Του Κώστα Μπογδανίδη

Τα Λινοπεράματα προκρίνει ο ΑΔΜΗΕ

Αμετακίνητη η Περιφέρεια για την Κορακιά

Η σημερινή συνάντηση στο Ηράκλειο ενδέχεται να ξεκαθαρίσει το τοπίο


Στις 9.30 σήμερα το πρωί θα βρίσκεται στην περιφέρεια Κρήτης υψηλόβαθμο κλιμάκιο του ΑΔΜΗΕ για να συζητήσει με την ηγεσία του νησιού το τελικό σχέδιο για το υποβρύχιο καλώδιο. Στόχος της σημερινής συνάντησης είναι να ξακαθαριστεί το τοπίο και να αμβλυνθούν οι αντιδράσεις μετά την πρόταση του ΑΔΜΗΕ που ουσιαστικά «φωτογράφισε» τα Λινοπεράματα και απέκλεισε την Κορακιά ως την περιοχή κατάληξης του καλωδίου. Τόσο ο η Περιφέρεια όσο και ο δήμος Μαλεβιζίου έχουν εκδηλώσει την κατηγορηματική αντίθεση τους ενώ ο δήμος έχει απειλήσει μέχρι και με προσφυγή στο ευρωπαϊκό δικαστήριο. Ο κ.Γιαρέντης , πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος του ΑΔΜΗΕ, μαζί με το διευθυντή κ.Γεωργακόπουλο έρχονται σήμερα στην Κρήτη με...καλές προθέσεις. Αυτό δηλώνουν τουλάχιστον. Αυτό είπαν και στην πρόσφατη συνάντηση που είχαν στην Αθήνα με την αρμόδια αντιπεριφερειάρχη κ.Β.Μανασάκη.

«Ο ΑΔΜΗΕ έρχεται στην Κρήτη με καλές προθέσεις. Το θέμα είναι να πειστούν για το ισχυρό των επιχειρημάτων μας. Νομίζω ότι θα ακούσουμε και θα μας ακούσουν» λέει η κ.Μανασάκη που ξέρει ότι τα βασικά εμπόδια για την Κορακιά σύμφωνα με τον ανεξάρτητο φορέα διαχείρισης ηλεκτρικής ενέργειας είναι το ιδιοκτησιακό (το ακούμε χρόνια αλλά εάν θέλει η Πολιτεία το λύνει πολύ γρήγορα) και οι γραμμές υψηλής τάσης.

Όλα αυτά θα τεθούν σήμερα το πρωί στο τραπέζι της συζήτησης με παρόντες τον περιφερειάρχη κ.Αρναουτάκη, τους αντιπεριφερειάρχες, ενώ έχει κληθεί και ο δήμαρχος Μαλεβιζίου κ.Μαμουλάκης.

Τα τεχνικά

επιχειρήματα

Από την πλευρά πάντως της Κρήτης υπάρχουν ισχυρά επιχειρήματα και στο τεχνικό υπόμνημα που έχει συνταχθεί.

Καταρχήν ουδείς αμφισβητεί ότι η καλωδιακή διασύνδεση του ηλεκτρικού συστήματος Κρήτης με το ηπειρωτικό σύστημα θα προσφέρει πολλά και σημαντικά οφέλη. Η μείωση του κόστους ηλεκτροπαραγωγής με όφελος για τη ΔΕΗ και τον Έλληνα καταναλωτή, η αξιοποίηση του αιολικού δυναμικού της Κρήτης, και η μείωση των εκπομπών CO2 είναι μερικά από αυτά.

«Η διασύνδεση όμως αυτή πρέπει να πραγματοποιηθεί κατά τρόπο που θα ωφελήσει πραγματικά την κοινωνία της Κρήτης.»

Βάσει των μέχρι σήμερα εξαγγελιών και σχετικών μελετών, η διασύνδεση αυτή θα είναι της τάξης των 2x400ΜW ή 2x500MW, δηλαδή ονομαστικής ισχύος 800ΜW ή 1.000ΜW, ισχύος πολλαπλάσιας της σημερινής του ΑΗΣ Λινοπεραμάτων που ανέρχεται μόλις στα 270MW. Πρόκειται δηλαδή για ένα ισοδύναμο σταθμό παραγωγής, πολλαπλάσιου μεγέθους (3 ή 4 φορές άνω) του σημερινού ΑΗΣ Λινοπεραμάτων. Αυτό σημαίνει ότι η θέση διασύνδεσης με τις σχετικές εγκαταστάσεις αναγορεύονται αμέσως ως το νέο Ενεργειακό Κέντρο της Κρήτης, αφού από τις εγκαταστάσεις αυτές θα τροφοδοτείται το μεγαλύτερο μέρος του νησιού.

