Του Κώστα Μπογδανίδη

Με αγωνία αναμένεται η δημόσια διαβούλευση του ΑΔΜΗΕ σχετικά με το νέο δεκαετές πρόγραμμά του και την διασύνδεση της Κρήτης με το ηπειρωτικό σύστημα. Το υποβρύχιο καλώδιο θα είναι στο πρόγραμμα, όπως όλα δείχνουν, αλλά ούτε ο ίδιος ο ΑΔΜΗΕ γνωρίζει ακόμη από που θα γίνει η διασύνδεση και τι τύπος καλωδίου θα χρησιμοποιηθεί!

Η “Π” αποκαλύπτει σήμερα τα δύο σενάρια που βρίσκονται αυτή τη στιγμή στο τραπέζι και τα οποία έχουν να κάνουν όχι μόνο με την “βέλτιστη λύση” που θα προτιμηθεί σε σχέση με τη διασύνδεση της Κρήτης και το υποβρύχιο καλώδιο, αλλά και με επιχειρηματικά συμφέροντα τα οποία, όπως είναι λογικό, συγκρούονται.

Η διασύνδεση, σύμφωνα με τον ΑΔΜΗΕ, θα εξασφαλίσει την ασφάλεια τροφοδοσίας στο νησί, θα μειώσει το κόστος παραγωγής, το κόστος ενέργειας για τους καταναλωτές καθώς και τις περιβαλλοντικές επιπτώσεις από τα εργοστάσια που λειτουργούν σήμερα. Ακόμη, θα δώσει σημαντική ώθηση σε νέες επενδύσεις ΑΠΕ. Έχει τεράστια σημασία για την χώρα, αλλά και για την Κρήτη, διότι η καλωδιακή σύνδεση εντάσσεται στο διευρωπαϊκό σύστημα ζεύξης Ισραήλ- Κύπρου- Κρήτης- Αθηνών για μελλοντική αξιοποίηση του φυσικού αερίου μέσω των υδρογονανθράκων.

Παράλληλα με την υλοποίηση του έργου της Κρήτης θα σημειωθούν μειώσεις έως και 400 εκατ. ευρώ το χρόνο.

Σε γενικές γραμμές το ένα σενάριο είναι καλώδιο μεταφοράς συνεχούς ρεύματος που μέχρι τώρα ήταν και το κυρίαρχο και το δεύτερο σενάριο, που συνεχώς κερδίζει έδαφος, αυτό του εναλλασσόμενου ρεύματος!

Το σενάριο του καλωδίου που θα μετέφερε συνεχές ρεύμα με το δεδομένο των σταθμών μετατροπής ήταν το μόνο που μέχρι σήμερα εσυζητείτο. Τώρα συζητείται εντόνως και το εναλλασσόμενο ρεύμα το οποίο έχει το πλεονέκτημα της πιο φτηνής λύσης - δεν θέλει σταθμούς- και συν τοις άλλοις φαίνεται ότι μια τέτοια επιλογή μπορεί να υλοποιηθεί και από ελληνικές εταιρείες!

“Ναι, είναι αλήθεια ότι υπάρχουν αυτά τα σενάρια. Κι εμείς περιμένουμε να δούμε τι θα γίνει” λέει στην “Π” η αντιπεριφερειάρχης κ.Βριγινία Μανασάκη που όπως λέει περιμένει με αγωνία να δει τη δημόσια διαβούλευση του ΑΔΜΗΕ.

“Εμείς έχουμε τη διαβεβαίωση ότι μέχρι το τέλος του μήνα θα βγει από τον ΑΔΜΗΕ η διαβούλευση και θα είναι ξανά η διασύνδεση την οποία θεωρούμε απαραίτητη για την Κρήτη σε συνδυασμό με τις ευρωπαϊκές επιλογές που έχουν γίνει. Τα σενάρια θα τα δούμε στη συνέχεια» λέει η κ.Μανασάκη που παρακολουθεί τα πράγματα πολύ στενά.

