
Επίκαιρα όσο ποτέ είναι τα μηνύματα που στέλνει ο Ιρλανδός συγγραφέας, James Joyce, με το έργο του «Οδυσσέας», που γράφτηκε πριν 93 χρόνια.
Η θεατρική ομάδα «Κύκλος Γραφής» ανεβάζει το θεατρικό μονόλογο «Μόλλυ Μπλουμ», απόσπασμα από το 18ο κεφάλαιο του έργου.
Η παράσταση παρουσιάζεται σε επιλογή, μετάφραση κειμένου και σκηνοθεσία της Μαρίνας Η. Σπανάκη, την ερχόμενη Δευτέρα 9 και την Τρίτη 10 Φεβρουαρίου στις 9 το βράδυ στο Θεατρικό Σταθμό Ηρακλείου.
Η κ. Σπανάκη μιλά στην «Π» για τον «Οδυσσέα», την παράσταση και τη σχέση των Ηρακλειωτών με το θέατρο.
Γιατί επιλέξατε να ανεβάσετε τον συγκεκριμένο θεατρικό μονόλογο;
«Η επιλογή ενός θεατρικού κειμένου ή έργου για την τοποθέτησή του στη σκηνή δεν είναι ούτε απλή αλλά ούτε και εύκολη υπόθεση. Κατά τη γνώμη μου έχει άμεση σχέση με την πορεία μας στη ζωή, τις προσωπικές μας εμπειρίες, τις γνώσεις και τη γνώση που έχουμε αποκομίσει προχωρώντας.
Προσωπικά, αγαπώ πολύ τον James Joyce και το έργο του, τον James Joyce που δημιουργεί πέρα από συμβιβασμούς και συνθηκολογήσεις, και που οδήγησε τη λογοτεχνία και τη γλώσσα της εποχής του στα άκρα. Πάντα ήθελα να κάνω κάτι από τον Joyce και όταν ο φίλος μου ο σκηνοθέτης, Martin Scharnhorst, μου πρότεινε να κάνω τη Μόλλυ από τον Οδυσσέα ένιωσα πως είχε φτάσει το πλήρωμα του χρόνου. Μπροστά στον Οδυσσέα του Joyce μόνο δέος μπορεί να νοιώσει κανείς. Μου αρέσει εξάλλου και ο παραλληλισμός του Οδυσσέα με τον δικό μας Οδυσσέα του Ομήρου.
Η «ΜΟΛΛΥ ΜΠΛΟΥΜ» είναι μια γυναίκα που με εντυπωσιάζει με την ξέχωρη για την εποχή ψυχοσύνθεσή της, τη στάση της και τη θέση που παίρνει απέναντι στα πράγματα. Οι σκέψεις και οι δράσεις της δεν διαφέρουν από αυτές της γυναίκας του σήμερα. Ήθελα λοιπόν να το δείξω αυτό, ό,τι δηλαδή τα χρόνια περνούν μα εμείς οι άνθρωποι δεν αλλάζουμε, είμαστε το ίδιο μικροί μα και το ίδιο σπουδαίοι, πονάμε, αγωνιούμε, αγωνιζόμαστε, ερωτευόμαστε, μοιχεύουμε, νιώθουμε τρυφερά κι αγαπάμε τη φύση, την ομορφιά, το θείο και τη ζωή, φοβόμαστε το θάνατο και το τέλος με τον ίδιο τρόπο ανά τους αιώνες.»
Το έργο «Οδυσσέας» του James Joyce είχε αντιμετωπιστεί με σκεπτικισμό, όταν κυκλοφόρησε πριν 93 χρόνια. Τι έχει αλλάξει μέχρι σήμερα;
«Πολλοί είναι εκείνοι που το αντιμετωπίζουν με σκεπτικισμό ακόμα και σήμερα, μετά από 93 χρόνια, όπως λέτε. Δεν είναι το πιο εύληπτο των έργων τέχνης, γιατί για μένα πρόκειται για ένα λογοτεχνικό έργο τέχνης, και απαιτεί μεγάλη υπομονή κι επιμονή για να αφεθείς και να παρασυρθείς από το ρυάκι του. Απαιτούνται βοηθήματα για να ενημερωθείς για τις διάφορες αναφορές του σε γεγονότα τα οποία βίωσε ο Joyce στο Δουβλίνο της εποχής του ώστε να λύσεις τους γρίφους του πυκνογραμμένου κειμένου και στη συνέχεια να αφεθείς να αναγνώσεις, δίχως να κρίνεις και να προσπαθείς να εξηγήσεις αλλά μονάχα να απολαύσεις τη γραφή.
Ακόμα όμως κι αν κάποιοι άνθρωποι προσπάθησαν μα δεν τα κατάφεραν να διαβάσουν το έργο του Joyce, ούτως ή άλλως όπως λέει και ο T.S. Elliot όλοι μας τον έχουμε διαβάσει έμμεσα γιατί όλοι οι μετέπειτα συγγραφείς έχουν με τον έναν ή τον άλλο τρόπο επηρεαστεί από αυτόν.
Από τότε, που πρωτο-εκδόθηκε το βιβλίο, έπειτα από πολλές περιπέτειες, σίγουρα έχουν αλλάξει πολλά που αφορούν στις κοινωνικο-πολιτικές δομές του κόσμου μας, η λογοτεχνία έχει κάνει μεγάλα βήματα μπροστά, όμως έχω την αίσθηση πως κατά κάποιο τρόπο υπάρχει και μια επανάληψη ιδεών, σκέψεων, γραφής, δράσεων από τότε ως τώρα. Ίσως η νεωτερικότητα στη χρήση της γλώσσας τότε και της γραφής που χρησιμοποίησε τη «ροή της συνείδησης» ή αλλιώς «εσωτερικού μονολόγου» τότε, τώρα να φαντάζει ως ένα ιδιότυπο μνημείο νεωτερικότητας, είναι βέβαιο όμως ότι διαβάζεται περισσότερο από οποιοδήποτε άλλο νεωτερικό έργο με τη σημειωτική έννοια του όρου».

