Πρόγραμμα ποσοτικής χαλάρωσης ύψους 60 δισ. ευρώ μηνιαίως, το οποίο θα τρέξει από το Μάρτιο του 2015 έως και το Σεπτέμβριο του 2016, ανακοίνωσε χθες ο διοικητής της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας (ΕΚΤ) Μάριο Ντράγκι.

Οι συνολικές αγορές κρατικών ομολόγων από την Ευρωτράπεζα μπορεί να φτάσου έως και τα 1,1 δισ. ευρώ, ποσό υπερδιπλάσιο του αναμενόμενου των 500 δισ. ευρώ από τους αναλυτές.

Όπως είπε ο κ. Ντράγκι στη συνέντευξη τύπου που ακολούθησε της συνεδρίασης του διοικητικού συμβουλίου της ΕΚΤ, στόχος του προγράμματος αποτελεί η ενίσχυση του πληθωρισμού και η διατήρησή του λίγο κάτω από το 2% μεσοπρόθεσμα.

Σύμφωνα με τις επίσημες ανακοινώσεις, η ΕΚΤ θα προχωρήσει σε αγορές τίτλων που βρίσκονται σε επενδυτική βαθμίδα από τους οίκους αξιολόγησης, ενώ για τα ομόλογα χωρών, όπως η Ελλάδα, με χαμηλότερη βαθμολογία θα υπάρξουν επιπρόσθετα κριτήρια επιλεξιμότητας.

Ο διοικητής της ΕΚΤ σημείωσε ότι για να μπορέσει η χώρα μας να συμμετάσχει στο πρόγραμμα ποσοτικής χαλάρωσης θα πρέπει να υπόκειται σε πρόγραμμα οικονομικής στήριξης της ΕΕ.

Τα όρια για τις αγορές ομολόγων για όλες τις χώρες της ευρωζώνης βρίσκονται στο 33% για κάθε εκδότη και στο 25% για κάθε έκδοση.

Αναφερόμενος ειδικότερα στην Ελλάδα, ο κ. Ντράγκι υπογράμμισε ότι οι αγορές τίτλων θα μπορούσαν να ξεκινήσουν τον ερχόμενο Ιούλιο, λόγω των υψηλών αποπληρωμών στις οποίες πρέπει να προχωρήσει το δημόσιο εκείνη την περίοδο.

Όπως ανακοινώθηκε, για τη συμμετοχή μίας χώρας στις αγορές ομολόγων, θα πρέπει να μη βρίσκεται σε εκκρεμότητα αξιολόγηση (review) του προγράμματός της, όπως συμβαίνει σήμερα με την Ελλάδα.

Δηλαδή για να ξεκινήσουν οι αγορές ελληνικών ομολόγων από την ΕΚΤ, η νέα κυβέρνηση θα πρέπει να κλείσει τη διαπραγμάτευση με την τρόικα και να συμφωνήσει σε ένα νέο πρόγραμμα στήριξης.​

Αναφορικά με το αίτημα της γερμανικής πλευράς για διάχυση της ευθύνης στα κράτη – μέλη κόντρα στην άποψη για αμοιβαιοποίηση των χρεών, ο κ. Ντράγκι επεσήμανε πως οι αγορές ομολόγων θα γίνουν σύμφωνα με το μερίδιο συμμετοχής των εθνικών κεντρικών τραπεζών στο κεφάλαιο της ΕΚΤ, το οποίο αντιστοιχεί περίπου στο ποσοστό τους στο ΑΕΠ της ευρωζώνης.

Στο πλαίσιο αυτό, οι κεντρικές τράπεζες θα αναλαμβάνουν τον κίνδυνο για το 80% περίπου των τίτλων που θα αγοράζονται, ενώ το υπόλοιπο 20% θα υπόκειται σε καθεστώς αμοιβαιοποίησης.

Ο κ. Ντράγκι εκτίμησε ότι ο πληθωρισμός θα παραμείνει σε χαμηλά, ενδεχομένως και αρνητικά επίπεδα τους επόμενους μήνες, τόνισε ωστόσο πως αναμένει ανάκαμψή του σταδιακά φέτος και το 2016.

Τέλος, ο διοικητής της ΕΚΤ ανακοίνωσε τη μείωση κατά 10 μονάδες βάσης του κόστους δανειοδότησης των ευρωπαϊκών τραπεζών μέσω των μακροπρόθεσμων πράξεων κύριας αναχρηματοδότησης που διενεργεί η Ευρωτράπεζα.

Αμετάβλητα στο ιστορικό χαμηλό επίπεδο του 0,05% άφησε, όπως εξάλλου αναμενόταν, το βασικό επιτόκιο του ευρώ η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα.

Τι ανακοίνωσε η ΕΚΤ

Τη συμμετοχή της Ελλάδας στο διευρυμένο πρόγραμμα αγοράς ομολόγων, συνολικής αξίας ύψους 1,1 τρισ. ευρώ, της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας επιβεβαίωσε ο διοικητής της ΕΚΤ, Mario Draghi, υπό μια σαφή προϋπόθεση: Η χώρα να είναι ενταγμένη σε πρόγραμμα.

Ωστόσο, ενώ το πρόγραμμα αγοράς κρατικών ομολόγων της ΕΚΤ θα ξεκινήσει τον Μάρτιο του 2015, ο Mario Draghi δήλωσε ότι οι αγορές ελληνικών ομολόγων μπορούν να ξεκινήσουν από τον Ιούλιο του 2015.

«Δεν υπάρχει κανένας ειδικός κανόνας για την Ελλάδα, αλλά υπάρχουν κάποιες συνθήκες που θα πρέπει να ικανοποιηθούν», ανέφερε ο Mario Draghi.

