Της Ευαγγελίας Καρεκλάκη

Όσο στην Κρήτη συζητάμε ακόμα για το εάν και υπό ποιες προϋποθέσεις θα εγκατασταθούν στο νησί οι 2.000 πρόσφυγες που ζητά η κυβέρνηση, η πραγματική απειλή βρίσκεται προ των πυλών και καραδοκεί από το νότο. Η «φλεγόμενη» Λιβύη αποτελεί σύμφωνα με Έλληνες και Ευρωπαίους αξιωματούχους αλλά και ειδικούς αναλυτές εγνωσμένου κύρους τη μεγαλύτερη απειλή για την Ευρώπη: από τη μία η ανθρωπιστική κρίση που εντείνεται μέρα με την ημέρα με εκατοντάδες χιλιάδες πρόσφυγες να παραμένουν εγκλωβισμένοι στη χώρα, από την άλλη η εδραίωση της παρουσίας των τζιχαντιστών του Ισλαμικού Κράτους, οι οποίοι ήδη έχουν βάλει σε εφαρμογή το σχέδιο για εισβολή στην Ευρώπη μέσω του νότου.

Η παραλιακή πόλη Ντέρνα της Λιβύης, η οποία έχει καταστεί "επαρχία" του ISIS, απέχει μόλις 190 μίλια από την Κρήτη. Και αν η απόσταση φαντάζει μεγάλη, είναι πέντε ναυτικά μίλια μεγαλύτερη από την Τρίπολη της Λιβύης προς την ιταλική Λαμπεντούζα όπου καταφθάνουν εκατοντάδες πρόσφυγες και μετανάστες.

Όλες οι πληροφορίες, από όπου και αν προέρχονται, είτε από επίσημα κανάλια ενημέρωσης είτε από ανεπίσημες πηγές καταλήγουν στο ίδιο ανησυχητικό συμπέρασμα: μία επικείμενη στρατιωτική επέμβαση στη Λιβύη είναι πολύ πιθανή.

Και η ανησυχία αυτή εκφράστηκε και στη διάρκεια της ευρείας σύσκεψης στη Λότζια την Παρασκευή που έγινε για το προσφυγικό. Υπήρξαν σοβαρές τοποθετήσεις που χτυπούσαν «καμπανάκι», προειδοποιώντας ότι, εάν άμεσα δεν υπάρξει κυβερνητικό σχέδιο αλλά και σοβαρή εξωτερική πολιτική και συνεργασία με άλλα κράτη της Μεσογείου, τότε η Κρήτη κινδυνεύει από τη μαζική έκτακτη έλευση χιλιάδων προσφύγων από τη Λιβύη.

Σύμφωνα με τον απεσταλμένο του ΟΗΕ στη Λιβύη, περισσότεροι από 2,4 εκατομμύρια άνθρωποι χρειάζονται ανθρωπιστική βοήθεια. Δεν υπάρχουν φάρμακα, εμβόλια και καταγράφονται τρομακτικές ελλείψεις στις νοσοκομειακές υπηρεσίες. Σε αυτούς συμπεριλαμβάνονται και περίπου 300.000 πρόσφυγες, οι οποίοι έχουν εγκλωβιστεί στη Λιβύη και αναζητούν την πρώτη δυνατή ευκαιρία για να περάσουν στην Ευρώπη.

Η προσφυγική κρίση και το μεταναστευτικό εκτιμάται ότι θα απασχολήσουν και την ατζέντα της Συνόδου του Νότου, η οποία εκτός απροόπτου έχει προγραμματιστεί για τις 9 Σεπτεμβρίου με πρωτοβουλία του Έλληνα πρωθυπουργού, Αλέξη Τσίπρα.



