Της Κατερίνας Μυλωνά

Άνθρωποι, οι οποίοι δεν είχαν καμία σχέση με την Αντίσταση, ανακατευτήκανε όσον αφορά στην αντάρτικη ομάδα και δημιουργήθηκαν καταστάσεις άσχημες και στην αναγνώριση του αρχηγείου και στην απονομή των ηθικών αμοιβών

Το μεγαλείο και η ανδρεία των Ανωγειανών που πολέμησαν στη Μάχη της Κρήτης και οργανώθηκαν στην Αντίσταση κατά των κατακτητών αποκαλύπτεται στις σελίδες του βιβλίου “Η πληροφόρηση στην Κρήτη. Εθνική Αντίσταση Κρήτης-Αντάρτικη Ομάδα Ανωγείων”. Η έκδοση παρουσιάζει ένα μέρος του αρχείου της Αντάρτικης Ομάδας Ανωγείων που διασώθηκε χάρη στη μέριμνα του Νικολή Σταυρακάκη ή Αεροπόρου. Το βιβλίο περιλαμβάνει χειρόγραφα δελτία ειδήσεων και κείμενα από την εφημερίδα “ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ”.

Η επιμέλεια της έκδοσης ανήκει στον Κωστή Σταυρακάκη, ο οποίος, σε συνέντευξή του στην «Π», αναφέρει πως όποιος μελετά την αντίσταση στην Κρήτη ανακαλύπτει πρόσωπα που είχαν διάθεση προσφοράς ζωής. Ωστόσο, επισημαίνει ότι δεν έλειψαν οι αντιπαραθέσεις και οι αδικίες, κάποια στιγμή, μάλιστα, «άρχισαν να πλαστογραφούνται όλες οι καταστάσεις και κοντά σε αυτό άρχισε να πλαστογραφείται ολόκληρος ο αγώνας. Αναγνωρίστηκαν άνθρωποι που δεν έπρεπε να αναγνωριστούν και έμειναν αφανείς άνθρωποι που προσέφεραν», τονίζει ο ίδιος.

Η συνέντευξη του Κ. Σταυρακάκη έχει ως εξής:

Πώς αποφασίσατε να συγκεντρώσετε σε μια έκδοση το αρχείο του πατέρα σας;

«Το αρχείο το επεξεργάζομαι από το 1972, ήξερα ότι υπήρχε και το μόνο πράγμα που έκανα μέχρι την εποχή εκείνη ήταν να το φυλάξω. Ουσιαστικά, δεν ήξερα τι περιείχε παρά μόνο όσα προφορικά μου είχε πει ο πατέρας μου. Όταν μετά από λίγο καιρό, γύρω στο 1998, άρχισα να το επεξεργάζομαι, είδα πως είχε πραγματικά ένα πάρα πολύ πλούσιο υλικό. Ταυτόχρονα, τον Οκτώβριο του 1972 είχα αρχίσει να μαγνητοφωνώ τις απόψεις του για την αντίσταση στην Κρήτη από το 1941 μέχρι το 1945 και πιο μπροστά ακόμα, από τη Μάχη της Κρήτης. Όταν άρχισα να τα βάζω σε μια σειρά, όλα όσα μου έλεγε, παρόλο που θεωρούσα ότι ήταν απολύτως ακριβή, άρχισα να τα διασταυρώνω, να μελετώ και να ταξινομώ το αρχείο του. Τότε, ανακάλυψα ότι υπήρχε ένας πολύ μεγάλος πλούτος. Παράλληλα, άρχισα να ψάχνω το αρχείο της ανταρτικής ομάδας Ανωγείων, το οποίο κρατούσαν δυο συγγενείς του Μιχάλη Ξυλούρη, του αρχηγού της ομάδας Ανωγείων, μετά το θάνατο του Στεφανογιάννη, ο οποίος υπήρξε ο πρώτος αρχηγός. Είδα τι είχε μέσα, βρήκα, λοιπόν, πολλά από το αρχείο του πατέρα μου, τα συμπλήρωσα από το αρχείο της ανταρτικής ομάδας, το αρχείο του Τζιφάκη- Χρήστος Αετού Τζιφάκης- και κάποια στοιχεία από το γενικό επιτελείο στρατού».

Τι σας έκανε ιδιαίτερη εντύπωση;

«Οι αφηγήσεις που αφορούσαν τον πατέρα μου. Τα γεγονότα που έγιναν μετά την εποχή και αφορούσαν τα Γεναριανά- εμείς δεν είχαμε Δεκεμβριανά- που έγιναν το μήνα Γενάρη, Ευτυχώς δεν υπήρχε μεγάλη έκταση σε αυτά τα γεγονότα, υπήρχαν, όμως, νεκροί και αυτό είναι πάντα θλιβερό. Όσα μου αφηγείται για αυτή την περίοδο, είναι πραγματικά σημαντικά γιατί έγιναν πολλά στραβά και κακά πράγματα. Άνθρωποι, οι οποίοι δεν είχαν καμία σχέση με την αντίσταση ανακατευτήκανε όσο αφορά την ανταρτική ομάδα και δημιουργήθηκαν καταστάσεις άσχημες και στην αναγνώριση του αρχηγείου και στην απονομή των ηθικών αμοιβών. Σε αυτό το σημείο ευθύνεται ο νόμος που έθεσε προϋποθέσεις που δεν μπορούσαν να υπάρχουν στην Κρήτη. Έλεγε για να αναγνωριστεί κάποιος αρχηγός θα έπρεπε να έχει οργανώσει και διοικήσει 5000 αντάρτες, στην Κρήτη δεν υπήρχαν 5.000 αντάρτες, για να αναγνωριστεί ένας οπλαρχηγός Α κατηγορίας, θα έπρεπε να έχει διοικήσει 500 άντρες και Γ κατηγορίας, τουλάχιστον 100. Αποφάσισαν, λοιπόν, τότε, και άρχισαν να γράφουν μέσα ότι υπήρξαν αντάρτες χωρίς να έχουν καμιά σχέση αλλά και πάλι δεν έφταναν και οδηγήθηκαν σε αυτές τις καταστάσεις. Άρχισαν να πλαστογραφούνται όλες οι καταστάσεις και κοντά σε αυτό άρχισε να πλαστογραφείται ολόκληρος ο αγώνας. Αναγνωρίστηκαν άνθρωποι που δεν έπρεπε να αναγνωριστούν και έμειναν αφανείς άνθρωποι που προσέφεραν».

Οπότε σε μια περίοδο που η ενότητα έπρεπε να κυριαρχεί, άρχισαν οι διαμάχες...

«Δεν είναι σημερινό αυτό, δες τι λέει ο Μακρυγιάννης στα απομνημονεύματά του. Το ίδιο συμβαίνει πάντοτε».