Της Λίλιαν Δαφερμάκη

Εν μέσω των έντονων αντιδράσεων που έχει προκαλέσει στον τεχνικό κόσμο η επιλογή της δημοτικής αρχής να προχωρήσει η δεύτερη φάση του Πολιτιστικού Κέντρου με τη διαδικασία της μελετοκατασκευής, η ΔΕΠΤΑΗ “βγάζει στον αέρα” νέα προκήρυξη με την οποία ζητά την πρόσληψη ιδιώτη προκειμένου να αναλάβει την επίβλεψη των εργασιών που θα γίνουν και την τεχνική υποστήριξη των υποστελεχωμένων υπηρεσιών της. Η διάρκεια της σύμβασης που θα υπογραφεί θα καλύπτει έξι μήνες και το ύψος της πληρωμής φτάνει στο ποσό των 54.600 ευρώ. Σύμφωνα με την προκήρυξη, στο διαγωνισμό μπορούν να συμμετέχουν νομικά πρόσωπα ή ενώσεις ή συμπράξεις με εξειδικευμένη εμπειρία σε θέματα επίβλεψης μελετών σε φορείς του δημοσίου κα ιδίως των ΟΤΑ. Η προκήρυξη αυτή αναμένεται να πυροδοτήσει νέες αντιδράσεις για το γεγονός ότι ανατίθεται σε ιδιώτες η επίβλεψη ενός δημόσιου έργου, το οποίο η Ανώνυμη Εταιρεία ΔΕΠΤΑΗ έχει εμφανή δυσκολία να διαχειριστεί, λόγω της υποστελέχωσης της. Οι προσφορές θα μπορούν να κατατεθούν μέχρι τις 24 του μήνα οπότε θα γίνει ο διαγωνισμός για την ανάδειξη του αναδόχου.
Στο μεταξύ αναπάντητα παραμένουν τα σοβαρά ερωτηματικά που θέτει η αντιπολίτευση του Δήμου Ηρακλείου και ο Πανελλήνιος Σύνδεσμος Τεχνικών Εταιρειών (ΣΑΤΕ), σε σχέση με τη διαδρομή που επιλέχθηκε για την ολοκλήρωση του μεγαλύτερου κατασκευαστικά (στο είδος του) έργου της Κρήτης. Το μείζον θέμα που ανακύπτει είναι γιατί η ΔΕΠΤΑΗ δεν φρόντισε να προετοιμάσει μέσα στα χρόνια που προηγήθηκαν ώριμες και ολοκληρωμένες μελέτες για τη δεύτερη φάση του Πολιτιστικού Κέντρου και μέσα από έναν ανοικτό διαγωνισμό να προχωρήσει στην ανάθεση του έργου, ώστε να εξασφαλιστεί και ένα υψηλό ποσοστό έκπτωσης, αλλά επέλεξε τη διαδικασία της μελετοκατασκευής. Όπως έχει ξεκαθαρίσει ο πρόεδρος του ΣΑΤΕ κ. Ζαχαρίας Αθουσάκης είναι γνωστό ότι η διαδικασία της μελετοκατασκευής θα κοστίσει τουλάχιστον 30% ακριβότερα, ακριβώς επειδή δεν θα υπάρχει ανταγωνισμός. Αντίστοιχη θέση σε σχέση με το σύστημα της μελετοκατασκευής έχει εκφράσει και ο επίσημος σύμβουλος της πολιτείας του ΤΕΕ ΤΑΚ που έχει χαρακτηρίσει την διαδικασία αυτή ευάλωτη αν όχι αδιαφανή, καθώς ο ίδιος ανάδοχος που υλοποιεί τη μελέτη αναλαμβάνει και την κατασκευή του έργου, με ό,τι αυτό συνεπάγεται σε σχέση για το ποιοτικό αποτέλεσμα, αλλά και το τελικό κόστος του. (Να υπενθυμίσουμε ότι σύστημα αυτό είχε επιλέξει η προηγούμενη δημοτική αρχή και είχε κατακριθεί από το Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδος Τμήμα ανατολικής Κρήτης, που μάλιστα παλαιότερα είχε αποσύρει τον εκπρόσωπό του από την επιτροπή παρακολούθησης του έργου).