Η στρατηγική του Ισλαμικού Κράτος

Για τους τζιχαντιστές του Ισλαμικού Κράτους η Κρήτη αποτελεί μία από τις πύλες εισόδου τους στην νότια Ευρώπη. Όπως αποκαλύπτουν ακτιβιστές οι οποίοι μάχονται κατά του ISIS, το Χαλιφάτο ελέγχει τόσο το λιμάνι της Ντέρνα όσο και ένα μικρότερο σε κοντινή απόσταση και έχει υπό την κατοχή του μεγάλο αριθμό αλιευτικών σκαφών σαν αυτά με τα οποία χιλιάδες απελπισμένοι πρόσφυγες επιχειρούν να διασχίσουν τη Μεσόγειο.

Σύμφωνα με έγγραφα του ISIS που δημοσιεύτηκαν από το Βρετανικό Ινστιτούτο Qulliam, η οργάνωση σχεδιάζει να στείλει τρομοκράτες σε όλη τη Μεσόγειο, «καμουφλαρισμένους» ως μετανάστες σε σκάφη. Μάλιστα, με στόχο να παραπλανήσουν τις αρχές, οι οδηγίες αναφέρουν ότι θα συνοδεύονται από τις οικογένειές τους και τα έγγραφα τους θα είναι στα αγγλικά. Παράλληλα, το Ισλαμικό Κράτος έχει απειλήσει με χτυπήματα στη Μεσόγειο έναντι θαλασσίων στόχων, όπως κρουαζιερόπλοια. Ας δούμε όμως πώς είναι ακριβώς η κατάσταση σήμερα στη Λιβύη, η οποία αποτελεί κόμβο για την αποκαλούμενη «επιθετική ανάληψη» του Ισλαμικού Κράτους.

Σύμφωνα με τον Πέτερ Νόιμαν, διευθυντή του Διεθνούς Κέντρου για τη Μελέτη της Ριζοσπαστικοποίησης, του εγκυρότερου διεθνώς Ινστιτούτου Μελέτης της Τρομοκρατίας, μετά την πτώση του καθεστώτος του Μουαμάρ Καντάφι, στη Λιβύη αρχικά φαινόταν ότι το πάνω χέρι θα είχε η Αλ Κάιντα. Δόθηκαν μάλιστα εντολές να καταστήσουν εκεί νέα βάση της οργάνωσης με πρώτο σταθμό το λιμάνι της Ντέρνα, το οποίο ήταν πάντα προπύργιο του τζιχαντιστικού κινήματος. Η κατάσταση άλλαξε δραματικά όταν το Ισλαμικό Κράτος «ανακάλυψε» τη Λιβύη. Τον Απρίλιο του 2014 επέστρεψαν στην Ντέρνα 200 Λίβυοι που είχαν πολεμήσει στη Συρία για το Ισλαμικό Κράτος και ίδρυσαν μία οργάνωση ανταγωνιστική της αντίστοιχης θυγατρικής που είχε δημιουργήσει η Αλ Κάιντα. Το γεγονός ότι η Λιβύη λειτούργησε ως μαγνήτης για τις τζιχαντιστικές οργανώσεις δεν είναι τυχαίο. Οι τζιχαντιστές εκμεταλλεύτηκαν την αστάθεια και το χάος και σύμφωνα με τον ειδικό αναλυτή, η Λιβύη έχει όλες τις προϋποθέσεις ώστε να παραμείνει για χρόνια βάση των τζιχαντιστών.

Η αντίστροφη πορεία

Και ενώ οι ελληνικές και ευρωπαϊκές αρχές βρίσκονται σε συναγερμό για την είσοδο εκατοντάδων τζιχαντιστών μέσω του νότου και τη Μεσόγειο, ταυτόχρονα σε πλήρη εξέλιξη βρίσκονται οι προσπάθειες που καταβάλλονται από τις υπηρεσίες ασφαλείας ώστε να ανακοπεί η αντίστροφη ακριβώς διαδρομή, δηλαδή εκείνων που επιχειρούν να εγκαταλείψουν την Ευρώπη και να περάσουν στη Συρία για να πολεμήσουν υπό τη μαύρη σημαία του Ισλαμικού Κράτους.