«Μην ξεχνάτε ότι το θέμα της διασύνδεσης το είχαν παγώσει για να δουν τις οδεύσεις. Και σε αυτά έχουμε κάνει τις προτάσεις μας» λέει.

Το παρασκήνιο

Το θέμα πάντως των οδεύσεων συνδέεται άμεσα με τα σενάρια. Συνεχές ρεύμα σημαίνει σταθμοί μετατροπής και μεγαλύτερη απόσταση. Δηλαδή μια ακριβή λύση.

Από την άλλη το καλώδιο με εναλλασσόμενο ρεύμα μειώνει την απόσταση κατά πολύ, δεν θέλει σταθμούς μετατροπής και άρα είναι πολύ πιο φτηνή λύση! Το μεινονέκτημά του είναι ότι χρειάζεται πυλώνες υψηλής τάσης για αρκετά χιλιόμετρα.

«Είναι μια λύση που βολεύει και τις ελληνικές εταιρείες καθώς μπορούν να αντεπεξέλθουν κι εκείνες υλοποιώντας το σχέδιο. Δεν είναι τυχαίο ότι μια κορυφαία ελληνική εταιρεία, που ασχολιόταν μόνο με το συνεχές, τώρα κάνει μελέτη για το εναλλασσόμενο» λέει τεχνικός που ξέρει καλά την υπόθεση.

Γενικώς πια οι τεχνικοί λένε ότι «για λόγους οικονομικότητας στις διασυνδέσεις Υψηλής Τάσης (ΥΤ ή Ην) είναι προτιμητέα η τεχνολογία Εναλλασσομένου Ρεύματος (ΕΡ ή ΛΟ) αντί Συνεχούς Ρεύματος (ΣΡ ή ΌΟ), δεδομένου ότι αποφεύγονται οι Σταθμοί Μετατροπής στα δύο άκρα σύνδεσης με τα δίκτυα. Όμως η χρήση της δεύτερης είναι υποχρεωτική για τεχνικούς λόγους όταν το μήκος και η ισχύς της διασύνδεσης υπερβαίνουν ορισμένα όρια. Επίσης, όταν από την τοπογραφία αποκλείεται το να υπάρχει η δυνατότητα σχηματισμού βρόχου του δικτύου ώστε το νησί να τροφοδοτείται από δύο πλευρές, δηλαδή όταν το δίκτυο δεν μπορεί παρά να είναι «ακτινικό», αποκτά ιδιαίτερη σημασία για την εξασφάλιση της συνέχειας της ηλεκτροδότησης του νησιού το εάν στο δίκτυο αυτό θα περιλαμβάνονται εναέρια τμήματα, καθώς και το μήκος αυτών. Αυτό διότι τα εναέρια δίκτυα υπόκεινται σε καιρικές επιδράσεις (π.χ. κεραυνοί, καθαλατώσεις), σε αντίθεση με τα υποβρύχια τμήματα, τα οποία έχουν βέβαια μεγάλο χρόνο αποκατάστασης σε περίπτωση βλάβης. Όμως το μειονέκτημα αυτό αντισταθμίζεται με την πρόβλεψη δύο ανεξάρτητων κυκλωμάτων υποβρυχίων καλωδίων, ώστε όταν το ένα υφίσταται βλάβη να λειτουργεί η διασύνδεση με μέγιστη ικανότητα ίση με το 50% της πλήρους, η οποία συχνά επαρκεί για την εξασφάλιση της ηλεκτροδότησης του νησιού μέχρι την επισκευή της βλάβης του καλωδίου. Επιπλέον προκειμένου να αποφεύγονται βλάβες λόγω εξωτερικών αιτίων κοντά στις ακτές (π.χ. από τράτες), τα καλώδια θάβονται στο βυθό μέχρι να φθάσουν σε ορισμένο βάθος από την επιφάνεια της θάλασσας.