Της Κατερίνας Μυλωνά
Κάναμε όνειρα να σπουδάσουμε και να ακολουθήσουμε μια λαμπρή καριέρα, όμως η ζωή ήθελε να χαράξουμε άλλη ρότα. Τώρα, θέλουμε το παιδί μας να κάνει πράξη όσα δεν κάναμε εμείς. Μέγα λάθος, ιδιαίτερα όταν το παιδί βρίσκεται μία «ανάσα» πριν από τις πανελλαδικές εξετάσεις.
Η σύμβουλος γονέων και παιδαγωγός, κ. Κική Τζωρτζακάκη- Λυμπεροπούλου, αναφέρει στην «Π» τι πρέπει να προσέξουν οι γονείς, οι καθηγητές και οι υποψήφιοι πριν και κατά τη διάρκεια των εξετάσεων.
Όπως αναφέρει, η διαχείριση του άγχους θα πρέπει να γίνει και από τις τρεις πλευρές. Οι γονείς μεταδίδουν το άγχος στα παιδιά τους και θα πρέπει να μη συζητούν καθόλου για τις εξετάσεις στο σπίτι, να είναι απαγορευμένο θέμα ώστε να ηρεμήσουν το παιδί. Παράλληλα, οι καθηγητές, ενώ έχουν καλές προθέσεις, μπορεί να πανικοβάλουν τους μαθητές με υποθετικό λόγο, «αν δε διαβάσετε, δε θα περάσετε». Θα πρέπει να είναι ενθαρρυντικοί και ταυτόχρονα ρεαλιστές, να μη «φουσκώνουν τα μυαλά» των μαθητών, αλλά και να μην τους απογοητεύουν.
«Ο μαθητής είναι έρμαιο των άλλων δύο πλευρών», τονίζει η κ. Τζωρτζακάκη και προσθέτει πως αν γονείς και καθηγητές βοηθήσουν τον υποψήφιο, τότε θα αντεπεξέλθει καλύτερα, ακόμα και αν δεν είναι καλά διαβασμένος.
Σε ερώτηση, αν συχνά ο γονιός προσπαθεί να «περάσει» τα δικά του θέλω στο παιδί, απαντά πως «τα ματαιωμένα όνειρα τα προβάλουμε στα παιδιά μας. Ο γονιός δεν μπορεί , όμως, να ξεκαθαρίσει ότι είναι δικό του απραγματοποίητο όνειρο το παιδί να περάσει στο Πανεπιστήμιο». Επίσης, είναι λάθος να πιέζουμε τα παιδιά να ακολουθήσουν το δικό μας επάγγελμα, γιατί θα του προσφέρουμε μία «στρωμένη» δουλειά. Έτσι, δε λαμβάνουμε υπόψη μας την προσωπικότητα του παιδιού μας.
Τα τελευταία χρόνια της κρίσης, επειδή οι γονείς δυσκολεύονται οικονομικά και στερούνται για να πάει το παιδί τους φροντιστήριο, συχνά του δημιουργούν ενοχές. «Κοπανάμε συνέχεια τις οικονομικές θυσίες που κάναμε, τα μαθήματα που πληρώσαμε, όμως κάνουμε το παιδί ενοχικό όταν του τονίζουμε τις θυσίες και τις στερήσεις μας. Ο στερημένος γονιός γίνεται καταπιεστικός, έμμεσα ζητάει μια ηθική ανταπόδοση», τονίζει.
Όπως λέει, δεν πρέπει να κάνουμε θυσίες, αλλά να θέλουμε σα γονείς, αντί να αγοράζουμε κάτι για τον εαυτό μας, ακόμα και για χρόνια, να διαθέτουμε τα λιγοστά χρήματα που έχουμε για να καλύψουμε τις ανάγκες των παιδιών μας, χωρίς να το «χτυπάμε» μετά.
«Πίσω από το άγχος των εφήβων, συχνά κρύβονται ενοχές. Ο έφηβος αισθάνεται ότι δε θα ανταποκριθεί σε αυτό που θέλουν οι δικοί του και η κακή αλυσίδα συνεχίζεται. Το άγχος προκαλεί ταχυκαρδία, κλείνει ο λαιμός, δεν αναπνέει καλά, δεν μπορεί να συγκεντρωθεί και η αποτυχία είναι σίγουρη», σημειώνει. Σημειώνεται ότι το άγχος εκδηλώνεται στα παιδιά με απότομες αλλαγές στη διάθεση, έντονες εναλλαγές στην κινητικότητά τους (τη μία στιγμή υπερκινητικά και την άλλη νωθρά), δυσκολία στον ύπνο ή αλλαγή στις ώρες που κοιμούνται.
Το άγχος επιβαρύνει τον οργανισμό, γιʼ αυτό και θα πρέπει να φροντίσουν οι γονείς ώστε τα παιδιά τους να τρέφονται σωστά, να αθλούνται και να ξεκουράζονται επαρκώς, να κοιμούνται τις αναγκαίες γιʼ αυτά ώρες, να αφιερώνουν χρόνο σε μεθόδους που τα χαλαρώνουν και τα βοηθούν να εκτονώνονται, είτε πρόκειται για κάποιο χόμπι είτε για κάποια μορφή άσκησης.
Οι γονείς πρέπει να τονώνουν την αυτοεκτίμηση των παιδιών ενώ είναι σημαντικό τα παιδιά να αισθάνονται ότι οι γονείς τους είναι δίπλα τους.
Μία συμβουλή προς τους γονείς είναι να εξασφαλίζουν στα παιδιά τους τάξη και πρόγραμμα.
«Καλό είναι τα παιδιά να γνωρίζουν ότι δεν είναι μόνα τους σε αυτή την κατάσταση και ότι όλοι όσοι ενδεχομένως θα βρίσκονταν στη θέση τους θα είχαν τις ίδιες αντιδράσεις. Αναφέρετε στα παιδιά ότι κι εσείς κάνατε λάθη ή αντιμετωπίσατε αντίστοιχες δυσκολίες στην ηλικία τους και εξηγήστε τους με ποιον τρόπο τα αντιμετωπίσατε, αλλά και ότι τα ξεπεράσατε. Διαλέξτε βιβλία που θα διαβάσετε μαζί με τα παιδιά σας, τα οποία θα περιγράφουν αντίστοιχες καταστάσεις και μεθόδους αντιμετώπισής τους, ώστε τα παιδιά σας να αντιληφθούν ότι δεν είναι τα μόνα που αντιμετωπίζουν παρόμοια προβλήματα», τονίζει η κ. Τζωρτζακάκη.
Σημειώνει πως «στην αποτυχία του παιδιού μας η στάση μας δεν είναι απορριπτική, ούτε άφεσης αμαρτιών. Ρωτάμε το παιδί ή τον έφηβο: εσύ είσαι ευχαριστημένος από την προσπάθειά σου και από την απόδοσή σου;»
Όσο αφορά στους υποψηφίους, τις μέρες πριν από τις εξετάσεις, «τεμαχίζουμε τη μελέτη και εντοπίζουμε το ενδιαφέρον μας μόνο στο σήμερα. Δε συζητάμε για τις εξετάσεις», ενώ την ώρα των εξετάσεων «διαβάζουμε πολύ προσεχτικά και αναλύουμε λέξη- λέξη τις ερωτήσεις και τα θέματα».
