Μέσα σε συγκινησιακά φορτισμένο κλίμα έγιναν στα Ανώγεια τα αποκαλυπτήρια της προτομής του Παπαγιάννη Σκουλά. Με Παρόντες τους Σκουλάδες πολύς κόσμος βρέθηκε για να τιμήσει τη μνήμη του κορυφαίου αντιστασιακού, ενώ ήταν παρών και ο πρώην πρωθυπουργός Γ.Παπανδρέου ο οποίος έγινε δεκτός με φιλικά αισθήματα από τους Ανωγειανούς.
Στην εκδήλωση βρέθηκαν και ο δήμαρχος Ηρακλείου Γιάννης Κουράκης που μάλιστα απηύθηνε και ομιλία, ο αντιδήμαρχος Ηρακλείου Γιώργος Αεράκης, η αντιπεριφερειάρχης Ρεθύμνου Μαρία Λιονή, ο υποψήφιος ευρωβουλευτής Γιώργος Παπακωνσταντής και ο βουλευτής της ΝΔ Γιάννης Κεφαλογιάννης. Ήταν επίσης πρώην βουλευτές όπως ο Γιάννης Σκουλάς και Μανόλης Στρατάκης ενώ το “παρών” δόθηκε κι από άλλα στελέχη…
Για τον αντιστασιακό μίλησε ο δάσκαλος - ιστορικός Γιώργος Καλογεράκης και ο δήμαρχος Γιάννης Κουράκης που μεταξύ άλλων επεσήμανε:
“ Σήμερα η ψυχή του παπά-Γιάννη Σκουλά θα αισθάνεται ιδιαίτερη ικανοποίηση.
Όχι γιατί στον ηρωικό αυτό ιερωμένο άρεσαν οι τιμές, αλλά γιατί θα διαπιστώνει από τη δική σας πυκνή παρουσία την αγάπη και την εκτίμηση που τρέφουν γιʼ αυτόν οι συγχωριανοί του διαχρονικά.
Σήμερα, τιμούμε μια ηρωική μορφή της Αντίστασης των Ανωγείων.
Τον θρυλικό «ιπτάμενο ιερέα», έναν άνθρωπο σύμβολο του θάρρους και της αγωνιστικότητας των Κρητικών, που στα 40 του χρόνια, μετά την απώλεια του αδερφού του Κώστα Σκουλά, στα βουνά της Αλβανίας, αφιερώθηκε στον αγώνα κατά των κατακτητών πολέμησε γενναία στη Μάχη της Κρήτης και δεν δίστασε να εκπαιδευτεί ως αλεξιπτωτιστής και σαμποτέρ στη Μέση Ανατολή προκειμένου να συνεισφέρει περισσότερο.
Γιʼ αυτό τίμησε διπλά το ρόλο του ιερωμένου, ως καθοδηγητής που δίνει πρώτος το καλό παράδειγμα και ακόμα γιατί με τη θέληση του δέχτηκε να βγάλει τα ράσα και να πολεμήσει, όταν άρχισε να εκπαιδεύεται στη Μέση Ανατολή ως αλεξιπτωτιστής.
Προσωπικά, νιώθω βαθειά συγκίνηση και για έναν επιπλέον λόγο, τον οποίο οι περισσότεροι, πιθανώς, δε γνωρίζετε.
Με τον παπά-Γιάννη Σκουλά μας συνδέουν δεσμοί αίματος.
Η γιαγιά μου, Μαρία Καλλέργη Φιολιτάκη, ήταν ξαδέρφη του και οι αναφορές της σʼ αυτόν αλλά και στη γενικότερη συνεισφορά της οικογένειας των Σκουλάδων στον αγώνα ήταν αρκετά συχνές.
Στη συνείδηση, τη δική μου αλλά και όσων γνωρίζουν την ιστορία της Κρητικής Αντίστασης, η μορφή του χαράχτηκε στην ψυχή μου, όχι μόνο μέσα από τις διηγήσεις ανθρώπων που τον έζησαν από κοντά, αλλά και από τα ιστορικά συμβάντα, που γνώρισα μέσα από γραπτά κείμενα..
