρής επικοινωνίας μέσα από το στίχο, δε θα είχα το κουράγιο να συνεχίσω», λέει στην «Π» η ποιήτρια Χρυσούλα Δημητρακάκη.

Πριν μερικές ημέρες παρουσιάστηκε στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών, στη Μουσική Βιβλιοθήκη του Συλλόγου οι Φίλοι της Μουσικής, η τελευταία της ποιητική συλλογή «Η σμίλη των πελάγων».

Η κ. Δημητρακάκη μιλά για την ποίηση, την Κρήτη και τη δύναμη που της δίνει ο κόσμος να συνεχίσει να γράφει.

Πώς ξεκινήσατε να ασχολείστε με τη λογοτεχνία και ιδιαίτερα με την ποίηση, δεδομένου ότι έχετε μία πετυχημένη επαγγελματική σταδιοδρομία;

«Γράφω από τα γυμνασιακά μου χρόνια και , μάλιστα, τόσο μυστικά που δε το είχε αντιληφθεί κανείς, γιατί δεν ήθελα να το μοιραστώ με κανέναν. Πέρασαν τα χρόνια, και ενώ μεγάλωναν και τα παιδιά μου, κάποια στιγμή συνειδητοποίησα ότι είχα γεμίσει συρτάρια και σεντούκια με χειρόγραφα και ίσως και να θύμωσα λίγο με τον εαυτό μου, παράλληλα όμως αντιλήφθηκα ότι αυτή η ανάγκη μου δεν ήταν τίποτε άλλο από το γύρισμα του χρόνου….».

Από τη στιγμή που αρχίσατε να τα μοιράζεστε, ήρθαν και οι διακρίσεις. Τόσα βραβεία... Θεωρήσατε ότι έπρεπε να είχατε «φανερωθεί» από καιρό;

«Αυτό το ερώτημα το είχα θέσει κι εγώ στον εαυτό μου. Αλλά νομίζω το κάθε γεγονός έχει την ώρα του και τον χρόνο του, γιατί όπως τα έφερε ο χρόνος, βρεθήκαμε παράλληλα όλοι μαζί σε έναν κοινό δρόμο. Εξάλλου αν δεν είχα αυτή τη συμπόρευση με τους αναγνώστες και τη μαγική σχέση της σιωπηρής επικοινωνίας μέσα από τον στίχο, δε θα είχα το κουράγιο να συνεχίσω...».

Ουσιαστικά, σας κινητοποίησε η ανταπόκριση από τον κόσμο, τους συλλόγους; Το βιογραφικό σας είναι γεμάτο από διακρίσεις.

«Αυτό λειτουργεί αμφίδρομα. Η ανταπόκριση μού έδωσε τη δύναμη να μπορώ να συνεχίσω να γράφω και να δημοσιεύω. Αν δεν είχα αυτή την ανταπόκριση, είναι γεγονός ότι δεν θα υπήρχε και το ενδιαφέρον να μοιράζομαι σκέψεις και στίχους. Το γράψιμο έχει πολλή μοναξιά, με συνέπεια ένα πολύ μεγάλο κομμάτι της ζωής σου να το περνάς με τον εαυτό σου, διαφορετικά δεν μπορείς να γράψεις. Υπήρχαν και υπάρχουν χρονικά διαστήματα, που συγκεντρώνομαι στον εαυτό μου. Σε αυτές τις περιόδους, έχουμε συμπορευτεί με την σιωπή. Αυτό εννοώ όταν αναφέρομαι σε μαγική σχέση. Να νιώθεις ότι υπάρχουν συνταξιδιώτες χωρίς πολλές φορές να βλέπεις τη φυσική τους παρουσία. Γιατί κανένας στίχος και κανένα βιβλίο δεν είναι τόσο σημαντικό, αν δεν υπάρχουν οι μαγικοί σου συνταξιδιώτες».

Εσάς ποιοι λογοτέχνες, ιδιαίτερα ποιητές, σας αρέσουν;

«Μου αρέσουν γενικά οι συγγραφείς που έχουν δυνατή σκέψη και η σκέψη τους μιλάει στο μέσα μου και δεν αναφέρομαι μόνο σε ποιητές και ως εκ τούτου και η ανανέωση της σκέψης μου που αναζητώ, δεν πηγάζει αμιγώς από ποιητές η ποιήματα. Για παράδειγμα ο Χαλίλ Γκιμπράν, ο Χόρχε Λούις Μπόρχες έχουν δυνατό λόγο και τα βιβλία του Χρήστου Μαλεβίτση, τα έχω κατατάξει στους λεγόμενους θησαυρούς μου, που εκτός από έμπνευση, μου γαληνεύουν το πνεύμα. Οι ποιητές που μιλούν βαθιά στην ψυχή μου είναι ο Σεφέρης και ο Ρίτσος, ο Κωνσταντίνος Καβάφης και ο Ραμπιτρανάθ Ταγκόρ. Μέσα από τους στίχους μου, θέλω να βλέπω πέρα από όσα φαίνονται και πέρα από όσα είναι εύκολο να ανακαλύψεις, γιʼ αυτό με έλκει οποιοδήποτε κείμενο διεισδύει και έχει τη διαχρονική φρεσκάδα για να στοχεύει στη σκέψη και στην ψυχή, πολύ βαθιά.

Γενικά όμως, δεν μπορώ να ενταχθώ σε δεδομένα, σε καλούπια ή σε κάτι θα αναγκάσει τις λέξεις να πάρουν συγκεκριμένη μορφή, η να ανταποκριθεί το αποτέλεσμα, σε ένα συγκεκριμένο τρόπο γραφής.

Γενικά, οτιδήποτε με βάζει σε καλούπια, δεν το αντέχω, και ενστικτωδώς βλέπω ένα μεγάλο αντίθετο σε κάθε δεδομένο. Όταν αποφάσισα να τυπώσω το πρώτο μου βιβλίο, με συμβούλεψαν διαδικασίες που δεν μπόρεσα να κάνω ποτέ.

Θεωρώ ότι ο στίχος, το κείμενο, ή θα μιλήσει στις ψυχές των ανθρώπων ή δε θα μιλήσει.

Η ποίηση έχει μια βασική προϋπόθεση. Απαιτεί πολύ διάβασμα. Αν δεν ανανεώνεις τη σκέψη, θα λες τα ίδια και τα ίδια και αυτό θα κούραζε τον κάθε αναγνώστη αλλά πρώτα θα είχε κουράσει αφάνταστα τον ίδιο τον δημιουργό».