Της Πέλλας Λασηθιωτάκη
Εγκρίθηκε χθες με συντριπτική πλειοψηφία (97,7%) από τη γενική συνέλευση των αντιπροσώπων της Ένωσης Ηρακλείου το σχέδιο μονόδρομος για τη σωτηρία της συνεταιριστικής οργάνωσης μέσω δανεισμού από την Τράπεζα Πειραιώς. Αν και οι περισσότεροι από τους αντιπροσώπους που συμμετείχαν στη συνέλευση εξέφραζαν την έντονη δυσπιστία τους για τους χειρισμούς των διοικήσεων της ΕΑΣΗ σε διάφορα θέματα κατά την τελευταία 15ετία, τελικά ενέκριναν τη δανειοδότηση με ποσό ύψους έως 17 εκατ. ευρώ από την Πειραιώς, αλλά και τους όρους του οποίους θέτει η τράπεζα. Όπως αναμενόταν συμφώνησαν και με τους χειρισμούς της διοίκησης που εξέφρασε την κάθετη αντίθεση της στην αρχική εισήγηση της Πειραιώς για την είσοδο ιδιωτών στις παραγωγικές μονάδες και το εμπόριο αγροτικών προϊόντων της Ένωσης.
Όλοι συμφώνησαν ότι μετά την έγκριση της δανειοδότησης ανοίγει μία νέα σελίδα στην ιστορία της Ένωσης. Πρόκειται όμως για μία εξαιρετικά δύσκολη περίοδο, καθώς η Ένωση καλείται να γίνει βιώσιμη και παράλληλα να εξοφλεί τα δάνεια της.
Κι αν συμβεί αυτό θα πρόκειται για άθλο! Σε διαφορετική περίπτωση, από το 2024 η τράπεζα Πειραιώς θα έχει το δικαίωμα να εκποιεί ακίνητη περιουσία της Ένωσης, έναντι δανείων.
Στη γενική συνέλευση ο πρόεδρος της ΕΑΣΗ Ανδρέας Στρατάκης και ο γενικός διευθυντής Γιάννης Κώτσης παρουσίασαν στους αντιπροσώπους το ύψος και τους όρους του νέου δανείου και της ρύθμισης των παλαιότερων οφειλών.
Το ύψος των δανείων και τα επιτόκια
Σύμφωνα με τον τελικό απολογισμό της τράπεζας το συνολικό ύψος των παλαιότερων δανείων εκτιμάται σε ποσό 60 εκατ. ευρώ (Η αρχική εκτίμηση ήταν 65 εκατ. ευρώ). Παράλληλα θα δοθεί νέο δάνειο ύψους 17 εκατ. ευρώ. Το δάνειο αυτό θα διανεμηθεί ως εξής: Ποσό 13 εκατ. σε οφειλές προς παραγωγούς, εφορία, ασφαλιστικά ταμεία, προμηθευτές, εργαζόμενους, συνταξιούχους (για εφάπαξ) και απολυμένους. Ποσό 2 εκατ. ως κεφάλαιο κίνησης, 1 εκατ. σε επιταγές και 1 εκατ. για προσημειώσεις της νέας δανειακής σύμβασης (φόροι για υποθήκες, άρσεις βαρών κλπ).
Παλιές οφειλές και νέο δάνειο, θα αποτελέσουν νέα δανειακή σύμβαση συνολικού ύψους 77 εκατ. ευρώ. Για τα 3 πρώτα χρόνια ο τόκος επί του κεφαλαίου των 77 εκατ. θα είναι 1%. Στη συνέχεια τα 32 εκατ. ευρώ θα τοκίζονται με 1% και το υπόλοιπο ποσό με 4%.
Ο ρόλος του ελεγκτή
και το «λεπτό σημείο»
Όπως ήδη έχει γράψει η «Π» το χρήμα δεν θα ρέει…άφθονο από αύριο στα ταμεία της ΕΑΣΗ. Η εκταμίευση του δανείου θα γίνεται με φειδώ και υπό τον έλεγχο της τράπεζας Πειραιώς. Στην ουσία θα οριστεί ελεγκτής ο οποίος από τα γραφεία της Πειραιώς ανά τακτά χρονικά διαστήματα θα ελέγχει πού πηγαίνουν τα χρήματα. Ο ίδιος θα εξετάζει και τις αιτήσεις της Ένωσης για δανειοδότηση, τις συμβάσεις με τους πελάτες της και τη φερεγγυότητα τους. Αξίζει να σημειωθεί ότι σε αυτές τις περιπτώσεις ο ελεγκτής έμμεσα επηρεάζει και την τακτική κάθε Ένωσης σε πολύ σημαντικά θέματα. Για παράδειγμα σε περιπτώσεις δανειοδότησης για την αγορά ελαιόλαδου, ο ελεγκτής εξετάζει τις εμπορικές τιμές του προϊόντος και το κόστος εμφιάλωσης προκειμένου να καταλήξει ο ίδιος σε συμφέρουσες για την Ένωση (και κατ΄επέκταση την τράπεζα) τιμές παραγωγού. Μπορεί ακόμα και να διαφωνήσει με την Ένωση προτείνοντας χαμηλότερες τιμές παραγωγού από αυτές που η συνεταιριστική οργάνωση επιδιώκει να εξαγγείλει. Κι εδώ είναι το λεπτό σημείο: Πού σταματά η καθαρά εμπορική τακτική μίας συνεταιριστικής επιχείρησης και πού ξεκινά ο κοινωνικός ρόλος της; Ερώτημα που απασχολεί όλα αυτά τα χρόνια τις αγροτικές συνεταιριστικές οργανώσεις.
