Της Λίλιαν Δαφερμάκη

Ξεπερνούν σε ποσοστό το 20% τα λάθη που έχουν καταγραφεί σε χιλιάδες ιδιοκτησίες οι οποίες έχουν συμπεριληφθεί στους κτηματολογικούς πίνακες, ενώ την ίδια στιγμή είναι δεκάδες τα “ορφανά” ακίνητα τα οποία δεν έχουν δηλωθεί από τους ιδιοκτήτες τους με αποτέλεσμα να κινδυνεύουν να καταλήξουν υπέρ του ελληνικού Δημοσίου.

Αυτό τονίζει μεταξύ άλλων με δηλώσεις του στην “Π” ο πρόεδρος της Ένωσης Ιδιοκτητών Ακινήτων Νομού Ηρακλείου, δικηγόρος Κώστας Αράπογλου, ο οποίος κρούει τον κώδωνα του κινδύνου σε όλους τους ιδιοκτήτες, προκειμένου να προχωρήσουν σε έλεγχο των προσωρινών εγγραφών που έχουν γίνει στο Κτηματολόγιο ώστε να διαπιστώσουν εάν τα ακίνητα τους και τα εμπράγματα δικαιώματά τους έχουν καταχωρηθεί σωστά. Αυτό πρακτικά σημαίνει ότι θα πρέπει να διασταυρώσουν μέσα από αντίγραφα του κτηματολογικού φύλλου και του κτηματολογικού διαγράμματος την καταγραφή που έχει γίνει για τις ιδιοκτησίες τους και να διαπιστώσουν εάν πράγματι έχουν αποτυπωθεί με ακρίβεια και σε σχέση με τα όρια τους, με τα ονόματα και σε σχέση με τη χωροθέτηση τους.

Όπως χαρακτηριστικά τονίζει ο κ. Αράπογλου «εδώ υπάρχει σοβαρό ζήτημα καθώς σύμφωνα με τα δεδομένα υπάρχει πλήθος λαθών, απλών και σύνθετων, όχι μόνο σε σχέση με την καταγραφή εκτάσεων ή των ονομάτων των ιδιοκτησιών ή τον τρόπο που αυτές κατανέμονται αλλά και σε σχέση με τις αδήλωτες περιουσίες και τα ορφανά ακίνητα».

Όπως εξηγεί ο κ. Αράπογλου, τώρα πια που ολοκληρώθηκε η διαδικασία καταγραφής των ιδιοκτησιών στα παλαιά όρια του δήμου Ηρακλείου που έγινε η κτηματογράφηση, δύο τρόποι υπάρχουν για να διορθωθούν τα λάθη του εντοπίζονται. Ο πρώτος είναι εφόσον μιλάμε για κάτι απλό που αφορά μια λανθασμένη καταχώρηση ονόματος η τακτοποίηση μπορεί να γίνει σε προφορικό επίπεδο και με την κατάθεση των αντίστοιχων αποδεικτικών στοιχείων που απαιτούνται . Εάν μιλάμε για κάτι πιο σοβαρό και σύνθετο ο μόνος τρόπος για να αλλάξουν τα δεδομένα είναι η δικαστική προσφυγή. Η διαδρομή αυτή είναι μονόδρομος στην περίπτωση που ένας πολίτης ο οποίος θέλει να πουλήσει ένα ακίνητο του, αλλά δεν είναι σωστά καταγεγραμμένα στοιχεία που αφορούν το ποσοστό ιδιοκτησίας του για παράδειγμα, αναγκαστικά θα πρέπει να προσφύγει στα δικαστήρια, για να κατοχυρώσει την ιδιοκτησία του.

Αυτό φυσικά σημαίνει ότι θα πρέπει να διαθέσει χρόνο και κυρίως χρήμα και να πληρώσει από την τσέπη του ένα καθόλου ευκαταφρόνητο ποσό, για να καταφέρει να βρει λύση... Το βέβαιο είναι ότι εάν τα λάθη αυτά δεν διορθωθούν εγκαίρως, υπάρχουν κίνδυνοι ένας ιδιοκτήτης ακόμα και να χάσει την περιουσία του. Αλλά ακόμα και το χειρότερο σενάριο να μην επιβεβαιωθεί, το βέβαιο είναι ότι όποιος δεν αντιμετωπίσει τα λάθη που εντοπίζονται στην ιδιοκτησία του (όπως αυτή έχει καταγραφεί στους κτηματολογικούς πίνακες), θα τα βρει αργά η γρήγορα μπροστά του.