«H συμμετοχή της Ελλάδας στο πρόγραμμα αγοράς κρατικών ομολόγων της ΕΚΤ μπορεί να ξεκινήσει από τον Ιούλιο», τόνισε, όμως, στη συνέχεια.

Ανακοινώνοντας την έναρξη του προγράμματος αγοράς κρατικών ομολόγων της ΕΚΤ, από τον Μάρτιο του 2015, ο Draghi κατέστησε σαφές ότι για αγορές ομολόγων χαμηλής πιστοληπτικής διαβάθμισης, οι χώρες θα πρέπει να βρίσκονται σε πρόγραμμα της ΕΕ και του ΔΝΤ.

Ταυτόχρονα ξεκαθάρισε πως θα προβλέπονται επιπλέον κριτήρια επιλεξιμότητας για τα κρατικά ομόλογα των χωρών που βρίσκονται σε πρόγραμμα της ΕΕ και του ΔΝΤ.

Αναλυτικότερα, οι αποφάσεις της ΕΚΤ, όπως τις παρουσίασε ο Mario Draghi, είναι οι εξής:

- H EKT θα αγοράζει τίτλους (ιδιωτικού και κρατικού τομέα) ύψους 60 δισ. ευρώ μηνιαίως.

- Τον Μάρτιο του 2015 θα ξεκινήσει η αγορά κρατικών ομολόγων υπό επενδυτικό βαθμό.

- Οι αγορές ομολόγων θα γίνονται κανονικά για τα ομόλογα που διαθέτουν επενδυτική αξιολόγηση (investment grade), ενώ για εκείνα που δεν διαθέτουν (όπως τα ελληνικά ομόλογα) τίθεται ως προϋπόθεση η ύπαρξη προγράμματος από την ΕΕ και το ΔΝΤ.

- Οι αγορές κρατικών ομολόγων θα καθορίζονται από τη συμμετοχή της κάθε εθνικής κεντρικής τράπεζας στο κεφάλαιο της ΕΚΤ.

- Η ΕΚΤ θα αγοράζει ομόλογα λήξης από 2 έως 30 ετών.

- Το πρόγραμμα αγοράς τίτλων ιδιωτικού και δημόσιου τομέα της ΕΚΤ θα έχει διάρκεια τουλάχιστον έως τον Σεπτέμβριο του 2016.

- Βελτίωση των όρων χορήγησης φθηνής ρευστότητας προς τις ευρωπαϊκές τράπεζες (TLTROs).

Το πρόγραμμα αγοράς τίτλων του ιδιωτικού και του δημόσιου τομέα θα στηρίξει την οικονομία της Ευρωζώνης, ανέφερε ο κεντρικός τραπεζίτης, παρουσιάζοντας τις αποφάσεις της ΕΚΤ.

Οι προσδοκίες για τον πληθωρισμό στην Ευρωζώνη έχουν επιδεινωθεί, προειδοποίησε ο Mario Draghi, για να τεκμηριώσει την ανάγκη λήψης περαιτέρω μέτρων.



Aναλυτικότερα, το Διοικητικό Συμβούλιο της ΕΚΤ έλαβε τις ακόλουθες αποφάσεις:

1) Διεύρυνση του προγράμματος αγοράς περιουσιακών στοιχείων (assets), που θα περιλαμβάνει αγορά τίτλων που προέρχονται από τιτλοποίηση (ΑBS) και καλυμμένων ομολογιών.

Στο πλαίσιο αυτού του διευρυμένου προγράμματος, οι συνδυασμένες μηνιαίες αγορές τίτλων δημόσιου και ιδιωτικού τομέα θα ανέλθουν στα 60 δισ. ευρώ.

Ο αρχικός σχεδιασμός προβλέπει ολοκλήρωση του προγράμματος αγοράς τίτλων στα τέλη του Σεπτεμβρίου του 2016, ωστόσο, σε κάθε περίπτωση, θα βρίσκεται σε εφαρμογή μέχρι να σημειωθεί προσαρμογή του πληθωρισμού, ώστε να είναι συνεπής με τον στόχο του κάτω, αλλά πλησίον του 2%.

Τον Μάρτιο του 2015, το Ευρωσύστημα θα αρχίσει να αγοράζει τίτλους επενδυτικού βαθμού που εκδίδονται από κυβερνήσεις της Ευρωζώνης στη δευτερογενή αγορά.

Το ύψος τους θα εξαρτάται από τη συμμετοχή της κάθε εθνικής κεντρικής τράπεζας στο κεφάλαιο της ΕΚΤ.

Ορισμένα πρόσθετα κριτήρια επιλεξιμότητας θα πρέπει να εφαρμόζονται στην περίπτωση των χωρών που βρίσκονται στο πλαίσιο ενός προγράμματος προσαρμογής της ΕΕ και του ΔΝΤ.

2) Το Διοικητικό Συμβούλιο της ΕΚΤ αποφάσισε να μεταβάλει την τιμολόγηση των έξι στοχευμένων ενεργειών μακροπρόθεσμης αναχρηματοδότησης (TLTROs).

Επομένως, το επιτόκιο που θα ισχύσει για τα μελλοντικά TLTROs θα είναι ίσο με το επιτόκιο των πράξεων κύριας αναχρηματοδότησης του Ευρωσυστήματος, αφαιρώντας έτσι το σημείο του spread ύψους 10 μονάδων βάσης πάνω από το επιτόκιο MRO που εφαρμόστηκε στα δύο πρώτα TLTROs.

3) Η ΕΚΤ αποφάσισε να διατηρήσει αμετάβλητο το βασικό της επιτόκιο στο 0,05%.