Στους 17 κανόνες της “πολλαπλής συμμόρφωσης” για τη διατήρηση του περιβάλλοντος σε καλή κατάσταση, χρειάζεται να υπακούσουν οι παραγωγοί αν θέλουν να παίρνουν το σύνολο των επιδοτήσεών τους με την εφαρμογή της νέας Κοινής Αγροτικής Πολιτικής (Κ.Α.Π).

Ανάμεσα στους κανόνες αυτούς είναι και η προστασία των ίδιων των παραγωγών και του περιβάλλοντος από την αλόγιστη χρήση των γεωργικών φαρμάκων. Οι αγρότες μάλιστα θα ελέγχονται από τον ΟΠΕΚΕΠΕ και τις κατά τόπους Διευθύνσεις Αγροτικής Ανάπτυξης, αν πράγματι εφαρμόζουν τους κανόνες της “πολλαπλής συμμόρφωσης”. Κι αν διαπιστωθεί ότι δεν τους εφαρμόζουν, τότε θα μειώνονται οι ενισχύσεις τους από την Ευρωπαϊκή Ενωση.

Σήμερα η “Π” παρουσιάζει τους 17 κανόνες που χρειάζεται να υπακούουν οι δικαιούχοι οικονομικών ενισχύσεων, με βάση τις ανακοινώσεις του υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης.

Πώς θα γίνεται το σκάψιμο

1. Για τα αγροτεμάχια που βρίσκονται σε εδάφη με κλίση πάνω από 10% πρέπει να διατηρείται φυτική κάλυψη στο έδαφος τουλάχιστον κατά την περίοδο των βροχοπτώσεων, ώστε να μην παρασύρεται το επιφανειακό γόνιμο έδαφος του αγροτεμαχίου και έτσι να αποφεύγεται η διάβρωση των εδαφών. Αυτή η υποχρέωση μπορεί να καλυφθεί από την κύρια καλλιέργεια (χειμερινές καλλιέργειες) από την καλαμιά της κύριας καλλιέργειας (καλοκαιρινές καλλιέργειες) ή οποιαδήποτε μορφής φυτική κάλυψη που διατηρεί το έδαφος σε καλή κατάσταση και δεν παρεμποδίζει την επόμενη σπορά. Επίσης, η υποχρέωση αυτή μπορεί πολύ καλά να συνδυάζεται με την υποχρέωση του σημείου 4 αυτού του κεφαλαίου.

2. Σε περιοχές με κλίση πάνω από 10%, η άροση πρέπει να γίνεται κάθετα στην κλίση του εδάφους (κατά τις ισοϋψείς) ή διαγώνια. Αλλιώς, θα πρέπει εναλλακτικά, να δημιουργούνται σταθερές ακαλλιέργητες λωρίδες, ώστε να συγκρατείται το έδαφος σε περίπτωση έντονης βροχής. Επίσης, η άρδευση δε θα πρέπει να γίνεται με την μέθοδο της κατάκλυσης, αλλά με άλλες μεθόδους.

3. Ο παραγωγός οφείλει να προστατεύει και να μην καταστρέφει τις αναβαθμίδες (πεζούλες), τις ξερολιθιές, τα αναχώματα και τα φυσικά πρανή, στα όρια των αγροτεμαχίων. Τα στοιχεία αυτά βοηθούν τη συγκράτηση και τη γονιμότητα των εδαφών, αποτελούν δε στοιχεία που έχουν ενταχθεί και βελτιώνουν το φυσικό τοπίο, ενώ συχνά βοηθούν τη διαβίωση των μικρών ζώων και πουλιών τα οποία είναι χρήσιμα στην καταπολέμηση των εχθρών των καλλιεργειών.

Στα αμπέλια βίκος

4. Συμπληρωματικά προς την κύρια καλλιέργεια, θα πρέπει να καλλιεργούνται και να ενσωματώνονται στο έδαφος ψυχανθή, τουλάχιστον στο 20% της καλλιεργούμενης έκτασης (εκτός βοσκοτόπων). Δηλαδή, μετά τη συγκομιδή της κύριας καλλιέργειας και πριν τη σπορά της επόμενης, θα πρέπει να καλλιεργείται και να ενσωματώνεται στο έδαφος ένα ψυχανθές (π.χ. βίκος, κτηνοτροφικά κουκιά, πίσα, ρόβη, λαθούρι, τριφύλλι). Εναλλακτικά, αντί για ενσωμάτωση του ψυχανθούς επιτρέπεται η βόσκησή του. Αυτή η παρέμβαση βοηθά στη διατήρηση της γονιμότητας των εδαφών, τον εμπλουτισμό τους σε άζωτο, τη βελτίωση της εδαφικής δομής και τη συγκράτηση των εδαφών. Η υποχρέωση αυτή έχει προαιρετικό χαρακτήρα για τις μόνιμες καλλιέργειες (αμπέλια, δενδρώνες, κλπ).

