Μετά το τέλος του Αυγούστου αναμένεται να αρχίσουν οι πρώτες χρηματοδοτήσεις έργων του ΕΣΠΑ ύψους 1,2 δισ. ευρώ, που έχουν παγώσει σε ολόκληρη τη χώρα, “τινάζοντας στον αέρα” όλο τον προγραμματισμό της αυτοδιοίκησης. Αυτό προέκυψε από τη συνάντηση που είχαν χθες οι δήμαρχοι του νομού κ.Μανόλ. Κοκοσάλης, Β.Λαμπρινός, Π.Μπαριτάκης, με τον περιφερειάρχη Στ. Αρναουτάκη, σύμφωνα με τον οποίο έως το τέλος του μήνα θα έχουν εκταμιευθεί τα πρώτα 350 εκ ευρώ για την ανατροφοδότηση του προγράμματος ώστε να πληρωθούν οι οφειλές των έργων. Ο ίδιος τόνισε ότι στις προθέσεις της κυβέρνησης είναι να εκδοθεί μια κοινή υπουργική απόφαση με την οποία τα χρήματα του ΕΣΠΑ να “κλειδωθούν” σε ένα συγκεκριμένο κωδικό, ώστε να μην “πειραχτούν” και να δρομολογηθεί η ομαλή ροή χρηματοδότησης του προγράμματος.

Ωστόσο η αγωνία των δημάρχων του νομού είναι τι θα γίνει στο κρίσιμο μεσοδιάστημα, καθώς το “πάγωμα” των εργοταξίων ουσιαστικά αποδιοργανώνει πλήρως το χρονοδιάγραμμα υλοποίησης τους, με ό,τι αυτό συναπάγεται… Χαρακτηριστικό είναι το παράδειγμα του δημάρχου Αρχανών Αστερουσίων Μανόλη Κοκοσάλη, ο οποίος με δηλώσεις του στην “Π” περιγράφει την περίπτωση εργοταξίου χρηματοδοτούμενου από το ΕΣΠΑ που βρίσκεται στον αέρα και αφορά στην κατασκευή σχολικού συγκροτήματος στο Χάρακα. Το έργο θέλει 34 χιλ. ευρώ για να τελειώσει και θα είχε ολοκληρωθεί εάν δεν είχε προηγηθεί η απίστευτη περιπέτεια με τα capital controls. Το ζητούμενο ωστόσο τώρα είναι ότι το έργο θα πρέπει να τελειώσει άμεσα προκειμένου τα παιδιά να μπουν το Σεπτέμβρη μέσα στις σχολικές αίθουσες. Ωστόσο η ροή χρηματοδότησης από το ΕΣΠΑ έχει κοπεί. Έτσι τώρα αναζητούμε εναλλακτικό τρόπο να διαχειριστούμε αυτή την ασφυκτική κατάσταση με την οποία βρίσκεται αντιμέτωπη ολόκληρη η αυτοδιοίκηση.

Εκείνο το οποίο παράλληλα επισημαίνουν οι δήμαρχοι του νομού είναι ότι εάν τα έργα που σήμερα τίθενται εκ των πραγμάτων εκτός χρονοδιαγράμματος γίνουν γέφυρα για την ένταξη τους στη νέα χρηματοδοτική περίοδο, αυτό σημαίνει ότι αφαιρείται από αυτήν ένα σπουδαίο χρηματικό ποσό το οποίο θα μπορούσε να αξιοποιηθεί για νέες παρεμβάσεις τις οποίες έχει ανάγκη η τοπική κοινωνία.

Στο μεταξύ χθες η Κεντρική Ένωση Δήμων (Κ.Ε.Δ.Ε.) με ανακοίνωση της προς τον υπουργό Οικονομίας Γιώργο Σταθάκη προειδοποιεί ότι δημοτικά έργα, ύψους 1,2 δισ. ευρώ, βρίσκονται στον “αέρα” και είναι ορατός ο κίνδυνος να κληθούν οι Δήμοι. Στην επιστολή που φέρει την υπογραφή του προέδρου κ. Γ. Πατούλη τίθενται μια σειρά από σημαντικά ζητήματα που αφορούν αφενός το ενδεχόμενο να μην ολοκληρωθούν μια σειρά από συμβασιοποιημένα έργα που εκτελούνται στους Δήμους όλης της χώρας με χρηματοδότηση από το ΕΣΠΑ της περιόδου 2007-2013 αφετέρου, τον κίνδυνο να κληθούν να πληρώσουν οι Δήμοι τις συνέπειες από τη ματαίωση των έργων αυτών.

Σύμφωνα με τα επεξεργασμένα, έως σήμερα, στοιχεία από την έρευνα της ΚΕΔΕ, τα αποτελέσματα κρίνονται εξόχως ανησυχητικά, καθότι για 113 Δήμους (δηλ. το 1/3 των Δήμων της χώρας), υπάρχουν τα 387 έργα συνολικού συμβασιοποιημένου προϋπολογισμού περί τα 600 εκ. ? για τα οποία έχει γίνει διακοπή εργασιών. Συνεπώς, για το σύνολο των Δήμων το συνολικό ποσό των συμβάσεων για τις οποίες οι εργοληπτικές εταιρίες έχουν προχωρήσει σε διακοπή εργασιών εκτιμάται περί το 1,2 δισ. ?. Οι Δήμοι καλούνται από τους εργολάβους να αναλάβουν το κόστος διακοπής των έργων.

Όπως επισημαίνεται στην ίδια επιστολή, «η σχετική κατάσταση τείνει να καταστεί μη διαχειρίσιμη, καθότι πλέον οι εργοληπτικές εταιρίες κινούν τις διαδικασίες της παρ. 2 του άρθρου 7 του ν. 1418/84, απαιτώντας από τους Δήμους την καταβολή της συνολικής ζημίας που έχουν υποστεί λόγω της διακοπής των εργασιών». Καθίσταται σαφές ότι το ζήτημα της έγκαιρης πληρωμής των εταιρειών για τα υλοποιούμενα έργα του ΕΣΠΑ 2007-13, λόγω της μη χρηματοδότησης από το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων, μετακυλύεται προς τους Δήμους, με τη δημιουργία τεράστιων ευθυνών για τις δημοτικές αρχές (δημοσιονομικές, ποινικές, πειθαρχικές κ.λπ.) από την πιθανή ματαίωση των έργων, αλλά και την υποχρέωση επιστροφής των χρημάτων που μέχρι σήμερα έχουν καταβληθεί για την χρηματοδότησή τους.

«Λαμβάνοντας υπόψη τη δεδομένη χρονική στιγμή που βρισκόμαστε (5 μήνες πριν τη λήξη της περιόδου επιλεξιμότητας) καθώς και την κρισιμότητα και τον κατεπείγοντα χαρακτήρα των προβλημάτων αυτών, σας ζητώ να αναλάβετε, στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων σας, τις κατάλληλες πρωτοβουλίες για τη διευθέτησή τους», τονίζει ο κ. Πατούλης.