Το real estate στα αστικά ακίνητα
Ένας ακόμα σημαντικός όρος που θέτει η τράπεζα αφορά στην αξιοποίηση της μη παραγωγικής, ακίνητης περιουσίας της συνεταιριστικής οργάνωσης, δηλαδή όλων των ακινήτων εκτός του οινοποιείου, των εμφιαλωτηρίων οίνου και λαδιού, του εργοστασίου για την παραγωγή ξυδιού, του εργοστασίου ζωοτροφών και του συσκευαστηρίου νωπών προϊόντων. Πρόκειται για εξαιρετικά μεγάλη περιουσία που περιλαμβάνει: Το παραλιακό εμπορικό κέντρο ΤΑΛΩΣ του Ηρακλείου, το κοντινό παραλιακό κτίριο στην οδό Αρχιεπισκόπου Μακαρίου, το ακίνητο 15 στρεμμάτων όπου βρίσκονται τα κεντρικά γραφεία και τα καταστήματα της Ένωσης, το κτίριο στο Κορωπί Αττικής όπου βρίσκονται οι αποθήκες και άλλα μικρότερης αξίας ακίνητα. Αυτά λοιπόν τα μη παραγωγικά αστικά ακίνητα, θα δοθούν προς πώληση στην εταιρεία real estate της τράπεζας Πειραιώς. Τα πρώτα δέκα χρόνια η Ένωση Ηρακλείου θα ορίζει εάν θα πουληθούν ακίνητα και ποια θα είναι αυτά Η εταιρεία real estate θα προτείνει στη διοίκηση της Ένωσης η οποία θα απαντά αν δέχεται ή όχι να πουλήσει ένα ή περισσότερα ακίνητα στις τιμές που θα τις προτείνονται. Για παράδειγμα ο πελάτης που θα φέρει η εταιρεία μπορεί να δίνει για ένα ακίνητο 5 εκατ. ευρώ και η διοίκηση της ΕΑΣΗ να ζητά 10 εκατ. και να μην συμφωνήσουν. Μετά όμως το 2024 (τότε εκτιμάται ότι θα επανέλθει η αξία των ακινήτων) η τράπεζα Πειραιώς μέσω της εταιρείας της θα μπορεί χωρίς την έγκριση της ΕΑΣΗ να εκποιήσει ακίνητα, εφόσον κρίνει ότι η συνεταιριστική οργάνωση δεν πληρώνει ορθά της δόσεις των δανείων της. Να σημειωθεί ότι ο συνολικός χρόνος αποπληρωμής των δανείων ανέρχεται σε 30 έτη.
Επισημαίνεται ότι προ κρίσης η ακίνητη περιουσία της Ένωσης είχε εκτιμηθεί στα 92 εκατ. ευρώ και σήμερα εκτιμάται περίπου στα 60 εκατ ευρώ.
Ο ρόλος
της εισπρακτικής εταιρείας
Εισπρακτική εταιρεία από την πλευρά της Πειραιώς θα διαχειριστεί επίσης τις απαιτήσεις της συνεταιριστικής οργάνωσης από ληξιπρόθεσμες οφειλές πελατών της. Κι εκεί υπάρχει ποσό ύψους 5 εκατ. ευρώ το οποίο όταν και όσο εισπραχθεί θα δοθεί στην τράπεζα για τη μείωση των δανείων.
Υπάρχουν βέβαια και οφειλές τρίτων προς την Ένωση Ηρακλείου οι οποίες έχουν ρυθμιστεί και πληρώνονται σταδιακά. Σε αυτές δεν θα παρέμβει η εισπρακτική εταιρεία, αρκεί να εξακολουθήσει η ίδια ροή πληρωμών.
Πώς θα εξοφλεί τα δάνεια;
Το ερώτημα που απασχολεί τους πάντες είναι τελικά πώς η Ένωση θα καταφέρει να εξοφλεί τους τόκους αρχικά και στη συνέχεια και το κεφάλαιο των 77 εκατ ευρώ που παίρνει από την Πειραιώς.
Σύμφωνα με όλους, η Ένωση χρειάζεται να κάνει στροφή στην κερδοφορία. Σε διαφορετική περίπτωση, δεν έχει μέλλον και κάποια στιγμή θα έρθει ξανά στο ίδιο και χειρότερο σημείο. Ο περσινός κύκλος εργασιών ήταν 14 εκατ. ευρώ που δεν δίνει μεγάλα περιθώρια αισιοδοξίας. Η Ένωση χρειάζεται να προμηθεύεται κατά πολύ μεγαλύτερο από σήμερα όγκο προϊόντων, κατά συνέπεια να συσφίξει τις σχέσεις της με τους συνεταιρισμούς και παράλληλα να ενισχύσει το εμπορικό τμήμα της.
Επίσης απαραίτητη προϋπόθεση, σύμφωνα με τη μελέτη βιωσιμότητας, είναι η περαιτέρω μείωση του λειτουργικού κόστους της συνεταιριστικής οργάνωσης, με νέες απολύσεις και σταμάτημα μη προσοδοφόρων δραστηριοτήτων.
Σημαντική πηγή εσόδων αναμένεται να είναι τα ενοίκια και συγκεκριμένα 450 χιλιάδες ευρώ το χρόνο από το εμπορικό κέντρο ΤΑΛΩΣ (μετά την αποδέσμευση του από της εφορία) και περίπου ακόμα 500 χιλιάδες ευρώ από διάφορα ενοίκια ανενεργής σήμερα ακίνητης περιουσίας.
Τα νόμιμα έσοδα από το ΟΣΔΕ (επιδοτήσεις) που υπολογίζοντα ετησίως σε 1,5 εκατ. ευρώ, είναι ακόμα μία πηγή εσόδων για την πληρωμή της τράπεζας.

