Της Άννας Κωνσταντουλάκη

Η αγάπη του για την αρχαία ελληνική γλώσσα και η επιθυμία του να τη διδάξει μʼ ένα κατανοητό τρόπο σε ανθρώπους που έχουν την επιθυμία να την προσεγγίσουν, δεν είχαν όμως μέχρι σήμερα τη δυνατότητα, οδήγησε τον γνωστό φιλόλογο Μανόλη Αστυρακάκη στην απόφαση να κάνει “μαθήματα” μέσα από τη σελίδα του στο “Facebook”.

“Κι εσύ καταλαβαίνεις Αρχαία Ελληνικά”, λέει ο Μανόλης Αστυρακάκης και η ιδέα του αυτή έχει ενθουσιάσει παλιούς και καινούριους “μαθητές του” οι οποίοι παρακολουθούν με μεγάλο ενδιαφέρον τα μαθήματα που παραδίδει στη διαδικτυακή του τάξη.

Η προσπάθεια αυτή ξεκίνησε με τη δημοσίευση αποσπασμάτων από την αρχαία ελληνική λογοτεχνία χωρίς μετάφραση. Η αρχή έγινε από το βιβλίο “Κύρου Ανάβασις” του Ξενοφώντα παραθέτοντας αποσπάσματα του αρχαίου κειμένου με την επεξήγηση μόνο μερικών λέξεων ώστε να μπορεί ο αναγνώστης να αντιλαμβάνεται το νόημα χωρίς τη βοήθεια μετάφρασης.

Ο ίδιος είπε στην “Π”: “Δεν τα θεωρώ μαθήματα, αλλά μια αγαπητική προσέγγιση. Θέλω να πείσω τον αναγνώστη ότι αυτά τα κείμενα είναι οικεία, είναι η δική του γλώσσα. Σαν να του βάζω ένα καθρέπτη μπροστά του και αναγνωρίζει τον εαυτό του.

Πάντα ήθελα να γίνει πράξη αυτή η ιδέα. Με βοηθάει τώρα το διαδίκτυο. Το οποίο μπορεί να γίνει ένα ωραίο και χρήσιμο εργαλείο, αρκεί να γίνεται σωστή χρήση. Και φυσικά δεν παραγνωρίζω τη διασκεδαστική πλευρά του και τη δυνατότητα επικοινωνίας.

Ο καφετζής που καταλάβαινε Αρχαία

“Πάντα θα θυμάμαι ένα καφετζή, αγράμματο, με καταγωγή από την Αξό, που μου έφερνε καφέ στα διαλείμματα. Κάποτε του διάβασα αποσπάσματα από τον Θουκυδίδη και προς μεγάλη μου έκπληξη είδα ότι καταλάβαινε το νόημα”.

Ο Μ. Αστυρακάκης λέει ότι μέχρι τώρα υπάρχει ανταπόκριση, κυρίως από άτομα ηλικίας 30-50 ετών. “Έσπευσαν να το χαιρετίσουν πολλοί παλιοί μαθητές μου που δείχνουν ότι ενθουσιάστηκαν. Δεν είδα όμως το ίδιο από μαθητές ή φοιτητές. Να σκεφτώ ότι τους φάνηκαν εύκολα; Θα ήταν ευχάριστο. Ίσως υπάρχει δισταγμός ή μάλλον εγώ δεν είχα τον τρόπο να τους προσεγγίσω.

Και πάλι υπενθυμίζω ότι επιδίωξή μου δεν είναι να διδάξω Αρχαία Ελληνικά μέσω του ιντερνετ. Ούτε ζητώ από τους αναγνώστες να μάθουν Αρχαία Ελληνικά. Φυσικά αυτό θα ήταν θεσπέσιο, αν το έκαναν. Απλώς θέλω να τους φέρω σε επαφή με τη γλώσσα μας που διατηρήθηκε ζωντανή μέσα στους αιώνες”.