Όπως είναι γνωστό, η περιοχή που υπάγεται στο κτηματολόγιο είναι ο δήμος Ηρακλείου στα παλιά διοικητικά του όρια (πόλη Ηρακλείου, Φορτέτσα, Βασιλειές, Σύλλαμος, Αθάνατοι, Κνωσσός, Μαλάδες, Φοινικιά κλπ) και οριοθετείται ανατολικά από τη λεωφόρο Καζαντζίδη και την επαρχιακή οδό Ηρακλείου – Βιάννου και δυτικά από την επαρχιακή οδό Ηρακλείου - Μοιρών. Δεν υπάγονται τα χωριά, που εντάχθηκαν στο δήμο Ηρακλείου με τον «Καποδίστρια» π.χ. Σταυράκια, Βούτες, Δαφνές, Σκαλάνι κλπ ούτε οι δήμοι που εντάχθηκαν στο δήμο Ηρακλείου με τον «Καλλικράτη» π.χ. Νέα Αλλικαρνασσός.

Τα “ορφανά” ακίνητα

Τεράστιο ζήτημα ανακύπτει με τα ορφανά ακίνητα. Δηλαδή με τα ακίνητα που δεν έχουν δηλωθεί από τους ιδιοκτήτες τους, οι οποίοι κινδυνεύουν να τη χάσουν είτε από άλλο ιδιοκτήτη που θα εμφανιστεί από το πουθενά ως κάτοχος της έκτασης, ή του ακινήτου ή από το Δημόσιο στο οποίο θα καταλήξουν όλα τα «ορφανά» ακίνητα.

Όπως εξηγεί ο κ.Αράπογλου, «όσοι δεν έχουν δηλώσει τα ακίνητά τους στο κτηματολόγιο, είναι εύκολα θύματα για να χάσουν τις ιδιοκτησίες τους από χρυσοδάκτυλους που θα τα διεκδικήσουν και θα τα δηλώσουν ψευδώς ως δική τους ιδιοκτησία. Αλλά ακόμα και αυτό να μη συμβεί, εάν στα επόμενα χρόνια δεν φροντίσουν να κατοχυρώσουν την ιδιοκτησία τους, μετά το 2022 όλα τα ορφανά ακίνητα περνούν στην ιδιοκτησία του Δημοσίου. Αυτό πρακτικά σημαίνει ότι δεκάδες ακίνητα μπορεί να αλλάξουν χέρια, εάν οι ιδιοκτήτες τους επιμένουν να μην τα δηλώνουν στο κτηματολόγιο.

Όπως τονίζει ο κ. Αράπογλου, “μετά την έκδοση των οριστικών τίτλων, όσοι χάσουν την κυριότητα του ακινήτου τους ή το εμπράγματο δικαίωμα τους γενικά, θα μπορούν να προσφύγουν στα δικαστήρια κατά του Δημοσίου ή του γείτονα ή του τρίτου στο όνομα του οποίου θα έχει εκδοθεί ο οριστικός τίτλος και να ζητήσουν όχι να πάρουν πίσω το ακίνητό τους, αλλά μόνο την αξία του που θα καθοριστεί από το δικαστήριο. Και αν ακόμα τρίτος είναι καλοπροαίρετος και θέλει να τους επιστρέψει το ακίνητο, τότε θα πρέπει να πληρώσουν φόρους μεταβίβασης, να καλύψουν το πόθεν έσχες αν η μορφή μεταβίβασης είναι πώληση ή φόρους δωρεάς αν η μορφή μεταβίβασης είναι δωρεά. Θα πρέπει επίσης να πληρώσουν συμβολαιογραφικά δικαιώματα και διάφορα έξοδα”.