“Όταν η κρίση χτυπά τόσο βαθιά μια χώρα, κανείς δεν γλυτώνει”
Ο μεγάλος μας τραγουδιστής, Γιώργος Νταλάρας, μιλά στην “Π” με αφορμή την αυριανή του συναυλία στο Ηράκλειο
“Το τραγούδι είναι ένα όπλο στα χέρια του κόσμου”. Το παραπάνω υποστηρίζει με πάθος ο Γιώργος Νταλάρας, ο οποίος, με το συνθέτη Γιώργο Ανδρέου στο πιάνο, με νέες διασκευές για δύο πιάνα, μπουζούκι, ακορντεόν και κιθάρα, σε μια σειρά από λυρικές μπαλάντες και λαϊκά τραγούδια από το ρεπερτόριο που έχει ερμηνεύσει όλα αυτά τα χρόνια, καταθέτουν την ψυχή τους και το ταλέντο τους.
Η συναυλία “Μικρή Πατρίδα” θα δοθεί αύριο, Σάββατο, στις 9.30 το βράδυ στο Θέατρο Τεχνόπολις.
Τη σκηνή μοιράζεται μαζί τους ο πιανίστας και μουσικός Γιώργος Παπαχριστούδης. Μαζί τους η Ευτυχία Μητρίτσα (τραγούδι - ακορντεόν).
Μπουζούκι Γιώργος Μάτσικας και ακορντεόν Ντάσσο Κούρτι.
Ο Γ. Νταλάρας μιλά στην «Π» για τη συναυλία, την ανάγκη που έχει ο κόσμος το λαϊκό τραγούδι και τις σκέψεις του για το αύριο της χώρας μας.
Μιλήστε μας για την αυριανή συναυλία, μέρος της οποίας είναι αφιερωμένη στον Γιώργο Ανδρέου.
«Πριν από μερικούς μήνες μου έγινε μια πρόταση από δύο φιλικά μου πρόσωπα, τους κ.κ. Ανδρέου και Βάσω Αργυρίδη, ένα συνθέτη που ζει και εργάζεται στην Κύπρο, να τραγουδήσουμε με τα δύο πιάνα τα τραγούδια των δύο συνθετών.
Το κάναμε στην Κύπρο, ήταν κάτι τελείως ιδιαίτερο και δεν είχε κανείς σκεφτεί ότι θα μπορούσε να αποτελέσει περιοδεία συναυλιών. Όταν γυρίσαμε στην Αθήνα, είχα διαμαρτυρίες γιατί δεν παίζαμε και εκεί. Κατάλαβα ότι ο κόσμος είχε ενδιαφέρον και μου έλεγαν ότι είχαν δει πριν από πολλά χρόνια με τον Μ. Χατζιδάκι στην Πλάκα, όπου είχαμε παίξει με ένα πιάνο, μια κιθάρα και ένα κόντρα μπάσο. Ήταν ιδιαίτερη, περισσότερο άδεια η σκηνή, χωρίς πολλούς μουσικούς και αυτό δημιούργησε ένα ευχάριστο κλίμα. Σε μικρούς χώρους αυτό το αίσθημα είναι πιο ενεργό. Έτσι αποφασίσαμε να το μεταφέρουμε στην Ελλάδα. Παίξαμε με τον κ. Ανδρέου και τον Γιώργο Παπαχριστούδη και ο κόσμος μας ζήτησε να το επαναλάβουμε. Επειδή έχω πολλά τραγούδια, μεγαλώσαμε την ορχήστρα, ήρθε η Ευτυχία Μητρίτσα που είναι πολύ καλή, εξαιρετική τραγουδίστρια, νέα, ακόμα δύο – τρεις μουσικοί μαζί μας, όπως οι Γιώργος Μάτσικας, Ντάσσο Κούρτι. ʽΕτσι το μικρό σχήμα με τα δύο πιάνα έγινε μια μικρή ορχήστρα, ιδανική θα έλεγα για μικρούς χώρους και δημοτικά θέατρα. Το κάνουμε αυτό με ιδιαίτερη χαρά. Όπως ξέρετε, ο κ. Ανδρέου έχει αιμοδοτήσει το τραγούδι με σπουδαία κομμάτια. Έχω πάρα πολλά χρόνια να έρθω στην Κρήτη και θεώρησα πως το καλύτερο για να έρθουμε πάλι σε επαφή με τον κόσμο μας είναι αυτό ακριβώς το σχήμα, το οποίο δεν είναι συναυλία γηπέδου. Είναι κάπως διαφορετικά”.
Πιστεύετε πως ο κόσμος έχει περισσότερη ανάγκη από ποτέ το «καλό» τραγούδι;
«Να πω την προσωπική μου γνώμη μετά την πολύχρονη διαδρομή: Ο κόσμος έχει ανάγκη το τραγούδι ούτως ή άλλως. Όχι μόνο τώρα, όλες τις εποχές. Ο ελληνικός λαός θεωρούσε το τραγούδι σαν ένα είδος, δε θα έλεγα πρώτης ανάγκης, αλλά δεύτερης. Ό, τι κι αν κάνει ο κόσμος τραγουδάει. Το βλέπετε σε μέρη όπου ο κόσμος είναι δεμένος με την παραδοσιακή του μουσική. Στην Κρήτη ο κόσμος δεν μπορεί να ζήσει χωρίς το τραγούδι σε όλες του τις εκδηλώσεις. Βλέπετε πώς είναι όλα αυτά τα χρόνια. Το δικό μας τραγούδι, το λεγόμενο λαϊκό δεν το απαρνείται ο κόσμος παρότι αλλάζουν η εποχή, η κοινωνία, οι προτάσεις, οι επιθυμίες των ανθρώπων. Όμως, το λαϊκό τραγούδι και αυτό το οποίο αργότερα το ονομάσαμε έντεχνο, όπως βλέπετε, είναι πια ένα τραγούδι με κλασική φόρμα, παντού υπάρχει, είτε σε νυχτερινά στέκια, μουσικές σκηνές, θέατρα, χώρους διασκέδασης και εκτόνωσης, νυχτερινά μαγαζιά, ντισκοτέκ. Το ελληνικό τραγούδι είναι ένα είδος πρώτης ανάγκης για τους Έλληνες.
