Της Αννας Κωνσταντουλάκη

Στις αυτοκαταστροφικές συμπεριφορές με τραγική κατάληξη, συχνά την αυτοκτονία, που αποτελούν στις μέρες μας μεγάλο κοινωνικό πρόβλημα, σύνθετο, πολύπλοκο και δυσεπίλυτο, αναφέρεται το καινούργιο βιβλίο με τίτλο: “Αυτοκαταστροφική συμπεριφορά” που επιμελήθηκαν οι καθηγητές Ψυχιατρικής Βασίλης Κονταξάκης και Λευτέρης Λύκουρας και ακόμη η αναπληρώτρια καθηγήτρια Ψυχιατρικής Μπεάτα Χαβάκη - Κονταξάκη και ο επίκουρος καθηγητής Ψυχιατρικής Χρήστος Χριστοδούλου.

Δραματική

η αύξηση

των αυτοκτονιών

“Οι αυτοκτονίες αυξήθηκαν στην Ελλάδα το διάστημα 2008-2011 κατά 27,2% και αν προσθέσει κάποιος και τον αριθμό των ανθρώπων που αυτοκτόνησαν το 2012-2013, βλέπουμε ότι έχουμε μια μεγάλη αύξηση στους αυτόχειρες λόγω της κρίσης” είπε στην “Π” ο κ. Κονταξάκης.

Τα στοιχεία αυτά προκύπτουν από μελέτη που σκοπό είχε να διερευνήσει τις αλλαγές των δεικτών αυτοκτονίας στην Ελλάδα κατά τη διάρκεια της τελευταίας δεκαετίας (2001-2011) με ιδιαίτερη έμφαση στην περίοδο της κρίσης. Τα στοιχεία προήλθαν από την Ελληνική Στατιστική Υπηρεσία.

Υπολογίστηκε ο Ειδικός Δείκτης Αυτοκτονιών (SSR) δηλαδή ο αριθμός των αυτοκτονιών ανά 100.000 κατοίκους με χρήση δεδομένων των απογραφών πληθυσμού τα έτη 2001-2011.

Τι δείχνει η μελέτη

Στη διάρκεια της δεκαετίας 2001-2011 καταγράφηκε ένας συνολικός αριθμός 4133 αυτοκτονιών, 3423 (82,8%) αυτοκτονίες αφορούσαν άνδρες και 710 (17,2%) αυτοκτονίες αφορούσαν γυναίκες. Κατά τη διάρκεια της δεκαετίας 2001-2011, ο συνολικός SSR αυξήθηκε κατά 38,4%. Στους άνδρες καταγράφηκε αύξηση κατά 33,1% και στις γυναίκες κατά 69,6%. Στην περίοδο πριν την οικονομική κρίση (2001-2007) ο συνολικός SSR παρουσίασε μείωση κατά 3,9%. Στους άνδρες μειώθηκε κατά 8,4% ενώ στις γυναίκες αυξήθηκε κατά 22,3%. Στη διάρκεια της κρίσης (2008-2011) ο συνολικός SSR αυξήθηκε κατά 27,2%.

Στους άνδρες αυξήθηκε κατά 26,9% και στις γυναίκες κατά 28,5%. Κατά τη διάρκεια της κρίσης σημειώθηκε μια στατιστικά σημαντική αύξηση του συνολικού SSR για τα άτομα ηλικίας 50-54 ετών και ακόμη μια αύξηση του SSR του συνολικού ανδρικού πληθυσμού και για τις ανδρικές ηλικιακές ομάδες 50-54 ετών, 45-49 ετών, 30-34 ετών.

Αντίθετα, παρατηρήθηκε μείωση των αυτοκτονιών στο ηλιακό φάσμα των 60-64 ετών. Δεν εντοπίστηκαν στατιστικά σημαντικές διαφορές στη διάρκεια της κρίσης στο συνολικό SSR όσο και στα SSR όλων των ηλικιών του γυναικείου πληθυσμού.

Ο απαγχονισμός, η συχνότερη μέθοδος

Η συχνότερη μέθοδος αυτοκτονίας σε όλα τα χρόνια της μελέτης ήταν ο απαγχονισμός. Για το έτος 2011 ο συνολικός αριθμός των αυτοκτονιών που καταγράφηκαν στην Ελλάδα ανήλθε στις 477 ενώ οι αυτοκτονίες των ανδρών ήταν 393. Οι παραπάνω καταγραφές αυτοκτονιών είναι οι μεγαλύτερες που σημειώθηκαν στην Ελλάδα τις τελευταίες δεκαετίες. Σύμφωνα με τα ευρήματα της μελέτης αυτής, εντοπίζεται σαφής αύξηση της θνησιμότητας από αυτοκτονία στην Ελλάδα την περίοδο της οικονομικής κρίσης.

Σύμφωνα με τους μελετητές αυτό που απαιτείται είναι ο επαναπροσδιορισμός των στόχων του εθνικού συστήματος ψυχικής υγείας με συγκεκριμένες στρατηγικές παρεμβάσεων σε άτομα υψηλού κινδύνου για αυτοκτονικές συμπεριφορές όπως άνεργοι, φτωχοί, πάσχοντες από ψυχικές ή /και σωματικές παθήσεις θα πρέπει να εφαρμοστούν προκειμένου να προληφθούν ή να μετριασθούν τα προσεχή χρόνια οι αρνητικές επιπτώσεις της οικονομικής κρίσης στον ελληνικό πληθυσμό.