Γιατί όχι

Λινοπεράματα

Κι εξετάζονται στο υπόμνημα οι υποψήφιες θέσεις, ώστε να προκύψουν τα πλεονεκτήματα, τα μειονεκτήματα και η καταλληλότητα κάθε μιας από αυτές. Ειδικά για τα Λινοπεράματα αναφέρεται:

Α. Προτεινόμενες δύο θέσεις δίπλα στον ΑΗΣ Λινοπεραμάτων και έγχυση της ισχύος στον Υποσταθμό 150kV του ΑΗΣ

Ασφαλώς, οι θέσεις αυτές ικανοποιούν την πρώτη παραδοχή λόγω κεντροβαρικής θέσης και ύπαρξης επτά Γραμμών Υ.Τ. στον Υποσταθμό Λινοπεραμάτων για την έξοδο της ισχύος προς το σύστημα, έρχονται όμως σε ευθεία αντίθεση με την δεύτερη που είναι, μείζονος σημασίας. Η επιλογή των Λιποπεραμάτων σημαίνει ότι, πέραν από τις νέες εγκαταστάσεις που θα προστεθούν οι οποίες θα παρουσιάζουν σημαντική ηχητική ρύπανση και θα απαιτήσουν επέκταση σε αρκετούς νέους χώρους για τους οποίους υπάρχει σήμερα διαφορετικός σχεδιασμός, σημαίνει επίσης ότι, θα παραμείνουν ες αεί στη θέση τους οι εγκαταστάσεις της ΔΕΗ στον κόλπο Λινοπεραμάτων, για λόγους που παρατίθενται στη συνέχεια.

Οι εγκαταστάσεις αυτές χωρίζονται σε δυο βασικές κατηγορίες, αυτήν του Δικτύου και αυτή της Παραγωγής. Το μέρος του Δικτύου που είναι και το μεγαλύτερο, απαρτίζεται από ένα δάσος υπαίθριων ικριωμάτων και μηχανημάτων του Υποσταθμού 150kV Λινοπεραμάτων και από τις Γραμμές Υ.Τ επί μεταλλικών πυλώνων, επτά κυκλωμάτων που διασχίζουν την ευρύτερη περιοχή και συγκλίνουν στον Υποσταθμό, εγείροντας σοβαρούς πολεοδομικούς περιορισμούς και προβλήματα σε μια ραγδαίως αναπτυσσόμενη περιοχή. Εάν, λοιπόν, επιλεγεί ως σημείο διασύνδεσης αυτό των Λινοπεραμάτων, αυτό συνεπάγεται τη μόνιμη παραμονή των παραπάνω εξόχως οχλουσών εγκαταστάσεων, και ασφαλώς την περεταίρω ενίσχυσή τους στο μέλλον, σε χρονικό ορίζοντα 10 ή 20 ετών από σήμερα.

Από την άλλη πλευρά, το μέρος της Παραγωγής αποτελείται από τις 14 πετρελαϊκές μονάδες του ΑΗΣ, οι οποίες θα εξακολουθήσουν και αυτές να παραμένουν στη θέση τους δεδομένου ότι η διασύνδεση έχει ως προϋπόθεση την εξασφάλιση ισόποσης από πλευράς ισχύος ψυχρής εφεδρείας, τοπικά στο νησί. Εάν, λοιπόν, ανατραπεί ο υπάρχων σχεδιασμός για την κατασκευή του νέου σταθμού στην Κορακιά, αυτό σημαίνει ότι οι παλαιές μονάδες παραμένουν μόνιμα στα Λινοπεράματα, και ακόμη και μετά το σταδιακό παροπλισμό τους, θα αντικαθίστανται με νέες, αναγκαστικά στην ίδια θέση, λόγω ανάγκης εξασφάλισης ψυχρής εφεδρείας και απουσίας άλλου χώρου υποδοχής τους, όπως θα ήταν η Κορακιά.