Το Μάρτιο του 1941 ο πάπα-Γιάννης παίρνει την απόφαση να υπηρετήσει την πατρίδα και από την πρώτη μέρα της Μάχης της Κρήτης πολεμά στο πλευρό των συναγωνιστών του για την υπεράσπιση της κρητικής γης απέναντι στις πανίσχυρες γερμανικές δυνάμεις των αλεξιπτωτιστών.
Συμμετείχε ενεργά στην Αντιστασιακή Ομάδα των Ανωγείων, δίνοντας όρκο πίστης και αυτοθυσίας για την απελευθέρωση της πατρίδας.
Είχε σημαντική συμμετοχή στη διάσωση στρατιωτών των συμμαχικών δυνάμεων που εγκλωβίστηκαν στην Κρήτη και για τη δράση του αυτή συνελήφθη και φυλακίστηκε από τους Γερμανούς.
Μετά την απελευθέρωσή του ανεβαίνει στον Ψηλορείτη και στη συνέχεια φυγαδεύεται στη Μέση Ανατολή, όπου εκπαιδεύεται και μπαίνει στη δύναμη Φορς 133.
Επιστρέφει μετά την εκπαίδευσή του στην Κρήτη, και λειτουργεί με συνωμοτικούς πλέον κανόνες ως σαμποτέρ, συμμετέχοντας ενεργά σε σαμποτάζ μεταξύ των οποίων εκείνο του Ιουλίου ʼ44, που ανατινάχτηκαν οι αποθήκες καυσίμων των Γερμανών στο Ηράκλειο.
Οι Άγγλοι τον τιμούν με σημαντική τιμητική διάκριση για τη συνεισφορά του στον αγώνα που του απονεμήθηκε από το στρατάρχη Αλεξάντερ το 1945. Είχε όμως την ηθική δύναμη και το θάρρος να τους την επιστρέψει μετά τα γεγονότα της Κύπρου, τον απαγχονισμό των νεαρών Κυπρίων Καραολή και Δημητρίου.
Ο παπά-Γιάννης Σκουλάς σε όλη του τη ζωή υπηρέτησε με δυναμισμό και σθένος τις αξίες και τα ιδανικά που είχε διδαχτεί μέσα από την παράδοση της οικογένειάς του.
Δεν υπολόγισε ποτέ το προσωπικό κόστος, ακόμη κι όταν άφησε την γυναίκα του Καλλιόπη και τα εφτά παιδιά τους μόνα τους.
Ακόμη κι όταν πήρε την απόφαση να απαρνηθεί τα ράσα.
Διάλεξε τον δύσκολο δρόμο, αυτόν του αγώνα και της θυσίας, όπως έκαναν και τα αδέρφια του, ο Βασίλης, ο Κίκης, ο Λευτέρης κι ο Κώστας.
Υπήρξε ένας Κρητικός που δεν δίστασε να βάλει “μπέτη”, όταν ήρθαν τα δύσκολα.
Και τέτοιους ανθρώπους, τέτοια πρότυπα, τα έχει ανάγκη η κοινωνία μας.
Ιδιαιτέρα σήμερα, που η χώρα μας αντιμετωπίζει μια κρίση που ξεπερνά τα στενά οικονομικά όρια και αγγίζει πρωτίστως αρχές, αξίες και προσωπικές διαδρομές του καθενός.
Διαδρομές που οφείλομε και πρέπει να αναζητήσομε ακολουθώντας τα χνάρια ανθρώπων, όπως ο παπά-Γιάννης Σκουλάς που υπήρξε άξιος κληρονόμος και κληροδότης της ανωγειανής παλικαριάς και της κρητικής λεβεντιάς.
Και ως τέτοιο τον τιμούμε σήμερα “ εμπράκτως ”, γιατί όπως λέει ο Θουκυδίδης “στους άνδρες που αποδείχτηκαν γενναίοι με έργα, με έργα πρέπει να τους αποδίδονται και οι τιμές ”.
Γιʼ αυτό και συγχαίρω θερμά όλους όσοι συνέβαλαν στην πραγματοποίηση αυτής της σεμνής τελετής τιμής και μνήμης, σʼ έναν γενναίο άνδρα, σε έναν σπουδαίο Ανωγειανό”.
