Ο Βενιζέλος, αυτός ο Βενιζέλος που επικαλούνται οι παράγοντες των δύο μεγαλυτέρων κομμάτων εξουσίας για να υμνήσουν και να κολακεύσουν, είχε μια βασική λογική στη λειτουργία του, τουλάχιστον μέχρι το 1928. Σεβόταν τον πολιτικό του αντίπαλο. Δεν τον ανεχόταν απλώς. Στη Νεάπολη, τον Απρίλιο του 1906, λίγο πριν τις εκλογές για τη δεύτερη συντακτική συνέλευση της Κρήτης, έλεγε: «Σέβεσθε τας πεποιθήσεις των άλλων, ως αξιοίτε να σέβωνται και οι άλλοι τας ιδικάς σας.
Μη αμφισβητήτε ποτέ την φιλοπατρίαν των αντιφρονούντων».
Αλλά παράλληλα τον βοηθούσε. Ηττημένος αδίκως στις εκλογές του Νοεμβρίου του 1920, και δικαίως πικραμένος γιατί ηττήθηκε παρά τις μεγάλες διπλωματικές του επιτυχίες οι οποίες προσέθεσαν στην Ελλάδα κύρος και τα κατεχόμενα τότε από την Οθωμανική Αυτοκρατορία εδάφη της Θράκης αλλά και της Σμύρνης, δεν κρύφτηκε και δεν πολέμησε την διάδοχο κυβέρνηση των λαϊκών, που τελικά οδήγησε στη Μικρασιατική Καταστροφή. Μόλις 2-3 μήνες μετά τη βαριά του ήττα, που οδήγησε και τον ίδιο εκτός κοινοβουλίου αφού δεν κατάφερε καν να εκλεγεί βουλευτής, έκανε διπλωματικές και πολιτικές επαφές με τους παράγοντες της Ευρώπης για να βοηθήσει χειρισμούς της εξωτερικής πολιτικής της χώρας του, αφού έβλεπε ότι κι αυτά που κέρδισε η Ελλάδα με τις διεθνείς συνθήκες, οι Ευρωπαίοι, συμμαχώντας με τον Κεμάλ, τα αμφισβητούσαν.
Και δε σταμάτησε εκεί. Μερικά χρόνια αργότερα, επιστρέφοντας ως πρωθυπουργός, χρέωνε στους πολιτικούς του αντιπάλους για τη σφαγή της Σμύρνης σφάλματα, ακόμη και εγκληματικά. Αλλά, όπως έλεγε από το βήμα της βουλής, δεν αμφισβητούσε την πατριωτική τους διάθεση να προσφέρουν. Τους σεβόταν , δηλαδή, για το διαφορετικό που πίστευαν.
Εκείνοι που εμφανίζονται σήμερα ως «βενιζελικοί», μόνο και μόνο για να κολακεύσουν ένα φιλελεύθερο παρελθόν των Ελλήνων χωρίς να γνωρίσουν την ουσία του όρου, ποιά από όλα αυτά τα μαθήματα που έδινε ο Βενιζέλος υλοποιούν;
Όμως η πολιτική του Βενιζέλου δεν ήταν μόνο καθαγιασμένη, καθώς στην τελευταία του πρωθυπουργική θητεία, μετά το 1928, ηλικιωμένος και πολύ αλλαγμένος πλέον, έκανε σοβαρά λάθη, εγκληματικά, όπως το ιδιώνυμο του 1929, το οποίο πλήρωσε για δεκαετίες η χώρα. Με αυτό κυνήγησε εκείνους τους πολιτικούς του αντιπάλους που ανήκαν στην αριστερά. Οι σημερινοί πολιτικοί της εξουσίας διδάχτηκαν φαίνεται μόνο απʼ αυτή την τελευταία συντηρητική περίοδο του Βενιζέλου. Αυτήν ξεχώρισαν και αυτής έγιναν θιασώτες. Της πολιτικής της απαξίωσης και του κυνηγητού όσων έχουν άλλη άποψη.