Ένα άλλο ζήτημα είναι ότι, ο Υποσταθμός Λινοπεραμάτων είναι ένας απαρχαιωμένος Υποσταθμός, 50 και πλέον χρόνων λειτουργίας, με παμπάλαιο εξοπλισμό και θα ήταν ανεπίτρεπτο να χρησιμοποιηθεί ως κρίκος της αλυσίδας από την οποία θα διέλθει ολόκληρη η ισχύς τροφοδότησης του νησιού. Θα ήταν καταστροφή. Είναι, επομένως, ανάγκη να κατασκευαστεί νέος Υποσταθμός και δεδομένου ότι ο παλαιός πρέπει να εξακολουθεί να λειτουργεί στο στάδιο κατασκευής του νέου Υποσταθμού, η ενδεδειγμένη λύση είναι η Κορακιά. Διαφορετικά παραμένουμε στον παλαιό και αναξιόπιστο εξοπλισμό Λινοπεραμάτων αλλά με πολύ σοβαρότερες συνέπειες λόγω της εξαιρετικά μεγαλύτερης ισχύος διακίνησης, μετά τη διασύνδεση.

Είναι απαραίτητο ο νέος Υποσταθμός, που θα παραλάβει ολόκληρη τη διακινούμενη ισχύ, συνδεόμενος εν σειρά με το Σταθμό Μετατροπής, να είναι σύγχρονης τεχνολογίας, δηλαδή κλειστού τύπου GIS, ένας τύπος Υποσταθμού που εκδηλώνει υποπολλαπλάσιο αριθμό βλαβών κατά τη λειτουργία του. Θα ήταν σοβαρό τεχνικό λάθος και επιπόλαιο, ολόκληρη η ισχύς τροφοδότησης του νησιού να προέρχεται από εγκαταστάσεις όπως του παμπάλαιου Υποσταθμού Λινοπεραμάτων, που σε διεθνές επίπεδο θεωρείται ότι έχουν ολοκληρώσει το χρόνο ζωής τους και είναι προς απόσυρση. Θα οδηγήσουμε την Κρήτη στο σκοτάδι και είναι κρίμα. Την εποχή αυτή, όλοι οι παλαιοί Υποσταθμοί στη Ρόδο αποξηλώνονται και αντικαθίστανται με νέους, τύπου GIS ενώ στην Κρήτη σχεδιάζουμε μεγαλόπνοα σχέδια διασύνδεσης, εφαρμόζοντας τη χειρότερη τεχνικά λύση. Πρόκειται για δύο μέτρα και δύο σταθμά.

Η θέση Κορακιά

Η Κορακιά έχει επιλεγεί να αποτελέσει το νέο ενεργειακό κέντρο Κρήτης, ανεξαρτήτως τρόπου και τεχνολογίας παραγωγής ενέργειας και ο σχεδιασμός αυτός ήταν η σύσσωμη απόφαση όλων των φορέων της Κρήτης και των υπηρεσιών του κράτους. Ο σχεδιασμός αυτός δεν έχει ανατραπεί από μεταγενέστερη απόφαση και επομένως θα μπορούσε να αλλάξει μόνο εάν συντρέχουν νέα τεχνικά δεδομένα που θα συνηγορούσαν σε αυτό και, βεβαίως μετά από απόφαση του ίδιου ή ανώτερου οργάνου. Το βασικό σκεπτικό της απόφασης εκείνης ήταν η σταδιακή μετεγκατάσταση όλων των μονάδων παραγωγής του ΑΗΣ Λινοπεραμάτων με στόχο την οριστική απαλλαγή του κόλπου Ηρακλείου από βιομηχανικές εγκαταστάσεις. Αυτή τη στιγμή, δεν υπάρχουν δεδομένα που να συνηγορούν σε κάτι διαφορετικό και μάλιστα η πιθανή ύπαρξη υδρογονανθράκων νοτίως της Κρήτης, που θα αποτελέσουν οικονομική ντόπια πηγή ενέργειας, σε συνδυασμό με το καλώδιο, συνηγορούν ακόμη περισσότερο στην αναγκαιότητα του έργου της Κορακιάς. Πού θα αξιοποιηθεί το νέο φθηνό και καθαρό καύσιμο; Στις μονάδες Λινοπεραμάτων που ούτως ή άλλως λόγω κατασκευής και παλαιότητας δεν μπορούν να χρησιμοποιήσουν φυσικό αέριο;