“Είναι θαυμάσια αυτή η προσπάθεια”, λέει στην “Π” η Δρ. Υπολογιστικής Γλωσσολογίας, Ιστορικός Ιωάννα Μαλαγαρδή

“Περιμένω με αγωνία να δω τη συνέχεια αυτής της προσπάθειας”, σημειώνει η πρώην και νυν διαδικτυακή μαθήτρια του Μανόλη Αστυρακάκη, Χριστίνα Κοκκινάκη, δικηγόρος

Τι λένε οι διαδικτυακοί μαθητές του

Η δικηγόρος Χριστίνα Κοκκινάκη, που υπήρξε μαθήτριά του και παρακολουθεί τώρα τις παραδόσεις του στο Facebook είπε στην “Π”:

“Είναι μια όμορφη προσπάθεια από έναν φιλόλογο που με αγάπη για την επιστήμη του και την χώρα αυτή παλεύει να μας αποδειξει ότι η Αρχαία Ελληνική είναι η δική μας ζωντανή γλώσσα και, ω ναι, εύκολα κατανοητή στους περισσότερους Έλληνες... έστω μέχρι ένα επίπεδο. Περιμένω με αγωνία να δω τη συνέχεια της προσπάθειας, όπως τότε, στα μαθητικά θρανία του φροντιστηρίου του, όπου διασκέδαζα με τον τρόπο που μας μεταλαμπάδευε την αγάπη για τη γλώσσα αυτή και μας την καθιστούσε κτήμα και υπόθεση ζωντανή.. Τότε που πιανόταν από τις φράσεις μας ή από διάφορα τραγούδια και τα μετέφραζε στα αρχαία: «Οι άνδρες έτι ουκ εισίν, είλε (=πάτησε)αυτούς το άρμα(= το τρένο, εν προκειμένω)». Ένας άνθρωπος μερακλής σε πολλές εκφάνσεις, μια γλυκιά αγχολυτική παρουσία στην προετοιμασία των Πανελληνίων που με ήρεμη δύναμη κατάφερε να καταστήσει τα Αρχαία Ελληνικά ισόβια βάση σκέψης και λόγου, ακόμη και για εμάς που δεν σπουδάσαμε Φιλολογία...”.

“Πρωτότυπη και θαυμάσια ιδέα”

“Είναι θαυμάσια και πρωτότυπη αυτή η ιδέα του καθηγητή μου, να προβάλει μέσω της γνωστής κοινωνικής δικτύωσης (facebook) τμήματα αρχαίων ελληνικών κειμένων με στόχο να τα δουν οι αναγνώστες ως οικεία και να πιστέψουν στη συνέχεια της Ελληνικής γλώσσας”, σημείωσε η Ιωάννα Μαλαγαρδή, διδάκτορας Υπολογιστικής Γλωσσολογίας και ιστορικός DEA η οποία πρόσθεσε:

“Η διδασκαλία των Αρχαίων Ελληνικών είναι ένα πολυσυζητημένο θέμα και κατʼ επανάληψη θέμα συζήτησης σε μέσα μαζικής ενημέρωσης με πολλές αντικρουόμενες απόψεις. Διαβάζοντας όμως τα κείμενα αυτά και μάλιστα χωρίς τη μετάφραση θα διαπιστώσει ακόμη και ο μη ειδικός αναγνώστης ότι οι διαφορές από τη σημερινή μας γλώσσα είναι ελάχιστες. Είναι γνωστό επίσης ότι η γνώση της Αρχαίας Ελληνικής μπορεί να βοηθήσει στη σωστή χρήση της Νέας Ελληνικής αποφεύγοντας κατά την ομιλία ή τη γραφή την παραβίαση γραμματικών, συντακτικών, σημασιολογικών κανόνων κυρίως λόγω άγνοιας, άλλοτε όμως εσκεμμένα για λόγους δήθεν «εκσυγχρονισμού της γλώσσας».

Επειδή το κοινωνικό δίκτυο περιλαμβάνει στα μέλη του πολλούς νέους ανθρώπους, θα ήταν πολύ χρήσιμο να παρακολουθήσουν τα κείμενα που θα δημοσιεύονται”, καταλήγει.