Της Πέλλας Λασηθιωτάκη
Τη μεγαλύτερη επένδυση στην ευρύτερη περιοχή της Μεσογείου στον τομέα της ιχθυοκαλλιέργειας προγραμματίζει να πραγματοποιήσει στην Κρήτη η αμερικάνικη εταιρεία Onex Technologies Inc. Όπως ανακοίνωσε χθες από την Αθήνα ο διευθύνων σύμβουλος της εταιρείας Πάνος Ξενόκωστας το ύψος της επένδυσης κατά την πρώτη τριετία προγραμματίζεται να ανέλθει σε 50 εκατ. δολάρια. Στη συνέχεια θα γίνουν και άλλες επενδύσεις στον ίδιο τομέα, στην περιοχή της Μεσογείου, πιθανότατα στην Κρήτη. Η Onex Technologies Inc θα αξιοποιήσει την καινοτόμα τεχνολογία της εταιρείας Lockheed Martin που θα εφαρμοστεί για πρώτη φορά στην Ευρώπη μετά από την επιτυχημένη πρώτη εγκατάστασή της στη Χαβάη. Σύμφωνα πάντα με τον κ. Ξενόκωστα, πρόκειται για μια τεχνολογία η οποία θα δημιουργήσει εξειδικευμένες θέσεις εργασίας και θα αυξήσει τις ελληνικές εξαγωγές. Σημειώνεται ότι η συγκεκριμένη τεχνολογία έχει αναδειχθεί ως μια από τις 25 κορυφαίες εφευρέσεις του 2012 από το Αμερικάνικο περιοδικό TIME, καθώς αποτελεί ουσιαστικά επανάσταση στον τομέα των ιχθυοκαλλιεργειών.
Ψάρια… ελευθέρας βοσκής
Η ανάπτυξη αυτής της νέας πρωτοποριακής τεχνολογίας για τις ιχθυοκαλλιέργειες είχε ως κίνητρο, εκτός των άλλων, την πρόσφατη αναφορά του Οργανισμού Τροφίμων και Γεωργίας των Ηνωμένων Εθνών για την «Κατάσταση της παγκόσμιας αλιείας και ιχθυοκαλλιέργειας», όπου αναφέρεται ότι η υπεραλίευση έχει εξαφανίσει το 90% των μεγάλων ψαριών από τους ωκεανούς, ενώ το 25% των «άγριων» ψαριών έχει εκλείψει εξαιτίας φυσικών περιορισμών. Ο κ. Ξενόκωστας υποστήριξε ότι «η επένδυση θα υλοποιηθεί με απόλυτη υπευθυνότητα, διασφαλίζοντας την προστασία του περιβάλλοντος και τη φυσική καλλιέργεια καθαρών τύπων αλιείας της οργανικής υδατοκαλλιέργειας».
Το νέο σύστημα που προτείνεται από τις δύο εταιρείες αποτελείται από μια κινητή μονάδα, η οποία είναι προσαρτημένη σε μια «φορτηγίδα» και περιφέρεται με τα ρεύματα της θάλασσας, λειτουργώντας περίπου σαν δορυφόρος ο οποίος συγκρατείται από τη βαρύτητα σε μια ελεγχόμενη τροχιά γύρω από τη γη. Το fish pen κινείται διαρκώς, αποφεύγοντας τα πιθανά προβλήματα επίδρασης στην ποιότητα του νερού και στον πυθμένα της θάλασσας, βελτιώνοντας την υγεία και την ανάπτυξη των ψαριών. Ουσιαστικά τα ψάρια της συγκεκριμένης τεχνολογίας θα μπορούσαν να παρομοιαστούν με «ελευθέρας βοσκής» άγρια ψάρια.
Δύο είναι τα κύρια στοιχεία της πρωτοποριακής τεχνολογίας «mobile fish pen», τα οποία θα εξασφαλίσουν την επιτυχία αλλά και τη βιωσιμότητα ολόκληρου του έργου: Πρώτον, η αυτοματοποίηση η οποία επιτρέπει στο ψάρι να μεγαλώσει σε περιβάλλον όπου ο άνθρωπος δύσκολα μπορεί να δουλέψει, ενώ ταυτόχρονα ελέγχει τις λειτουργικές παραμέτρους ώστε να διασφαλιστεί η υγεία και η καλή ποιότητα του ψαριού. Δεύτερον, η συνοχή και η αξιοπιστία των μηχανισμών, οι οποίοι παρακολουθούν τη σταθερότητα των λειτουργιών και τη διατήρηση των βέλτιστων συνθηκών του φυσικού περιβάλλοντος, διασφαλίζοντας την επιτυχή διεξαγωγή του έργου. Σε αντίθεση με την ιχθυοκαλλιέργεια ξηράς, αυτή η μέθοδος σε βαθειά νερά τα οποία ανανεώνονται διαρκώς από τα ρεύματα είναι ωφέλιμη τόσο για την υγεία των ψαριών, όσο και για τη διατήρηση της ποιότητας του νερού.
Συνεργασία με την τοπική κοινωνία
Ο Πάνος Ξενόκωστας κατά τη διάρκεια συνέντευξης Τύπου στην Αθήνα τόνισε ότι η επιτυχία και η βιωσιμότητα της συγκεκριμένης επένδυσης στηρίζονται στις συνέργιες με τις τοπικές αρχές και τις τοπικές κοινωνίες. Σε παρόμοιες εφαρμογές σε άλλες χώρες του κόσμου, η Lockheed Martin συνεργάστηκε στενά και διατηρεί άριστες σχέσεις με την τοπική κοινωνία, καθώς η συγκεκριμένη τεχνολογία συνεπάγεται τη δημιουργία νέων θέσεων εργασίας σε συνδυασμό με παροχή εκπαίδευσης στους εργαζομένους. Για την εγκατάσταση στην Ελλάδα, οι δύο εταιρείες σκοπεύουν να συνεργαστούν με τοπικό ερευνητικό οργανισμό (ΕΛΚΕΘΕ) και με κυβερνητικούς οργανισμούς, συμπεριλαμβανομένων εκείνων που θα μπορέσουν να διασφαλίσουν την ασφάλεια των λειτουργιών και τη περιβαλλοντική βιωσιμότητα των μονάδων. Επίσης, η εμπειρία του παρελθόντος έχει δείξει ότι από τη συγκεκριμένη επένδυση επωφελούνται σημαντικά οι τοπικές αλιευτικές ομάδες, λόγω της αύξησης των άγριων ψαριών, του οικοτουρισμού και της βελτίωσης των υφιστάμενων υποδομών, σύμφωνα με τους επενδυτές.
Αναφερόμενος στα οικονομικά στοιχεία της επένδυσης ο κ. Ξενοκώστας τόνισε: «Στην πρώτη τριετία, για την ανάπτυξη των δύο ειδών ψαριών, τα γνωστά σε όλους μας μαγιάτικο και φαγκρί, θα πραγματοποιηθούν επενδύσεις που ανέρχονται στο ύψος των περίπου 50 εκ δολαρίων, ενώ προβλέπουμε την απόδοση της επένδυσής μας μετά την πρώτη πενταετία. Βεβαίως, στα πλάνα της δεκαετίας μας, οι επενδύσεις διπλασιάζονται, αφού μετά τα 3 έτη προχωράμε και σε νέες εγκαταστάσεις στη Μεσόγειο και σε νέα είδη ψαριών, κάποια από τα οποία απειλούνται και με εξαφάνιση».
