Φωτιά έχουν πάρει το “μολύβια” στο Υπουργείο Οικονομικών, αλλά και στις έδρες των τεσσάρων “θεσμών”, σβήνοντας και γράφοντας εναλλακτικά σενάρια των νέων μέτρων που θα καλύψουν το “κενό” του 2018 και –κυρίως– τον “κόφτη” δαπανών/φόρων που κομίζεται, για να υπάρξει συμφωνία με το ΔΝΤ, με ή χωρίς τη θέσπιση εκ των προτέρων του “μαξιλαριού” που ζητείται από τους δανειστές.

Και αν η κυβέρνηση “ξεκίνησε” τη θέση της με “περιφερειακές” παρεμβάσεις αξίας 550 εκατ. ευρώ για το 2018 και τη θέσπιση ρύθμισης-”κόφτη” χωρίς εκ των προτέρων ψήφιση προληπτικών μέτρων, οι πιέσεις από το ΔΝΤ αλλά και την πλευρά των θεσμών της ΕΕ παραμένουν και οι “κόκκινες” γραμμές “ξεθωριάζουν”, τεστάροντας, όμως, παράλληλα και τις εσωκομματικές αντοχές.

Η μείωση του αφορολογήτου, η αύξηση του ΦΠΑ και άλλων ειδικών φόρων, η περικοπή των φοροαπαλλαγών, της προσωπικής διαφοράς στις συντάξεις, αλλά και το “κούρεμα” των κοινωνικών/προνοιακών επιδομάτων και των παροχών ΕΟΠΥΥ βρίσκονται στο “τραπέζι”. Και το τελικό “μείγμα” των παρεμβάσεων θα εξαρτηθεί από πολλούς παράγοντες, με κορυφαίο τη στάση και τον ρόλο που θα έχει το ΔΝΤ σε μια συμφωνία.

Τα μέτρα του 2018

Τα... πρωτοβρόχια των μέτρων είναι αυτά που θα κλείσουν το δημοσιονομικό “κενό” του 2018. Το πακέτο μέτρων που πρότεινε η κυβέρνηση για να καλύψει “κενό” 550 εκατ. ευρώ το 2018 απαρτίζεται –όπως έγραψε το Capital.gr– από τουλάχιστον τέσσερις μικρής απόδοσης παρεμβάσεις που έχουν σε μεγάλο βαθμό δρομολογηθεί ή προαναγγελθεί στο παρελθόν.

Τα σενάρια για τη μείωση του αφορολογήτου

Η κατάργηση των προσαυξήσεων στην έκπτωση δαπανών για οικογένεια/τέκνα (δηλαδή έκπτωση δαπάνης στα 1.900 ευρώ για όλους, που θα φέρει έσοδα 65 εκατ ευρώ περίπου) ή, εναλλακτικά, η μείωση του αφορολόγητου ορίου στα 7.273 ευρώ (δηλαδή μείωση της έκπτωσης δαπανών από τα 1.599 ευρώ για άγαμο) για να έρθουν πρόσθετα έσοδα 1 δισ. ευρώ στα κρατικά ταμεία είναι δύο από τα –πολλά– σενάρια παρεμβάσεων στο αφορολόγητο όριο που έχουν ποσοτικοποιηθεί, και μάλιστα με τη “βούλα” εξωτερικών οργανισμών.

Καθώς όμως το ΔΝΤ ζητά 4,5 δισ. ευρώ νέα μέτρα, και (σε ένα σενάριο) επιχειρείται να αποφευχθεί και το νέο “κούρεμα” στις συντάξεις, στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων υπάρχουν και άλλα σενάρια.

Ο λόγος για τις “ασκήσεις” στις οποίες προβαίνουν στελέχη του οικονομικού επιτελείου, των 4 “θεσμών” αλλά και οργανισμών που έχουν ενεργό ρόλο στις επιχειρούμενες “μεταρρυθμίσεις”, μεταξύ των οποίων και η Παγκόσμια Τράπεζα, την έκθεση της οποίας για την αναμόρφωση επιδομάτων/παροχών επικαλείται και η κυβέρνηση για να κλείσει το “κενό” του 2018 (συστήνει, μεταξύ πολλών άλλων, και την κατάργηση της έκπτωσης φόρου στις δαπάνες).

Στο τραπέζι βρίσκονται, επίσης, η αύξηση του ΦΠΑ από το 14% στο 15% σε είδη διατροφής και ΔΕΚΟ, που θα φέρει νέα βάρη στα χαμηλά και μεσαία στρώματα, αλλά και η κατάργηση μιας σειράς εκπτώσεων/απαλλαγών που υπολογίζονται κοντά στα 400 εκατ. ευρώ.

Ασφαλιστικό Νο «2» προ των πυλών

Πρωτοφανές “σοκ” περιμένει τουλάχιστον 1 εκατομμύριο συνταξιούχους σε περίπτωση που ο δημοσιονομικός “κόφτης” ενεργοποιηθεί σε βάρος των συντάξεων. Η “λεία” του “κόφτη” στις συντάξεις είναι κοντά στο 1-1,5 δισ. ευρώ και αυτή θα εξασφαλιστεί με μειώσεις έως 20% στις μισές κύριες συντάξεις.

Η κυβέρνηση υποστηρίζει την υλοποίηση αυτών των μειώσεων σταδιακά, μέσω της μη απόδοσης των ονομαστικών αυξήσεων τις οποίες προβλέπει ο νόμος Κατρούγκαλου από 1/1/2019. Ωστόσο, το ΔΝΤ ζητά την υλοποίησή τους μέσω της άμεσης ονομαστικής περικοπής των συντάξεων. Παράλληλα, οι “θεσμοί” ζητούν νέες περικοπές στα εφάπαξ, αλλά και στις επικουρικές συντάξεις.

Ο “μηχανισμός” μέσω του οποίου θα μπορούσε να εφαρμοστεί ο “κόφτης” στις συντάξεις που δίδει ο Ενιαίος Φορέας Κοινωνικής Ασφάλισης (ΕΦΚΑ) θα είναι έτοιμος μέχρι τον Σεπτέμβριο του 2017 και ακούει στο όνομα “προσωπική διαφορά”.

Στην “καραντίνα” 30 κοινωνικά επιδόματα

Επιπλέον δεν έχουν διαφύγει την προσοχή των “θεσμών” τα κοινωνικά επιδόματα, αφού το ετήσιο κόστος των κοινωνικών επιδομάτων για τον κρατικό Προϋπολογισμό κάθε άλλο παρά είναι αμελητέο, δεδομένου ότι ανήλθε το 2016 κοντά στα 1,5 δισ. ευρώ.

Στο επίκεντρο της προσοχής των “θεσμών” βρίσκονται τα οικογενειακά επιδόματα (ενιαίο επίδομα τέκνων, ειδικό επίδομα για τις οικογένειες με τρία παιδιά και πάνω), μιας και κοστίζουν ετησίως 803 εκατ. ευρώ, δηλαδή πάνω από τα μισά κεφάλαια τα οποία δαπανά ο κρατικός Προϋπολογισμός για κοινωνικά επιδόματα.