Ρεπορτάζ Κατερίνα Μυλωνά

Η Χρύσα Βαθιανάκη ανάμεσα σε 290 καλλιτέχνες απʼ όλο τον κόσμο που συμμετέχουν στο διαγωνισμό γλυπτικής των δρόμων του Πεκίνου ενόψει των Ολυμπιακών Αγώνων

Σε ένα απρόσμενο μετάλλιο από τους Ολυμπιακούς Αγώνες του Πεκίνο ελπίζει τώρα η χώρα μας αφού τέσσερις Έλληνες κατάφεραν να περάσουν το πρώτο στάδιο του διαγωνισμού γλυπτικής υπαίθριων χώρων με θέμα τους αγώνες. Τα έργα που θα επιλεγούν τελικά θα στολίζουν στους δρόμους των ολυμπιακών πόλεων της Κίνας κατά τη διάρκεια των αγώνων. Ανάμεσα στους 290 συνολικά καλλιτέχνες, μία Ηρακλειώτισσα, η Χρύσα Βαθιανάκη με το έργο της «Κύκλοι ζωής». «Για μας είναι σα να έχουμε κερδίσει ήδη ένα μετάλλιο γιατί ζήσαμε από κοντά τον εξαίρετο αυτό πολιτισμό και την κουλτούρα του Κινέζικου λαού», υπογραμμίζει η ίδια, μιλώντας στην «Π».

Η κ. Χρύσα Βαθιανάκη περιγράφει τον τρόπο με τον οποίο επιλέχθηκαν οι τέσσερις Έλληνες. Πρώτα έστειλαν μία ιδέα του έργου και το βιογραφικό τους και μεταξύ 2500 προτάσεων από όλο τον κόσμο επελέγησαν 290! «Δεν έχει σημασία αν πάρουμε ή όχι το μετάλλιο. Για μας είναι ήδη ένα μετάλλιο που ζήσαμε από κοντά τον εξαίρετο αυτό πολιτισμό και την κουλτούρα του Κινεζικού λαού, για την οποία μπορεί να διάβαζα αλλά δεν είχε σχέση με το πόσο ζεστά και εγκάρδια μας φέρθηκαν εκεί οι Κινέζοι», λέει η ίδια.

Η κ. Βαθιανάκη υποστηρίζει ότι είναι ασύλληπτο αυτό που συμβαίνει στο Πεκίνο κατά την προετοιμασία για τους Ολυμπιακούς. «Δουλεύουν όλοι επί ώρες ατελείωτες, ζουν από τώρα μια μεγάλη γιορτή, δεν είναι όπως η δική μας φιέστα των ολυμπιακών που οι καλλιτέχνες έμειναν απʼ έξω», αναφέρει.

Οι καλλιτέχνες δούλεψαν πάνω στην ολυμπιακή ιδέα, δεν υπήρχε τίποτα έτοιμο από πριν. Η κ. Βαθιανάκη υπενθυμίζει ότι η οργανωτική επιτροπή έχει ήδη στο ενεργητικό της δύο Μπιενάλε για τους Ολυμπιακούς Αγώνες. Η πρώτη έγινε το 2003, η δεύτερη το 2005, όπου συμμετείχε ο κ. Σώτος Αλεξίου και η ίδια, και το 2007 θα πραγματοποιηθεί μία τρίτη.



Περιοδεία



Το έργο του κάθε καλλιτέχνη έγινε σε τρία καλούπια, τα πρώτα εγκαίνια πραγματοποιήθηκαν στο Πεκίνο και ανά τρεις πόλεις θα γίνεται ένα κύκλος με τρία πανομοιότυπα γλυπτά. Η κ. Βαθιανάκη υποστηρίζει ότι αν η επιλογή των έργων είχε γίνει μέσω επιμελητηρίων δε θα υπήρχε η λαϊκή συμμετοχή που επιδιώκουν οι Κινέζοι.

«Τους παραδέχομαι γιατί και για το διαγωνισμό που οργάνωσαν κάλεσαν κριτικούς από όλο τον κόσμο αλλά τα βραβεία θα τα δώσει ο λαός τους», σχολιάζει. Τα έργα θα τεθούν σε διαδικασία ψηφοφορίας. Κατά τη διάρκεια της περιοδείας τους σε πόλεις της Κίνας ο κόσμος θα συμπληρώνει ένα ψηφοδέλτιο και θα επιλέγει έξι από αυτά που του αρέσουν. Έτσι, το τελικό αποτέλεσμα θα το κρίνει ουσιαστικά ο κόσμος. Θα δοθούν τρία βραβεία και χρηματικά έπαθλα, τα οποία ονομάζουν μετάλλια. «Έθεσαν τη διαδικασία σε επίπεδο ολυμπιακού μεταλλίου. Δεν είναι άθλημα αλλά είναι άθλος», υποστηρίζει η κ. Βαθιανάκη.

Οι Κινέζοι ζουν στο ρυθμό των αγώνων και η ιδέα της επιτροπής ήταν να έχει μαζί της το λαό της χώρας, για αυτό του δίνουν τις αφορμές να συμμετάσχει. «Αυτό που σκέφτηκαν ήταν πολύ εμπνευσμένο για μένα», σχολιάζει η Ηρακλειώτισσα καλλιτέχνις.

Η κ. Βαθιανάκη περιγράφει ότι τις οχτώ μέρες που ήταν στην Κίνα οι καλλιτέχνες ήρθαν σε επαφή με το λαό και είδαν τι έχουν μες στο μυαλό τους, τι είναι για αυτούς οι ολυμπιακοί αγώνες και πώς το ζουν καθημερινά. «Υπήρχε μεγάλη συμμετοχή από τους ίδιους γιατί καθημερινά έρχονταν και ψήφιζαν», συμπληρώνει.



