Ευθεία αμφισβήτηση της κυβερνητικής στρατηγικής για έξοδο από το μνημόνιο μέσω δανεισμού από τις διεθνείς αγορές πραγματοποιεί το Γραφείο της Βουλής για την παρακολούθηση της εκτέλεσης του κρατικού προϋπολογισμού στην νέα του τριμηνιαία έκθεση Ιούλιος – Σεπτέμβριος 2014.

Οι συντάκτες του κειμένου υποστηρίζουν ότι το ζήτημα του «τέλους των μνημονίων» όπως τίθεται από κυβέρνηση και αξιωματική αντιπολίτευση δημιουργεί «ανεδαφικές προσδοκίες» ενώ σε άλλο σημείο αναφέρουν ότι «η ελληνική επιλογή «έξοδος στις αγορές, όχι νέο πρόγραμμα» δεν στηριζόταν «σε μια ρεαλιστική εκτίμηση του διεθνούς και ευρωπαϊκού περιβάλλοντος».

Εκτιμούν δε πως όποια λύση και αν τελικά επιλεγεί, η έξοδος στις αγορές ή το αγκυροβόλιο του ΕΜΣ (π.χ. μέσω μια προληπτικής γραμμής πίστωσης ή με απευθείας δανεισμό) «θα συνοδεύεται από στενή εποπτεία της ελληνικής οικονομικής πολιτικής, πράγμα που συχνά παραβλέπει η δημόσια συζήτηση».

Πέραν αυτών, στην έκθεση ασκείται κριτική για το γεγονός ότι δεν έχει διαμορφωθεί εθνικό πρόγραμμα για την εποχή μετά «το τρέχον μνημόνιο», υποστηρίζουν ότι η επιτευχθείσα μακροοικονομική ισορροπία είναι «εύθραυστη» και οι διατηρήσιμοι ρυθμοί ανάπτυξης είναι ακόμα μακριά.

Προβληματισμός εκφράζεται και ως προς το τελικό δημοσιονομικό αποτέλεσμα του τρέχοντος έτους λόγω των «σχεδιασμών και ανασχεδιασμών που δεν έχουν τέλος» της πολιτικής φορολογικών εσόδων ενώ για την μεταρρυθμιστική πολιτική αναφέρεται «η εντύπωση που έχουμε είναι ενος εργοταξίου οπου το έργο προχωρεί χωρίς αποσαφηνισμένο σχέδιο ή είναι υπο συνεχή διαπραγμάτευση και δεν τελειώνει ποτέ».

Όλα γίνονται υπό την πίεση των δανειστών

Oι συντάκτες επισημαίνουν ότι η κρίσιμη διαπραγμάτευση για το χρέος αλλά και η τελική αξιολόγηση της πορείας του ελληνικού προγράμματος προσαρμογής γίνονται στο συνεχώς μεταβαλλόμενο διεθνές περιβάλλον «σα να είναι πάνω σε κινούμενη άμμο».

Εκτιμούν ότι η κυβέρνηση θα επιχειρήσει αναθεώρηση των στοιχείων που περιλαμβάνει το προσχέδιο του κρατικού προϋπολογισμού για το 2015 και κυρίως εκείνων που αφορούν τα φορολογικά έσοδα και τις κρατικές δαπάνες σημειώνουν όμως πως οι όποιες αλλαγές θα εξαρτηθούν από τους εταίρους. «Ακόμα και φαινομενικά ανώδυνα μέτρα όπως η καταγραφή του αριθμού των απασχολούμενων στο Δημόσιο ή η εκτίμηση των οικονομικών επιπτώσεων άλλων μέτρων γίνονται υπο την εξωτερική πίεση των δανειστών».

Δεν υπάρχει λύση χωρίς «στενή εποπτεία

της ελληνικής οικονομίας»

Στο κεφάλαιο των συμπερασμάτων υποστηρίζεται πως ο τρόπος με τον οποίο θέτει η κυβέρνηση και η αξιωματική αντιπολίτευση το ζήτημα του τέλους των Μνημονίων:

- Δίνει την εντύπωση ότι από το 2015 η ελληνική οικονομική πολιτική δεν θα υπόκειται σε κάποιες δεσμεύσεις

- Δημιουργεί ανεδαφικές προσδοκίες για ικανοποίηση πάσης φύσης απαιτήσεων

- Τροφοδοτεί την εντύπωση πως ό,τι έγινε έως τώρα ήταν λάθος.

Νέο πρόγραμμα με τους ευρωπαϊκούς θεσμούς

Οι συντάκτες θεωρούν ότι για την μετάβαση στην διατηρήσιμη ανάπτυξη απαιτείται η συνεργασία με τους ευρωπαίκούς θεσμούς. «Ένα νέο πρόγραμμα που θα στόχευε στην ανασυγκρότηση της παραγωγικής βάσης θα έπρεπε πρωτίστως να είναι δική μας υπόθεση.

Ωστόσο η σύνταξη ενός αξιόπιστου αναπτυξιακού προγράμματος πρέπει να στηρίζεται σε φθηνούς πόρους που προέρχονται από το ΕΜΣ, ΕΚΤ και άλλους ευρωπαϊκούς θεσμούς».

Πέραν των παραπάνω, ορισμένα από τα επιμέρους συμπεράσματα που περιλαμβάνει η έκθεση έχουν ως εξής:

- Η μεγάλη περικοπή των μισθών δεν συνοδεύτηκε με αύξηση της παραγωγικότητας.

- Οι εξαγωγές μειώθηκαν και οι εισαγωγές αυξήθηκαν.

- Τα έσοδα από τον τουρισμό συνέβαλαν καθοριστικά στην επίτευξη του πλεονάσματος στο ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών, όπως επίσης και η μείωση των καθαρών πληρωμών για τόκους.

- Η υπάρχουσα στρεβλή παραγωγική δομή της χώρας αποτελεί εμπόδιο για τον εξαγωγικό προσανατολισμό.

- Η κυβέρνηση αναφέρει ότι η καινοτομία είναι μια από τις προτεραιότητές της, όμως εύλογες απορίες προκαλεί η πρόσφατη κυβερνητική κίνηση για περικοπή 10 εκατ. ευρώ από τα ερευνητικά έργα που έχουν ήδη ενταχθεί στα προγράμματα του ΕΣΠΑ κ.ά.

- Συνεχίζεται η ενθαρρυντική τάση επιστροφής των τραπεζικών καταθέσεων

- Η Ελλάδα ουραγός σε ζητήματα κοινωνικής δικαιοσύνης. Τελευταία μεταξύ των 28 χωρών της ΕΕ σε: πρόσβαση στην εκπαίδευση, πρόσβαση στην αγορά εργασίας, κοινωνική συνοχή και αποφυγή διακρίσεων, ισότητα των γενεών, 24η για θέματα βελτίωσης Υγείας και 25η για την πρόληψη της φτώχειας

- 2,5 εκατ. άτομα βρίσκονται κάτω από το όριο σχετικής φτώχειας, 3,8 εκατ. άτομα βρίσκονται σε κίνδυνο φτώχειας λόγω υλικών στερήσεων και ανεργίας. Η Ελλάδα βρίσκεται στην χειρότερη θέση όσων αφορά τον κίνδυνο φτώχιας

- Τέσσερις στους δέκα δεν μπορούν να πληρώσουν το δάνειο, ένας στους τρεις δεν έχει ικανοποιητική θέρμανση και πέντε στους δέκα αντιμετωπίζουν έκτακτες ανάγκες.