Επισήμως για τις ελληνικές αρχές η Ελλάδα εξακολουθεί να αποτελεί χώρα «transit» για τους ξένους μαχητές και υποστηρικτές του ISIS. Μία θέση όμως που δεν ασπάζονται ξένοι αναλυτές και δημοσιογράφοι, οι οποίοι υποστηρίζουν ότι οι μεγάλες κοινότητες των μεταναστών στη χώρα είναι σε θέση να παρέχουν σε τζιχαντιστές και σε υποστηρικτές τους στέγαση και οποιαδήποτε βοήθεια προκειμένου να κρατήσουν την «ανωνυμία» τους.

Στο δρόμο για τον ISIS μέσω Κρήτης

Είναι εντυπωσιακό ότι πριν από περίπου ένα χρόνο αποκαλύφθηκε από τις αρχές του Ισραήλ ότι 21χρονος εγκατέλειψε τη χώρα προκειμένου να στρατολογηθεί στο Ισλαμικό Κράτος. Ο νεαρός ταξίδεψε από το Ισραήλ αεροπορικώς στην Κρήτη και στη συνέχεια κατάφερε να φθάσει στη Σμύρνη. Κινήθηκε μέχρι τα Άδανα και συνέχισε μέχρι την Αλεξανδρέτα της Τουρκίας, στα σύνορα με τη Συρία.

Ο 21χρονος «μπλοκαρίστηκε» την τελευταία στιγμή καθώς αποκάλυψε τα σχέδια του στην οικογένεια του, μέλη της οποίας ενεργοποίησαν τις ισραηλινές αρχές.

Πρακτικά, όσοι επιθυμούν να φθάσουν στο Ισλαμικό Κράτος, περνούν από την Τουρκία. Μέχρι πρότινος, όλοι ταξίδεψαν απευθείας σε πόλεις της Τουρκίας δήθεν ως τουρίστες.

Η πόλη Γκαζιαντέπ (όπου προχθές έγινε η μεγάλη σφαγή στην διάρκεια γαμήλιας τελετής) αποτελούσε βασικό προορισμό για τους «στρατολογημένους», τους οποίους παραλάμβαναν στο αεροδρόμιο και τους μετέφεραν σε κάποια πανσιόν ή σε ασφαλές σπίτι μέχρι να τους «τσεκάρουν».

Πλέον τα πράγματα έχουν δυσκολέψει και οι οδηγίες που δίνονται για τους ξένους «μαχητές» είναι να καμουφλάρεται ως προορισμός η Τουρκία με άλλες μεμονωμένες πτήσεις.

Όπως διαβάσαμε στο βιβλίο «Νέοι Τζιχαντιστές» του Πέτερ Νόιμαν, συστήνεται στην αρχή να πηγαίνουν σε κάποια γειτονική χώρα και μετά με άλλη πτήση να συνεχίζουν για Τουρκία. Επίσης το Γκαζιαντέπ εγκαταλείφθηκε με τις οδηγίες να συστήνουν πτήσεις στο αεροδρόμιο της πόλης Σανλιούρφα που βρίσκεται πλησιέστερα στα σύνορα με τη Συρία.

Στις οδηγίες που δίνονται για τους ξένους μαχητές, συστήνεται να έχουν στις αποσκευές τους απαραιτήτως έναν υπνόσακο, ένα MP3-player (για διαλέξεις και για το Κοράνι) και έναν ηλιακό φορτιστή, ενώ φυσικά γίνονται συστάσεις και για τη συμπεριφορά τους στα αεροδρόμια που θα περάσουν. Ακόμα-και αυτό έχει ιδιαίτερη σημασία για το πώς το Ισλαμικό Κράτος χρησιμοποιεί το διαδίκτυο και τις σελίδες κοινωνικής δικτύωσης τόσο για την προπαγάνδα του όσο και για τη στρατολόγηση - το εγχειρίδιο του ISIS συμβουλεύει τους επίδοξους μαχητές που δεν έχουν επαφές με την οργάνωση, πριν την αναχώρησή τους, να συστήνονται σε κάποιον μαχητή μέσω Twitter.