Κύκλοι ζωής



Το έργο της ονομάζεται «Κύκλοι ζωής». Η κ. Βαθιανάκη μετά από την εμπειρία της με την Μπιενάλε και γνωρίζοντας πώς δουλεύουν τους ολυμπιακούς οι Κινέζοι, «είδα ότι για αυτούς το ανθρώπινο δυναμικό είναι η κινητήρια δύναμη τους». Έχουν ονομάσει τους αγώνες «ένας κόσμος μια γιορτή, ένας κόσμος ένα όνειρο, ολυμπιακοί αγώνες του λαού». «Έχουν μια λαϊκή δημοκρατία, είναι ένα κράτος με επιρροές του Μάο. Ο σεβασμός που δείχνει ο κάθε άνθρωπος στο συνάνθρωπο είναι αποδεδειγμένος σε κάθε πτυχή. Ένα χαμόγελο και μια αγκαλιά που θα σου δώσουν. Είμαστε συνεχώς μαζί τους και μας κρατούσαν τα χέρια», περιγράφει. Ακόμα, αναφέρει ότι όλοι οι καλλιτέχνες είχαν εκπλαγεί από την αγάπη και την αγκαλιά του λαού προς αυτούς.

Η κ. Βαθιανάκη έχει θέσει σε διαδικασία συμμετοχής τον κάθε άνθρωπο, ανεξαρτήτου ηλικίας, καταγωγής, φυλετικών και κοινωνικών διακρίσεων. Ο κάθε Κινέζος μπορεί να της φέρει τα όνειρά του γραμμένα σε κάποια χαρτί, ιδέες που έχει για τους αγώνες και μια φωτογραφία με ένα μήνυμα για τους αγώνες. Μαζί με την έκφραση του προσώπου τους, το χαμόγελό τους και μία ερευνητική ματιά…Όλο το υλικό εκείνη το συγκεντρώνει και ακολουθεί ψηφιακή επεξεργασία και το αποτέλεσμα αποτυπώνεται σε αλουμίνιο. Στη συνέχεια με το αλουμίνιο κόβει τους κύκλους και φτιάχνει ένα ανάπτυγμα χώρου.

«Το σκεπτικό του έργου είναι περισσότερο ιδεολογικό», υπογραμμίζει. «Η συλλογή αυτού του υλικού σκοπό είχε να με βοηθήσει να διαμορφώσω το πνεύμα που κυοφορείται στο σύνολο της κινεζικής ζωής, με ενδιαφέρει πάντα να μετατρέπω την έννοια σε φόρμα. Έτσι δημιούργησα ένα διαχωριστικό σύνολο, ένα τοίχος κατεβάζοντας από ψηλά με συνδεδεμένους κύκλους σαν αλυσίδα ζωής και αισθάνθηκα ένα αλληλένδετο σύνολο μαζί τους», περιγράφει. Η κ. Βαθιανάκη ήθελε τον κρίκο της επαφής να τον πραγματοποιήσει και στην Ελλάδα.



Στήριξη από Πολιτεία



Από τις 23 Ιουνίου τα έργα βρίσκονται στην καρδιά του Πεκίνο και η περιοδεία θα ξεκινήσει μέσα στο Σεπτέμβρη. Σε ένα χρόνο θα είναι γνωστά τα αποτελέσματα της ψηφοφορίας.

«Σημασία έχει ότι το έργο μου περιοδεύει, είναι σε μια διαδικασία γνωριμίας με το κοινό της Κίνας και πρέπει να έχουμε επικοινωνία με το κοινό μας, αν δεν υπάρχει δεν υπάρχουν και μετάλλια. Για να με ψηφίζουν πρέπει να με γνωρίζουν, η παρουσία μας είναι απαραίτητη», τονίζει η κ. Βαθιανάκη. Για αυτό το λόγο καλεί την πολιτεία να ενδιαφερθεί για το διαγωνισμό και να στηρίξει έμπρακτα τους Έλληνες καλλιτέχνες.



Ο διαγωνισμός



Ο διαγωνισμός έγινε από την οργανωτική επιτροπή των Ολυμπιακών Αγώνων με σκοπό να προπαγανδίσει θετικά το πνεύμα των αγώνων, να διαδώσει τον παραδοσιακό κινεζικό πολιτισμό, ο οποίος έρχεται σε επαφή με τον κόσμο και τα επιτεύγματα της μοντέρνας τέχνης, να προωθήσει την εξέλιξή της και να χρησιμοποιήσει οικονομικά τους πόρους της γλυπτικής τέχνης σχετικά με τις ολυμπιακές κατασκευές και το περιβάλλον.

Η διαδικασία επιλογής των προτάσεων είχε αρχίσει από τον Αύγουστο του 2005 και ολοκληρώθηκε το Μάιο του 2006, έπειτα από ανοιχτό κάλεσμα των καλλιτεχνών στον επίσημο δικτυακό τόπο της διοργάνωσης. Η επιλογή των προτάσεων πραγματοποιήθηκε από 17 διεθνείς κριτές προερχόμενους από Κίνα, Κορέα, Βρετανία, Ηνωμένες Πολιτείες, Γερμανία, Αυστρία και άλλες χώρες, οι οποίοι επέλεξαν 290 έργα ως αρτιότερα για απονομή μεταλλίου.

Από ελληνικής πλευράς επελέγησαν τέσσερις καλλιτέχνες, που είναι οι εξής: Σώτος Αλεξίου, Χρύσα Βαθιανάκη, Αγγέλικα Κοροβέση και Αντώνης Μυρωδιάς.