Αν με ρωτάτε ειδικά για σήμερα που η χώρα μας περνάει κρίση, μην ξεχνάτε ότι ένα πολύ σπουδαίο και μεγάλο κομμάτι του ελληνικού τραγουδιού είναι αφιερωμένο και γραμμένο για αυτό τον κόσμο και τα προβλήματά του. Σαφώς, χρειάζεται το τραγούδι και η παρηγοριά. Επειδή οι εποχές αλλάξανε και όλα είναι πιο ταπεινά, πέσανε και τα εισιτήρια, οι τιμές των CD. Νομίζω ότι γίνεται μια προσπάθεια ο κόσμος να μη χάσει τουλάχιστον αυτή τη μικρή του απόλαυση”.
Ποιο πιστεύετε πως θα είναι το αύριο της χώρα μας; Είστε αισιόδοξος για το μέλλον;
«Οι χώρες και η χώρα μας ζουν ανεξάρτητα από τις δικές μας επιθυμίες. Εμείς είμαστε όντα φθαρτά, περιορισμένα. Δεν ξέρω αν έχει τόση σημασία να πω τι σκέφτομαι εγώ.
Γενικά, είμαι αισιόδοξος άνθρωπος. Ποτέ, ακόμα και στις μεγαλύτερες δυσκολίες, δε γονάτισα, δε λύγισα, δεν είμαι από αυτούς τους χαρακτήρες και ανθρώπους. Πάντα πίστευα στη λαϊκή βούληση και στη συλλογική παρουσία των ανθρώπων.
Αν με ρωτάτε αν όλα αυτά ισχύουν ή συμβαίνουν, δεν μπορώ να το πω με την ίδια χαρά και ευκολία που θα το έλεγα πριν 20 με 25 χρόνια. Ο κόσμος άλλαξε, δεν είμαι πια ένα παιδί, ένας νεαρός. Είμαι ένας μεγάλος άνθρωπος, ο οποίος πέρασε 45 χρόνια στο τραγούδι. Μπήκα σε αυτή τη δουλειά με ελπίδες και όραμα που για τον κόσμο ήταν ορατό. Τα τραγούδια μας επένδυσαν σε αυτό το όραμα και ο κόσμος προχώρησε. Τώρα αν λέτε γιατί αυτός ο νέος θεός του χρήματος τα ισοπέδωσε όλα, δεν μπορώ να σας το πω. Επίσης, δεν μπορώ να πω και να δικαιολογήσω αυτές τις υπερβολές που κάποιοι συνάνθρωποι μας και συμπατριώτες μας κάνουν, λες και δε γνωρίζουν ποιες είναι οι αιτίες που φτάσαμε ως εδώ. Πολλοί από αυτούς που διαμαρτύρονται είναι υπεύθυνοι για αυτό που περνάμε. Δεν εννοώ μόνο στο χώρο της πολιτικής, το πολιτικό προσωπικό είναι 300 άτομα, ας βάλουμε και από δύο σε κάθε υπουργό και βουλευτή, φτάνουμε στα 1000 άτομα. Δεν είναι μόνο αυτά που φτιάχνουν ή καταστρέφουν αυτό τον τόπο, είναι και όλοι οι υπόλοιποι που παρακολουθούμε και αποποιούμαστε τις ευθύνες μας ή νομίζουμε ότι υπηρετώντας με φανατισμό ένα δικό μας, που δεν το βλέπει κανένας άλλος, μονοπάτι, επειδή οι άλλοι δεν το τραβάνε, είναι εχθροί. Εκεί αρχίζει ολόκληρη συζήτηση, πού αρχίζει και πού τελειώνει η πατριδοκαπηλία, η εκμετάλλευση των ανθρώπων που μπαίνουν στην πολιτική που την οποία αντιλαμβάνονται όχι ως ένα ιδανικό αλλά ως ένα χώρο αναρρίχησης. Αυτά κάποια στιγμή ο κόσμος, ο λαός μας, πρέπει να τα λάβει υπόψη του και δεν πρέπει να αναρωτιέται σήμερα πώς φτάσαμε ως εδώ. Ξέρουμε όλοι πολύ καλά πώς φτάσαμε ως εδώ. Το θέμα είναι γιατί πρέπει να πληρώσει αυτός ο κόσμος και οι άνθρωποι που δεν έχουν φταίξει αυτή την κακοήθεια. Το λέω γιατί είμαι ένας από εσάς, και τα ίδια συναισθήματα που έχετε, απορίες, θυμό, τρόμο, αγωνία για το αύριο, τα έχουμε όλοι. Να ξέρετε πως όταν η κρίση χτυπάει τόσο βαθιά μια χώρα, κανείς δεν γλυτώνει”.
