Μέσα από τη σύγκριση των οστών που βρέθηκαν στην Αμφίπολη με σκελετούς ατόμων που εκτιμάται ότι μπορεί να έχουν συγγενική σχέση με τον ένοικο- αίνιγμα του τάφου, θα μπορεί να γνωρίζει κανείς ποιος τελικά είναι θαμμένος εκεί.
Η οδός του DNA που θα ακολουθηθεί από τους επιστήμονες για να διαπιστωθεί η ταυτότητα του ενοίκου του τάφου της Αμφίπολης κρύβει πολλά εμπόδια που αν ξεπεραστούν όλος ο κόσμος θα μιλά για ένα νέο θαύμα.
Ο καθηγητής Βιολογίας - Βιοφυσικής στο Πανεπιστήμιο Τζονς Χόπκινς, ο οποίος «καταπιάνεται» με το DNA και τη δομή του τα τελευταία 50 περίπου χρόνια, δρ Ευάγγελος Μουδριανάκης, εξηγεί στην «Π» πώς μπορεί η επιστήμη της γενετικής να λύσει τα χέρια των αρχαιολόγων.
Πώς μπορεί η επιστήμη να βοηθήσει να ταυτοποιηθεί ο σκελετός στον τάφο της Αμφίπολης;
«Είναι μία μέθοδος που ακολουθείται. Εξαρτάται σε τι ποιότητα βρίσκεται ο σκελετός, τι έδαφος ήταν εκεί, τι συνθήκες είχε, αν είχε πολλή υγρασία.
Tο DNA είναι μεν πολύ σταθερό για χιλιάδες χρόνια αλλά η τύχη της όλης διαδικασίας θα εξαρτηθεί από το έδαφος.
Πάνε να δουν αν υπάρχει κάτι στο μυελό των οστών, αν έχει μείνει κανένα κύτταρο και να βρουν το DNA, να κάνουν ανάλυση της αλληλουχίας των γραμμάτων.
Εκείνο που μπορούν να δουν αναμφισβήτητα είναι αν είναι άντρας ή γυναίκα, μπορούν να το βρουν απλώς με τη μορφολογία, τα κόκκαλα που έχει ο ιστός».
Θα έχουμε γρήγορα αποτελέσματα;
«Να δούμε αν είναι άντρας ή γυναίκα μπορεί να γίνει γρήγορα, αν είναι ένας καλός ανατόμος, εξαρτάται από το πόσο σκελετό έχουν βρει, αν είναι σχεδόν πλήρης.
Το DNA θα πάρει βδομάδες να γίνει η ανάλυση.
Μετά πρέπει να βρεις συγγενείς του ατόμου που ζουν σήμερα.
Όμως, θα μπορούν να πουν αν είναι από την τάδε φυλή, Ασιάτης, για παράδειγμα.
Αν καταφέρουν και βγάλουν την αλληλουχία, μόνο αν έχουμε άλλα ευρήματα, άλλους σκελετούς που συνδέονται με συγκεκριμένες οικογένειες και φυλές , θα μπορεί να γίνει μία ταύτιση».
Μόνο από σκελετούς μπορεί να γίνει η σύγκριση ή και από ένα αντικείμενο, ας πούμε κάποιο χιτώνα που είχε ο Μέγας Αλέξανδρος για παράδειγμα; Μπορούμε να διαπιστώσουμε αν ο κάτοχος του αντικειμένου είναι ο σκελετός;
«Γενετικά και θεωρητικά μπορεί κανείς. Αν έχεις ένα αντικείμενο που αναμφισβήτητα ξέρεις ότι ανήκε στον Κολοκοτρώνη, σε κάποιον συγκεκριμένο. Εφόσον αυτό το αντικείμενο, μία περικεφαλαία για παράδειγμα, δεν έχει πλυθεί πολλές φορές για να φύγουν ίχνη από κύτταρα που είχαν έρθει σε επαφή με αυτόν, μπορεί. Αλλά αυτό είναι αρκετά δύσκολο, πρέπει να έχεις ένα ύφασμα, μια χλαμύδα που να την είχες φυλάξει κάπου ανέπαφη. Αν την έχουν αγγίξει κάποια άτομα, το DNA τους θα είναι περισσότερο από άλλα και χάνεσαι μετά. Αν, όμως, έχεις κάποιο όπλο, ένα αντικείμενο που έχει μείνει ανέπαφο ή λίγο έχει αγγιχτεί από άλλους, υπάρχουν ελπίδες.
Για να μπορέσεις να αποδείξεις ότι ο σκελετός αντιστοιχεί σε κάποιο συγκεκριμένο πρόσωπο πρέπει ή να έχεις ένα συγγενή του προσώπου αυτού, να έχεις μια τράπεζα δεδομένων ή κάποια αντικείμενα του προσώπου αυτού, που δεν έχουν «μολυνθεί» από DNA άλλων ανθρώπων».
Μπορεί να διαπιστωθεί σε τι ηλικία πέθανε;
«Ναι, αυτό μπορεί να το διαπιστώσει κανείς από το σκελετό, όπως και το αν είναι άντρας ή γυναίκα, όπως είπαμε».
Ίσως και από το τι πέθανε; Αν πέθανε στη μάχη ή από κάποια αρρώστια;
«Αν πας να δεις τα ευρήματα των Αζτκέκ στη Νότια Αμερική, υπάρχει σε ένα σημείο ένας σωρός από σκελετούς που έχουν τρύπες στο κρανίο. Είναι εμφανές ότι κάποιος τους χτύπησε στο κρανίο.
Αν είχε δηλητηριαστεί, παραδείγματος χάριν, πρέπει να είναι πολύ προσεκτικοί. Αν είχε δηλητηριαστεί, δεν τον είχαν ξεπλύνει, τον έθαψαν σύντομα, μπορεί να βρεθούν υπολείμματα στοιχείων που είναι τοξικά, όπως το αρσενικό. Εφόσον δεν υπήρχε μεγάλη διάβρωση, με ποταμούς... Δεν είναι απίθανο, εξαρτάται από το ποιες ήταν οι περιβαλλοντικές συνθήκες.
Δε νομίζω ότι το DNA πρόκειται να δώσει πολλά πράγματα, εκτός αν έχουν οστά από άλλους ανθρώπους της εποχής εκείνης που ξέρουν ότι σχετίζεται με αυτόν που υποθέτουν ότι είναι ο ένοικος».
Δηλαδή, αν έχουμε το DNA του Φιλίππου από τον τάφο της Βεργίνας, μπορούμε να πούμε αν είναι ο γιος του, Αλέξανδρος;
«Αν στον τάφο της Βεργίνας έχουν βρει κόκκαλα, εφόσον η εκχύλιση του DNA ήταν επιτυχής, μπορεί να γίνει. Αυτή είναι και η μόνη δυνατότητα να βγάλεις κάποια σοβαρή απάντηση.
Να πουν αν είναι άντρας ή γυναίκα, τι ηλικίας ήταν όταν πέθανε, είναι σχετικά εύκολο.
Χρειάζεται μεγάλη προσοχή, να μην κάνει κανείς γρήγορες κινήσεις, να μολύνει τον όλο χώρο και να κάνει ακόμα πιο δύσκολη την ανάλυση που μπορεί να γίνει, να μπουν άνθρωποι που είναι ειδικοί, έχουν εμπειρία στην ανάλυση του DNA. Για να μπορεί κανείς να πει κάτι σημαντικό, πρέπει να προχωρήσουν πιο αργά, να βρουν ειδικούς.
Είναι πολύ σημαντικό, πάντως ό, τι συμβαίνει στην Αμφίπολη».
