Της Άννας Κωνσταντουλάκη

Για τα σοβαρά προβλήματα που αντιμετωπίζουν οι ιδιώτες γιατροί, τη φυγή πολλών από αυτούς για εργασία στο εξωτερικό, αλλά και το πώς μπορεί να ανακοπεί το κύμα της μετανάστευσης μιλά στην «Π» ο πρόεδρος του Ιατρικού Συλλόγου Ηρακλείου, Χάρης Βαβουρανάκης.

Όπως επισημαίνει, απαιτούνται τολμηρές λύσεις, βαθιές τομές και μεταρρυθμίσεις για την αντιστροφή του κλίματος, αλλά και επαναπατρισμό των μεταναστών με το στηθοσκόπιο στη χώρα μας.

Ακολουθεί η συνέντευξη με τον κ. Βαβουρανάκη:

- Τι ποσοστό ασφαλισμένων ζητά τις υπηρεσίες ιδιωτών γιατρών στο Ηράκλειο;

“Οι ελεύθεροι επαγγελματίες γιατροί που δραστηριοποιούνται επαγγελματικά στην πόλη μας αποτελούν την αιχμή του δόρατος στην πρωτοβάθμια φροντίδα υγείας. Στα ιατρεία τους αντιμετωπίζουν την καθημερινότητα και το άγχος των συμπολιτών μας μέσα από τα προβλήματα υγείας τους. Η επισκεψιμότητα στα ιατρεία ωστόσο έχει μειωθεί σημαντικά. Οι πολίτες επιλέγουν για μη επείγοντα προβλήματα να επισκέπτονται τα Τμήματα Επειγόντων Περιστατικών των νοσοκομείων. Τα τελευταία χρόνια, τα χρόνια της κρίσης, ο καθημερινός αγώνας για την επιβίωση αναγκάζει τους συμπολίτες μας να επισκέπτονται τους γιατρούς τους μόνο όταν υπάρχει σοβαρό πρόβλημα. Κι αυτό καθυστερεί τη διάγνωση, επιβαρύνει την πρόγνωση της νόσου κάνοντας δυσκολότερη τη θεραπεία και μακρύτερη χρονικά την πλήρη αποκατάσταση. Παρόλο που η διά βίου εκπαίδευση των ιατρών στη χώρα μας χαρακτηρίζεται από την απουσία οποιασδήποτε κεντρικής οργάνωσης, το επιστημονικό επίπεδο των γιατρών είναι ιδιαίτερα υψηλό. Γνωρίζουν ότι η συνεχιζόμενη ιατρική εκπαίδευση είναι το μοναδικό όπλο που έχουμε ως επαγγελματίες υγείας στη μάχη για τη διασφάλιση της ποιότητας της ιατρικής”.

-Ποια είναι τα σοβαρότερα προβλήματα που αντιμετωπίζουν οι γιατροί του ιδιωτικού τομέα;

“Η άσκηση της ιατρικής στα ιδιωτικά ιατρεία γίνεται δυσκολότερη καθημερινά. Οι αλλαγές στους κανόνες της συνταγογράφησης κι η εφαρμογή ουσιαστικά λογιστικών κριτηρίων αντί των επιστημονικών κατευθυντήριων οδηγιών προκαλούν τεράστια προβλήματα στη σωστή αντιμετώπιση των ασθενών. Πέρα από τον εκνευρισμό, δυσχεραίνουν την άσκηση του ιατρικού επαγγέλματος και έχουν σοβαρές επιπτώσεις στην υγεία του ασθενούς. Φυσικά μεγάλο πρόβλημα αποτελεί και το οικονομικό. Οι ληξιπρόθεσμες οφειλές των επιμέρους ταμείων από το 2012 ακόμα δεν έχουν εξοφληθεί. Μόλις προχθές ο ΕΟΠΥΥ ανακοίνωσε οτι πρόκειται να ξεκινήσει την αποπληρωμή τους, ενώ η καθυστέρηση στους συμβεβλημένους με τον οργανισμό ιατρούς για το 2016 φθάνει τους έξι μήνες. Τα πάγια έξοδα μαζί με την υψηλή φορολογία, την εισφορά αλληλεγγύης, τον φόρο επιτηδεύματος αλλά και τις εισφορές του νέου ασφαλιστικού συστήματος μηδενίζουν στην πραγματικότητα το εισόδημα. Για τους εργαστηριακούς τα πράγματα είναι ακόμα πιο δύσκολα. Ο ασθενής επιβαρύνεται κατά την επίσκεψή του σε αυτούς 15% της αξίας των εξετάσεων κι αυτό είναι το μόνο αληθές ποσό που εισπράττουν. Από την αναγραφόμενη σαν αμοιβή από τον ΕΟΠΥΥ στο παραπεμπτικό θα λάβουν περίπου το 30% προ φόρων αν υπολογίσει κανείς και το clawback με το rebate. Αντιλαμβάνεστε οτι με μαθηματική ακρίβεια οδηγούνται στην επαγγελματική τους εξόντωση έχοντας κάνει τεράστιες επενδύσεις στα ιατρεία τους σε ιατρομηχανολογικό εξοπλισμό. Είναι προφανές ότι όλα αυτά αποτελούν σημαντικούς ανασταλτικούς παράγοντες για κάθε νέο ιατρό που θα ήθελε να ανοίξει το δικό του ιατρείο”.

