Της Ευαγγελίας Καρεκλάκη

«Κεραυνούς» σε όσους επιχειρούν με την απουσία τους  να διαιρέσουν την Ορθόδοξη Εκκλησία, ενεργώντας ως «Ομοσπονδία Εκκλησιών»  έριξε ο Οικουμενικός Πατριάρχης κ. Βαρθολομαίος κατά την ομιλία του στην εναρκτήρια συνεδρίαση της Αγίας και Μεγάλης Συνόδου, στην Ορθόδοξη Ακαδημία Κρήτης, στο Κολυμπάρι.

Σε μία ιστορική ομιλία, ο Οικουμενικός Πατριάρχης έβαλε πολλά πράγματα στη θέση τους και έστειλε σαφή και πολλαπλά μηνύματα που σχετίζονται  τόσο με  την «πρωτοφανή» στάση των τεσσάρων απουσών Εκκλησιών, όσο και με την ανάγκη να υπάρξει εξωστρέφεια της Ορθόδοξης  Εκκλησίας προς όλο τον κόσμο, καταδικάζοντας ακόμα και τον ορθόδοξο φανατισμό.

Οι  ύστατες προσπάθειες που καταβλήθηκαν από τον  Οικουμενικό Πατριάρχη ακόμα και την Παρασκευή ώστε να μεταπειστούν οι Προκαθήμενοι της Ρωσίας, της Βουλγαρίας, της Αντιόχειας και της Γεωργίας και  να παραστούν τουλάχιστον στο Πατριαρχικό Συλλείτουργο για την Πεντηκοστή,   έπεσαν στο απόλυτο κενό.

Οι Προκαθήμενοι της Ρωσίας και της Αντιοχείας επανέλαβαν κατηγορηματικά το «όχι» τους και εγγράφως, με επιστολές τις οποίες ανέγνωσε χθες ο Οικουμενικός Πατριάρχης.

Ο μεν Πατριάρχης Μόσχας ανέφερε ότι κωλύεται να έρθει στην Κρήτη μετά την απόφαση που έλαβε η Ιερά Σύνοδος της Εκκλησίας της Ρωσίας, ο δε Πατριάρχης Αντιοχείας δεν έκρυψε την ενόχληση του που οι Προκαθήμενοι επιμένουν να ζητούν να ταξιδέψει στην Κρήτη παρά το γεγονός ότι δεν έχει διευθετηθεί το ζήτημα με το Πατριαρχείο Ιεροσολύμων για την ίδρυση Μητρόπολης Κατάρ.

Οι Εκκλησίες της Βουλγαρίας και της Γεωργίας επέλεξαν να μην απαντήσουν.

Ο Οικουμενικός Πατριάρχης για μία ακόμα φορά εμφανίστηκε ενωτικός, δεν χαρίστηκε ωστόσο σε όσους για «λόγους εγωισμού» κάνουν ζημιά στην εικόνα και στην ενότητα της Εκκλησίας.

Τόνισε ότι το ηχηρό μήνυμα που θα πρέπει να στείλουν στον κόσμο μέσω της Αγίας και Μεγάλης Συνόδου της Κρήτης είναι “η άρρηκτη ενότητας της Εκκλησίας, επαναλαμβάνοντας ότι οι όποιες εσωτερικές διαφορές θα πρέπει να επιλύονται μέσω των Συνόδων και να μην οδηγούν σε διχασμό και διαίρεση”.  

Σε ό,τι αφορά στους τέσσερις Προκαθήμενους, εξέφρασε την λύπη του καθώς «γνωστοποίησαν την απόφαση τους να απέχουν την 12η ώρα» και ενώ είχαν συμμετάσχει σε όλες τις φάσεις προετοιμασίας της Μεγάλης Συνόδου και είχαν συμφωνήσει για την διεξαγωγή της.

«Την πρωτοφανή αυτή συμπεριφορά δυσκολευόμαστε να κατανοήσουμε» τόνισε, υπογραμμίζοντας ότι την θέτει  στην κρίση των υπολοίπων Ορθοδόξων Εκκλησιών  και στην ιστορία.