5. Οσον αφορά τη διαχείριση της καλαμιάς μετά τη συγκομιδή της καλλιέργειας, ο γεωργός, ανάλογα με τις τοπικές συνθήκες, μπορεί να ακολουθεί τις εξής πρακτικές:

α) Ενσωμάτωση της καλαμιάς στο έδαφος

β) Βόσκηση της καλαμιάς

γ) Κοπή και κάλυψη του εδάφους με τα υπολείμματα και ενσωμάτωσή τους στο έδαφος την επόμενη άνοιξη (καλοκαιρινές καλλιέργειες).

Το κάψιμο της καλαμιάς απαγορεύεται για περιοχές εντός του δικτύου NATURA 2000.

Κάψιμο της καλαμιάς μπορεί να γίνει σε περιοχές εκτός του προαναφερόμενου δικτύου και μόνο μετά από άδεια της τοπικής Διεύθυνσης Αγροτικής Ανάπτυξης και της Πυροσβεστικής και πάντως όχι σε περιοχές και εδάφη μικρής περιεκτικότητας σε οργανική ουσία (1-2%).

Οσον αφορά τα υπολείμματα των κλαδεμάτων των δενδρώνων, αυτά μπορούν να συλλέγονται σε σωρούς και να καίγονται, λαμβάνοντας τις απαραίτητες προφυλάξεις.

6. Οταν το έδαφος είναι καλυμμένο με πάγο ή χιόνι ή είναι πλημμυρισμένο, ΔΕΝ γίνονται εργασίες με μηχανήματα, ώστε να μη συμπιέζεται το έδαφος και να μην καταστρέφεται η δομή του. Το έδαφος δέχεται τις καλλιεργητικές παρεμβάσεις και φροντίδες όταν είναι στο ρώγο του.

Αντιστοιχία ζώων-στρεμμάτων

7. Στους βοσκοτόπους που ανήκουν στην εκμετάλλευσή του, ο γεωργός πρέπει να φροντίζει ώστε να βόσκουν κατ’ ελάχιστο 0,2 ΜΜΖ (Μονάδες Μεγάλων Ζώων) ανά εκτάριο και κατά μέγιστο 3 ΜΜΖ ανά εκτάριο (1 εκτάριο=10 στρέμματα). Η ρύθμιση αυτή αποσκοπεί στην προστασία και διατήρηση των βοσκοτόπων.

Σημειώνεται ότι:

- 1 βοοειδές μεγαλύτερο των 24 μηνών αντιστοιχεί σε μια ΜΜΖ,

- 1 βοοειδές μικρότερο των 24 μηνών ισοδυναμεί με 0,6 ΜΜΖ και

- 1 αίγα ή ένα πρόβατο με 0,15 ΜΜΖ.

Για διευκόλυνση παραθέτουμε πίνακα με ελάχιστο και μέγιστο αριθμό ζώων ανά 10 στρέμματα:



Σε περίπτωση που δεν είναι δυνατή η βόσκηση, τότε ο παραγωγός πρέπει να μεριμνά για την κοπή και την απομάκρυνση της θαμνώδους βλάστησης των βοσκοτόπων.

8. Οι μόνιμοι βοσκότοποι ΔΕΝ πρέπει να οργώνονται, εκτός από τις περιπτώσεις από τις οποίες προκύπτει περιβαλλοντική ή αρχαιολογική αναγκαιότητα που αποδεικνύεται με έγγραφα των αρμοδίων Αρχών. Αυτό σημαίνει ότι είτε θα δοθεί εντολή από τις αρμόδιες Υπηρεσίες είτε ότι ο γεωργός θα ζητήσει ειδική άδεια από τη Νομαρχιακή Αυτοδιοίκηση.

9. Σε κάθε αγροτεμάχιο που παραμένει ακαλλιέργητο, θα πρέπει να πραγματοποιούνται οι ελάχιστες καλλιεργητικές παρεμβάσεις, ώστε να διατηρείται το έδαφος σε καλή κατάσταση, να διατηρείται ή και να βελτιώνεται η εδαφική δομή και να αποφεύγεται η ανάπτυξη ανεπιθύμητων φυτικών ειδών (π.χ. ζιζάνια). Γι’ αυτό θα πρέπει είτε να κόβεται η βλάστηση είτε να επιτρέπεται η βόσκηση, ώστε να μην υποβαθμίζεται η καλλιεργήσιμη γη.