Η ΔΕΠΤΑΗ το 2010 κατάφερε να εξασφαλίσει από το αρμόδιο υπουργείο εξαίρεση, για να προχωρήσει η κατασκευή του Πολιτιστικού Κέντρου με τη διαδικασία της μελετοκατασκευής επικαλούμενη την επείγουσα ανάγκη να «τρέξουν» οι εργασίες ολοκλήρωσης του έργου. Η εξαίρεση αυτή είναι ισχυρή και καλύπτει τη ΔΕΠΤΑΗ για ένα χρόνο ακόμα για να προχωρήσει στην ανάθεση της μελετοκατασκευής, παρά το γεγονός ότι προ διετίας καταργήθηκε η επιλογή της διαδικασίας αυτής για το συγκεκριμένο είδος των εργασιών.
Το ερώτημα είναι σύμφωνα με τον κ. Αθουσάκη, πως “έφυγαν” τέσσερα χρόνια στη διάρκεια των οποίων υπήρχε ο απαραίτητος χρόνος να δρομολογηθούν και να ωριμάσουν οι αναγκαίες μελέτες ενώ μέσα από μια ανοικτή διαγωνιστική διαδικασία θα μπορούσαν να εξασφαλιστούν όχι μόνο υψηλή έκπτωση για τη δεύτερη φάση του έργου, αλλά και ένα σαφώς ποιοτικότερο αποτέλεσμα από αυτό που μπορεί να δώσει η διαδικασία της μελετοκατασκευής. Μέσα σε όλα αυτά τα χρόνια, τονίζει ο κ. Αθουσάκης, θα μπορούσαν να έχουν ολοκληρωθεί οι μελέτες για την αποπεράτωση του Πολιτιστικού και να μην επιλεγεί η μελετοκατασκευή, η οποία είναι βέβαιο ότι θα κοστίσει τουλάχιστον 30% ακριβότερα, αφού είναι αδύνατο να εξασφαλίσει μια καλή έκπτωση.
Εκτός όμως από το οικονομικό σκέλος της υπόθεσης, υπάρχει και το ποιοτικό, αφού είναι βέβαιο ότι η μελετοκατασκευή δεν μπορεί να συγκριθεί σε σχέση με τα ποιοτικά στοιχεία μιας ώριμης και ολοκληρωμένης μελέτης ...
Η πλευρά της ΔΕΠΤΑΗ την ίδια στιγμή επιμένει να επικαλείται την ανάγκη του κατεπείγοντος για να ολοκληρώσει το έργο, αλλά και την μείωση του προυπολογισμού της δεύτερης φάσης του έργου, τον οποίο επέλεξε να συρικνώσει από τα 14 εκ. ευρώ στα 11 εκ. ευρώ, με τη λογική ότι με τον τρόπο αυτό θα αντισταθμιστεί η απώλεια μιας καλύτερης έκπτωσης του έργου. Ωστόσο ακόμα και έτσι είναι βέβαιο ότι δεν αντισταθμίζει την απώλεια ενός ποιοτικότερου αποτελέσματος που όπως τονίζει ο κ.Αθουσάκης πρέπει να είναι ζητούμενο σε κάθε δημόσιο έργο, το οποίο θα πρέπει να έχει άρτιες και πλήρεις μελέτες οι οποίες δεν εξασφαλίζονται με αυτό το σύστημα δημοπράτησης.
Καθοριστικής σημασίας είναι επίσης και η πολιτική επιλογή της Ανώνυμης Εταιρείας ΔΕΠΤΑΗ να προχωρήσει την δεύτερη φάση του Πολιτιστικού Κέντρου, με χρήματα από την τσέπη των δημοτών, οι οποίοι θα κληθούν να αποπληρώσουν το δάνειο της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων, γεγονός που έχει καταγγελθεί τόσο από την παράταξη των “Ενεργών Πολιτών” όσο και από τη “Λαϊκή Συσπείρωση”οι οποίες συμπληρώνουν ότι είναι ανάγκη το έργο να περάσει στα χέρια του Δήμου Ηρακλείου, και να ελέγχεται από το Δημοτικό Συμβούλιο το οποίο είναι απαράδεκτο να μην ενημερώνεται ενδελεχώς για την πορεία υλοποίησης του Πολιτιστικού.