Η πρώτη συντονισμένη παρέμβαση της πολιτείας για τη διάσωση ή τον «ξαφνικό θάνατο» εκατοντάδων χιλιάδων επιχειρήσεων που έχουν συσσωρεύσει ληξιπρόθεσμα χρέη στις τράπεζες, την εφορία και τα ασφαλιστικά ταμεία απέχει πλέον μερικές εβδομάδες για να ψηφιστεί από τη Βουλή και να τεθεί σε εφαρμογή.

Το νομοσχέδιο για τον περιβόητο «εξωδικαστικό συμβιβασμό» που σχεδιάστηκε ώστε να αντιμετωπίσει για πρώτη φορά από κοινού τα «κόκκινα» δάνεια των επιχειρήσεων και τις ληξιπρόθεσμες οφειλές τους στο Δημόσιο, τέθηκε ήδη σε δημόσια διαβούλευση από το Υπουργείο Οικονομίας και Ανάπτυξης και στόχος είναι να ψηφιστεί στο πλαίσιο της δεύτερης αξιολόγησης και να εφαρμοστεί πριν από το καλοκαίρι.

Βασική πρόβλεψη του νόμου είναι ότι μια επιχείρηση με χρέη μπορεί να ρυθμίσει συνολικά τις οφειλές της ή και να επιτύχει μερική διαγραφή τους, ύστερα από συμφωνία με τους πιστωτές της στην οποία θα συναινέσει τουλάχιστον το 60% εξ αυτών.

Ο εξωδικαστικός συμβιβασμός δεν είναι μια λύση για όλους όσοι έχουν χρέη. Χιλιάδες ελεύθεροι επαγγελματίες και αυτοαπασχολούμενοι τελικά αποκλείονται από τη ρύθμιση εφόσον έχουν τη δυνατότητα να προσφύγουν στον νόμο Κατσέλη.

Ο νόμος θα απευθύνεται αποκλειστικά σε μικρές ή μεγάλες επιχειρήσεις αλλά και σε ατομικές εταιρείες (φυσικά πρόσωπα με πτωχευτική ικανότητα), υπό την προϋπόθεση ότι τα προς ρύθμιση χρέη τους υπερβαίνουν τα 20.000 ευρώ.

Προϋποθέσεις υπαγωγής

Για να αξιοποιήσει μια επιχείρηση τη ρύθμιση πρέπει να πληροί δύο βασικές προϋποθέσεις: να έχει ληξιπρόθεσμες οφειλές, αλλά να είναι παράλληλα και «βιώσιμη» υπό την έννοια ότι έχει παρουσιάσει κέρδη έστω και μία φορά τα τελευταία τρία χρόνια.

Η ρύθμιση θα παραμείνει ανοιχτή μέχρι τις 31/12/2018, οπότε και θα σταματήσει η υποβολή αιτήσεων για αναδιάρθρωση χρεών.

Αναλυτικά μπορούν να ενταχθούν εταιρείες οι οποίες:

- έχουν οφειλές από δάνειο ή άλλη αιτία σε τράπεζα με καθυστέρηση τουλάχιστον 90 ημερών, κατά την 31η/12/2016 ή οφειλή που ρυθμίστηκε μετά την 1η Ιουλίου 2016

- Έχουν ληξιπρόθεσμες οφειλές προς τις εφορίες ή τα ασφαλιστικά ταμεία

- έχουν εκδώσει επιταγές που σφραγίστηκαν

- έχουν εκδοθεί διαταγές πληρωμής ή δικαστικές αποφάσεις εις βάρος τους, λόγω ληξιπρόθεσμων απαιτήσεων από τρίτους (π.χ. προμηθευτές κ.λπ.)

- εφόσον τηρούν απλογραφικό λογιστικό σύστημα, εμφάνισαν καθαρά κέρδη προ φόρων τουλάχιστον μία από τις τρεις τελευταίες χρήσεις πριν από την υποβολή της αίτησης

- εφόσον τηρούν διπλογραφικό λογιστικό σύστημα, είχαν σε τουλάχιστον μία από τις τρεις τελευταίες χρήσεις θετικά λειτουργικά κέρδη (προ φόρων, τόκων και αποσβέσεων) ή εναλλακτικά είχαν θετική καθαρή θέση (όχι αρνητικά ίδια κεφάλαια).

Αιτήσεις υπαγωγής υποβάλλονται από τους ίδιους τους οφειλέτες εφόσον πληρούν τους όρους, ωστόσο δυνατότητα εκκίνησης της διαδικασίας έχουν και οι πιστωτές με κοινοποίηση προς τον οφειλέτη.

Οι αιτήσεις συνοδεύονται από πλήρες «ξεγύμνωμα» της εταιρείας προς τους πιστωτές της για όλα τα στοιχεία που την αφορούν συμπεριλαμβανομένων της περιουσιακής της κατάστασης και της αποτίμησης των ακινήτων της, ενώ η διαδικασία προϋποθέτει άρση του τραπεζικού απορρήτου.

Για την έγκριση της πρότασης αναδιάρθρωσης οφειλών απαιτείται συμφωνία του οφειλέτη και πλειοψηφία 3/5 των συμμετεχόντων πιστωτών στους οποίους συμπεριλαμβάνονται τα 2/5 των πιστωτών με ειδικά προνόμια.

Δικαστική επικύρωση

Παρότι μιλάμε για εξωδικαστικό συμβιβασμό, οφειλέτες και πιστωτές δύνανται σύμφωνα με τον νόμο να υποβάλλουν στο Πολυμελές Πρωτοδικείο αίτηση επικύρωσης της σύμβασης αναδιάρθρωσης οφειλών.

Από την κατάθεση της αίτησης επικύρωσης μέχρι και την έκδοση δικαστικής απόφασης, αναστέλλονται αυτοδικαίως τα μέτρα ατομικής ή συλλογικής αναγκαστικής εκτέλεσης κατά του οφειλέτη καθώς και η λήψη ασφαλιστικών μέτρων.

Εξαιρέσεις

Δεν μπορούν να υποβάλουν αίτηση εξωδικαστικής ρύθμισης επιχειρήσεις στις οποίες ένας και μόνο πιστωτής έχει πάνω από το 85% των απαιτήσεων, εταιρείες των οποίων οι διαχειριστές ή εταίροι έχουν καταδικαστεί για φοροδιαφυγή, απάτη, εκβίαση, καταδολίευση δανειστών κ.λπ. Επίσης δεν μπορούν να υπαχθούν τράπεζες, εταιρείες παροχής επενδυτικών υπηρεσιών, ασφαλιστικές εταιρείες, οργανισμοί συλλογικών επενδύσεων, φυσικά πρόσωπα που έχουν υποβάλει αίτηση υπαγωγής στον νόμο Κατσέλη κ.λπ.

Πιστωτές των οποίων οι ατομικές απαιτήσεις από μια εταιρεία είναι μικρότερες από 2 εκατ. ευρώ και αντιστοιχούν στο 1,5% του συνολικού χρέους του οφειλέτη ή που αθροιστικά είναι μικρότερες από τα ποσό των 20 εκατ. ευρώ και το 15% του συνολικού χρέους δεν δεσμεύονται από τη σύμβαση αναδιάρθρωσης.