10. Εφόσον χρησιμοποιείται λάσπη από επεξεργασμένα απόβλητα, είτε ως βελτιωτικό εδάφους είτε ως λίπασμα, θα πρέπει αυτό να γίνεται με ειδική άδεια από τη Νομαρχία. Η άδεια αναφέρει τους όρους εφαρμογής της λάσπης στον αγρό, που πρέπει να τηρούνται από τον γεωργό. ΔΕΝ μπορεί να χορηγηθεί άδεια στις ακόλουθες περιπτώσεις:

- Σε λειμώνες που προορίζονται για βόσκηση ζώων

- Σε καλλιέργειες οπωροκηπευτικών κατά την περίοδο της βλάστησης, καθώς και σε καλλιέργειες που οι καρποί τους βρίσκκονται σε επαφή με το έδαφος και καταναλώνονται ως νωποί (π.χ. τομάτες, αμπέλια, φράουλες).

Προστασία από τα φυτοφάρμακα

11. Οι χρήστες φυτοπροστατευτικών σκευασμάτων (φάρμακα, ζιζανιοκτόνα) και λιπασμάτων θα πρέπει να διαβάζουν προσεκτικά και να ακολουθούν τις οδηγίες που αναγράφονται στις ετικέτες, ώστε να τα χρησιμοποιούν κατάλληλα.

12. Το πλύσιμο των ψεκαστικών μηχανημάτων πρέπει να γίνεται σε απόσταση μεγαλύτερη των 30 μέτρων από γεώτρηση, τάφρο, ποτάμι, ρυάκι κλπ., ώστε να μη ρυπαίνονται τα νερά και να μην επιβαρύνεται η υγεία ανθρώπων και ζώων.

13. Ο καθαρισμός των αρδευτικών και στραγγιστικών καναλιών από τη βλάστηση που αναπτύσσεται στο εσωτερικό τους δεν πρέπει να γίνεται με χημικά μέσα (ζιζανιοκτόνα).

14. Τα κοκκώδη αγροχημικά (φάρμακα, λιπάσματα) πρέπει να παραχώνονται στο έδαφος για να μην δηλητηριάζονται τα πουλιά. Τα δολώματα τρωκτικοκτονίας για ποντίκια και αρουραίους πρέπει να τοποθετούνται μέσα στις στοές των τρωκτικών, ώστε να μην είναι ορατά.



Κάδοι για σκουπίδια στην ύπαιθρο



15. Πρέπει να καθορίζεται στην εκμετάλλευση συγκεκριμένος χώρος συγκέντρωσης και αποκομιδής απορριμμάτων, σε σημείο στο οποίο θα υπάρχει σχετική σήμανση με ταμπέλα. Ο χώρος αυτός μπορεί να είναι από ένα απλό βαρέλι με καπάκι έως και ειδική εγκατάσταση, σε όσες περιπτώσεις αυτό απαιτείται (π.χ. λύματα κλπ). Εκεί θα συγκεντρώνονται προσωρινά όλα τα σκουπίδια, τα ρυπογόνα υλικά και οι συσκευασίες των αγροχημικών προϊόντων μέχρι την οριστική απομάκρυνσή τους.

16. Εφόσον οι γεωργικές εκτάσεις συνορεύουν με δρόμους και φυσικούς υδάτινους αποδέκτες (ρυάκια, λίμνες, ποτάμια, τάφροι κλπ) στους οποίους υπάρχει φυσική βλάστηση (φυτοφράκτες, δένδρα, συδενδρίες) ο γεωργός πρέπει να φροντίζει ώστε η βλάστηση αυτή να μην καταστρέφεται. Οι θάμνοι και τα δέντρα μπορούν να συντηρούνται με κλάδεμα.

Το ελάχιστο πλάτος διατήρησης ορίζεται ως εξής:

- Για τους θάμνους, 0,50μ. από κάθε πλευρά της ρίζας του θάμνου και

- για τα δένδρα, η κάθετη προβολή της κόμης του δένδρου στο έδαφος.

17. Ολες οι αγροτικές εγκαταστάσεις (αποθήκες, στέγαστρα κλπ.) διατηρούνται σε καλή κατάσταση ώστε να μη διαφεύγουν ουσίες που ρυπαίνουν το περιβάλλον.