Πρόσθεσε δε ότι «η στάση τους αυτή θέτει σε αμφιβολία την συνέπεια και την σοβαρότητα τους με αποτέλεσμα να ζημιώνεται συνολικά το κύρος της Εκκλησίας».

«Ατυχώς δεν αναλογιζόμαστε πάντα τις συνέπειες των αποφάσεων και των ενεργειών μας για την ενότητα της Εκκλησίας.  Δεν πρέπει να συμπεριφερόμαστε ως Ομοσπονδία Εκκλησιών.  Είμαστε μία Εκκλησία και οι διαφορές μας θα πρέπει να επιλύονται μέσα σε μία Σύνοδο. Παν πλήγμα κατά της Συνόδου πλήττει την υπόσταση της ίδιας της Εκκλησίας.  

Σκληρών σοι προς κέντρα λακτίζειν (είναι οδυνηρό να κλωτσάς πάνω σε καρφιά) τόνισε με νόημα ο Παναγιότατος.  

Σε ό,τι αφορά στο μεγάλο ζήτημα που εγείρεται σχετικά με τις αποφάσεις που θα ληφθούν από την Μεγάλη Σύνοδο και το κατά πόσο αυτές θα είναι δεσμευτικές για όλες τις Ορθόδοξες Εκκλησίες (και τις απούσες) με βάση την αρχή της ομοφωνίας, ο Πατριάρχης επικαλούμενος Συνόδους παλαιότερων χρόνων, επισήμανε στην ομιλία του ότι η απουσία ή εκούσια απουσία Εκκλησιών από την σύγκληση Συνόδων, τοπικών ή οικουμενικών, ουδόλως παρεμπόδιζε την πραγματοποίηση της Συνόδου. Ευχήθηκε δε οι απούσες Εκκλησίες να συνυπογράψουν τις αποφάσεις και να μην επιλέξουν το δρόμο της απομόνωσης.

Σαφές όμως ήταν και το μήνυμα που έστειλε  προς όλους εκείνους τους φανατικούς της Ορθοδοξίας, οι οποίοι περιχαρακωμένοι εντός της εθνικής τους ταυτότητας αποκηρύσσουν τον οικουμενισμό και  διεκδικούν για τους εαυτούς τους το αλάθητο της Ορθοδόξου Πίστεως.

«Ουδεμία ομολογία όσο ορθόδοξη και αν είναι, έχει αξία από το Θεό αν σχίζει την Εκκλησία. Δεν είναι μικρότερο κακό από την αίρεση το σχίσμα».

Σκληρή κριτική στις απούσες Εκκλησίες άσκησαν και άλλοι Προκαθήμενοι από το Κολυμπάρι. Ο Αρχιεπίσκοπος Ελλάδος κ. Ιερώνυμος κάλεσε τους απόντες  να έρθουν στην Μεγάλη Σύνοδο έστω και τώρα και ευχήθηκε να συνυπογράψουν τις αποφάσεις που θα ληφθούν.

«Η μεγαλύτερη αίρεση, η μητέρα των αιρέσεων,  είναι ο εγωκεντρισμός, ατομικός, φυλετικός, εθνικός, εκκλησιαστικός» τόνισε ο Αρχιεπίσκοπος Αλβανίας κ. Αναστάσιος ενώ ο Αρχιεπίσκοπος Κύπρου κ. Χρυσόστομος αναφερόμενος στην επιβλητική μορφή, όπως είπε, του Οικουμενικού Πατριάρχη, μίλησε για «έναν μεγάλο άνθρωπο σε μία μεγάλη ώρα της ιστορίας».

Ο Πατριάρχης Σερβίας κ. Ειρηναίος εξέφρασε την εκτίμηση ότι οι λόγοι που επικαλούνται οι τέσσερις Εκκλησίες δεν είναι ανυπέρβλητοι και ευχήθηκε ότι σύντομα θα υπάρξει και πάλι ηρεμία.

Τις εργασίες της Αγίας Συνόδου καλύπτουν περισσότεροι από 350 δημοσιογράφοι από την Ελλάδα και το εξωτερικό.