Η ομότιμη καθηγήτρια Αρχαιολογίας του ΑΠΘ, Στέλλα Δρούγου, φοιτήτρια του Μανόλη Ανδρόνικου, η οποία συμμετείχε το 1977 στη «χρυσή ανακάλυψη» του τάφου του Φιλίππου Βʼ στη Βεργίνα απαντώντας στο ερώτημα αν ήταν συνήθεια να κάνουν κατιόντες τάφους δίπλα στους τάφους των συγγενών τους τόνισε χαρακτηριστικά: «Βεβαίως. Με ποικίλες αιτίες και αφορμές».

Η απάντησή της είναι ιδιαίτερα επίκαιρη την ώρα που το στοίχημα της ανασκαφικής ομάδας του ταφικού μνημείου της Αμφίπολης είναι να αποκαλυφθεί αν ο τύμβος Καστά με τον περίβολο το μισού χιλιομέτρου «φιλοξενεί» κι άλλους τάφους. Η άποψη, πάντως, ότι σε τύμβους σαν κι αυτόν θάβονταν κατά γένη ακούγεται συνεχώς.

Υπάρχουν κι άλλοι τάφοι;

Στο ερώτημα αν υπάρχουν κι άλλοι τάφοι στον τύμβο Καστά επισημαίνει: «Δεν θέλω να απαντήσω για την Αμφίπολη διότι οι αρχαιολογία είναι η επιστήμη των πραγμάτων. Και μπορούν να συμβούν πολλά αλλά και τίποτα».

Η θέση της κυρίας Δρούγου είναι ότι οι εικασίες και οι προσδοκίες δεν είναι «καλό έργο» ούτε των αρχαιολόγων ούτε των δημοσιογράφων. Και η ίδια ξεκαθαρίζει ότι δεν θα ήθελε να μιλήσει για κάτι που δεν έχει δει από κοντά. «Θεωρώ υπερβολική την εναγώνια ανάπτυξη αρχαιολογικών γνώσεων στα μέσα ενημέρωσης. Όταν όταν ο συνάδελφος ανασκαφέας παλεύει με τα χώματα, με τρομερές δυσκολίες, με αμφιβολίες κι εμείς αναπαυτικά, κατά κάποιον τρόπο, λέμε τι ξέρουμε πιστεύω ότι είναι αντισυναδελφικό και αντιεπαγγελματικό».

Σύμφωνα με την ίδια, στον τύμβο Καστά υπάρχει ένας πυρήνας ενός φυσικού, κανονικού λόφου όπου βρέθηκαν αρχαϊκοί τάφοι και στη συνέχεια έγινε μια επίχωση που δημιουργήθηκε η τούμπα. “Από εκεί και πέρα δεν θα κάνω καμία εικασία για το τι υπάρχει και τι δεν υπάρχει”, λέει.

Όσον αφορά στη χρήση γεωφυσικής διασκόπησης αναφέρει: ʼʼΗ γεωφυσική διασκόπηση πολλές φορές σε ανασκαφές μας έχει δώσει έναν “μπούσουλα”. Μας έχει βοηθήσει. Αλλά κι αυτά τα αποτελέσματα θέλουν επεξεργασία και υπομονή. Εδώ είναι που χρειάζεται να μην… πετάει πολύ η φαντασία”, απαντά. Κι όσον αφορά τις κρύπτες, αναφέρει “«Και βέβαια, δεν υπάρχουν», απαντά η κυρία Δρούγου. «Τι θα πει κρύπτες; Υπάρχουν τάφοι που έχουν ξαναχρησιμοποιηθεί να έχουν μικρές θήκες στους τοίχους όπως στη Νάουσα, αλλά κρύπτες όχι, τι είμαστε; Βατικανό;”.»

Στην περίπτωση του τάφου της Αμφίπολης πρωτόφαντο είναι ο συνδυασμός γλυπτών με το μνημείο. «Αλλά να σας πω κάτι; Αυτή η κατηγορία μακεδονικών τάφων σχεδόν δεν έχει κανόνα. Πιστέψτε, κάθε ένας από τους μακεδονικούς τάφους που σώζονται - και είναι περίπου 100 στη Μακεδονία και κάποια ακόμα μνημεία στη Μικρά Ασία, τη Θράκη και τη Νότια Ελλάδα έχει τις ιδιομορφίες του”.

Αλήθεια, συμμερίστηκε την απογοήτευση κάποιων που δεν υπήρξε τέταρτος θάλαμος, άρα και συνέχεια στον τάφο; «Απογοήτευση; Καμία απογοήτευση. Η απογοήτευση υπήρξε γιατί δημιουργήθηκαν τόσο πολλές προσδοκίες για Αλέξανδρο και για χρυσό. Το ταφικό μνημείο της Αμφίπολης είναι ένα πάρα πολύ σπουδαίο μνημείο, μας έχει δώσει πάρα πολλά πράγματα, ο ανασκαφέας ή οι ανασκαφείς πρέπει να είναι ευτυχισμένοι, καθώς επίσης κι εμείς που αποκτήσαμε ένα εξαιρετικά ενδιαφέρον μνημείο το οποίο συζητιέται, θα μελετηθεί, θα μας δώσει ένα σωρό πράγματα και πληροφορίες». Η ίδια είχε δηλώσει πολύ έγκαιρα ότι το μνημείο δεν ανήκει στον Μέγα Αλέξανδρο: «Ναι, το έχω δηλώσει ότι δεν είναι εκεί ο Αλέξανδρος και το ξαναλέω. Τώρα εάν ζούμε ένα γεγονός που θα ανατρέψει την ιστορία, την κλασική αρχαιολογία, τότε μπράβο μας. Θα είμαι ευτυχής να ζήσω ένα τέτοιο κοσμοϊστορικό γεγονός πριν πεθάνω».