Για τη διασύνδεση της Κρήτης και την κατασκευή του Σταθμού Μετατροπής θα χρειαστεί ένας χώρος 60 έως 100 στρεμμάτων, ανάλογα με την επιλεγείσα τεχνολογία και ο χώρος αυτός δεν υπάρχει σήμερα διαθέσιμος πουθενά, ούτε στα Λινοπεράματα ούτε στις άλλες τρεις προτεινόμενες θέσεις που επίσης γειτνιάζουν σε τουριστικές και οικιστικές περιοχές. Επομένως, ανεξαρτήτως όλων των άλλων επιχειρημάτων, θα ήταν σκόπιμο ο χώρος αυτός να επιλεγεί στην Κορακιά, όπου η όχληση είναι μηδενική και η αξία γης χαμηλότερη.

Με δεδομένο ότι ο Υποσταθμός Λινοπεραμάτων είναι παμπάλαιος και επομένως, απαιτείται ούτως ή άλλως νέος Υποσταθμός, ο οποίος θα είναι κλειστού τύπου GIS, o νέος αυτός Υποσταθμός θα κατασκευαστεί στην Κορακιά αφού είναι αναγκαίο να συνεχίσει να λειτουργεί ο παλαιός των Λινοπεραμάτων, από την πρώτη ημέρα κατασκευής μέχρι και την έναρξη λειτουργίας του νέου.

Επίσης, γίνεται εκτροπή των υφισταμένων Γραμμών Υ.Τ. με ανέγερση μικρών νέων τμημάτων γραμμών, μικρού κόστους κατασκευής, ώστε ο ηλεκτρικός κόμβος Λινοπεραμάτων να μετατοπιστεί στη Κορακιά, με ανεκτίμητο όφελος την αποξήλωση όλων των Γραμμών Υ.Τ. από τον μυχό του κόλπου Ηρακλείου και επιπλέον, την κατάργηση και αποξήλωση του δύσμορφου υπαίθριου Υποσταθμού 150kV Λινοπεραμάτων. Είναι σίγουρο ότι, η μετέπειτα αξιοποίηση της περιοχής αυτής, θα προσφέρει ανυπολόγιστα πολλαπλασιαστικά οφέλη στην οικονομία και την τοπική κοινωνία.

Τέλος, με στόχο την εξασφάλιση της απαραίτητης ψυχρής εφεδρείας, κατά το σταδιακό παροπλισμό της, κάθε παλαιά αποξηλούμενη μονάδα Λινοπεραμάτων θα αντικαθίσταται με νέα, ταχείας εκκίνησης και καύσης φυσικού αερίου, στην περιοχή Κορακιάς, δίπλα στον Σταθμό Μετατροπής, σε χώρο που θα εξασφαλίζεται εγκαίρως αλλά δεν είναι αναγκαίος στην πρώτη φάση της καλωδιακής διασύνδεσης, όπου οι ανάγκες για το σύνολο των εγκαταστάσεων (Σταθμός Μετατροπής – Υποσταθμός) ανέρχονται σε περίπου 150 στρέμματα, κατά μέγιστον.

Συμπερασματικά επισημαίνεται ότι η λύση αυτή είναι η άριστη τεχνικά, μακράν ανώτερη όλων των άλλων και για το λόγο αυτό η Περιφέρεια Κρήτης, οι τοπικοί φορείς και ο εμπλεκόμενος Δήμος Μαλεβιζίου προτείνουν και παράλληλα θα στηρίξουν την υλοποίηση και εφαρμογή της. Η λύση αυτή είναι σε συμφωνία και τήρηση ειλημμένων αποφάσεων και ταυτόχρονα προσφέρει διέξοδο στο πρόβλημα, δεδομένου ότι κανείς δεν επιθυμεί τις βιομηχανικές αυτές εγκαταστάσεις στην περιοχή του ενώ η Κορακιά που προτείνεται είναι χώρος που βρίσκεται στα γεωγραφικά όρια του ίδιου του Δήμου Μαλεβιζίου.