- Συνεχίζεται όμως και η φυγή των γιατρών που αναζητούν εργασία στο εξωτερικό.

“Η ανασφάλεια, η μηδενική προοπτική εξέλιξης, οι χαμηλές αμοιβές αποτελούν τις κυριότερες αιτίες ιατρικής μετανάστευσης. Από τον Ιατρικό Σύλλογο Ηρακλείου περίπου επτακόσιοι γιατροί τα τελευταία έξι χρόνια έχουν εκφράσει την πρόθεση να μεταναστεύσουν ζητώντας πιστοποιητικό για το εξωτερικό. Η πλειονότητα αυτών είναι νέοι ιατροί που μόλις πάρουν το πτυχίο τους ψάχνουν να βρουν χώρα υποδοχής για ειδίκευση και εργασία. Είναι χαρακτηριστικό πως οι λίστες αναμονής ακόμα και σε περιζήτητες ειδικότητες του παρελθόντος παραμένουν κενές. Τα τελευταία χρόνια φεύγουν ωστόσο και αρκετοί ειδικευμένοι γιατροί αναζητώντας κι αυτοί καλύτερες συνθήκες εργασίας και υψηλότερες αμοιβές. Οι χώρες προορισμού είναι η Αγγλία, η Γερμανία, η Σουηδία και τελευταία η Σαουδική Αραβία και τα Εμιράτα. Είναι χαρακτηριστικό πως στο κρατίδιο της Β. Ρηνανίας-Βεστφαλίας της Γερμανίας ο Ιατρικός Σύλλογος Ελλήνων αριθμεί πάνω από 3.500 μέλη.

Από τους μετανάστες του πρωτογενή τομέα της δεκαετίας του 60 περάσαμε στους μετανάστες με το στηθοσκόπιο του σήμερα. Μόνο που αυτή η επιστημονική αιμορραγία θα οδηγήσει σε κοινωνική αφυδάτωση, μιλώντας με όρους ιατρικής. Κι εμείς σε λίγο δε θα έχουμε γιατρούς για μας.

Δυστυχώς η τάση φυγής δεν φαίνεται να αλλάζει, αφού δεν φαίνεται στον ορίζοντα βελτίωση των συνθηκών εργασίας και προοπτικές εξέλιξης και αμοιβών”.

-Με ποιον τρόπο μπορεί να ανακοπεί το κύμα της μετανάστευσης;

“Η θεραπεία του προβλήματος της ιατρικής μετανάστευσης περιλαμβάνει τολμηρές λύσεις, βαθιές τομές και μεταρρυθμίσεις. Ο κεντρικός σχεδιασμός και συντονισμός της ιατρικής εκπαίδευσης, η δημιουργία αξιόπιστης και αποτελεσματικής πρωτοβάθμιας φροντίδας υγείας με την παράλληλη αξιοποίηση γιατρών και υποδομών ιδιωτικού και κρατικού τομέα δίδοντας κίνητρα εισόδου στην εργασία στους νέους ιατρούς (χαμηλότερες ασφαλιστικές εισφορές), η συνεργασία και η συμμετοχή των ελεύθερων επαγγελματιών γιατρών στο σύστημα υγείας με τη μορφή ευέλικτων μορφών εργασίας (τύπου locum), όπως γίνεται στο εξωτερικό, η χαμηλότερη φορολογία, η μείωση των ασφαλιστικών εισφορών, η κατάργηση του clawback και του rebate για τους εργαστηριακούς αποτελούν μερικές μόνο προτάσεις για την αναστροφή του κλίματος αλλά και τον επαναπατρισμό των μεταναστών με το στηθοσκόπιο στη χώρα μας”.