Του Κώστα Μπογδανίδη

Λεφτά υπάρχουν τελικά, αλλά ποιος θα βρεθεί να τα αξιοποιήσει; Φαίνεται πως ο (μνημονιακός) στόχος της κυβέρνησης να απορροφήσει κονδύλια του ΕΣΠΑ ύψους 1,5 δισ. ευρώ για το 2013 είναι ο πλέον δύσκολος - γιατί θέλει…δουλειά και κοινό νου- σε αντίθεση με άλλους… στόχους όπως η επιβολή φόρων, που ήταν οι εύκολοι! Σύμφωνα με πληροφορίες της “Π” ο αγώνας δρόμου που γίνεται τα τελευταία 24ωρα από τα αρμόδια υπουργεία Οικονομικών, Ανάπτυξης κλπ είναι πρωτοφανής για να παρουσιάσουν έστω και την ύστατη ώρα απορρόφηση! Μάλιστα είναι τέτοια η ανάγκη για να απορροφηθεί ως τα …μεσάνυχτα ένα ποσό της τάξης των 700-800 εκατομμυρίων ευρώ που χρησιμοποιούν κάθε τρικ!

Τα στοιχεία για την απορροφητικότητα του ΕΣΠΑ είναι απογοητευτικά. Κανένας στόχος δεν έχει επιτευχθεί με συνέπεια να τρέχουν ως την τελευταία στιγμή να “σωσουν την παρτίδα” απευθυνόμενοι μάλιστα ακόμη και σε περιφερειακούς φορείς όπως είναι οι αιρετές Περιφέρειες και οι δήμοι ζητώντας να “πάρουν” ήδη τελειωμένα έργα και να πληρωθούν από το ΕΣΠΑ!

Είναι χαρακτηριστικό ότι για τους παιδικούς σταθμούς και τις κοινωνικές δομές που η απόφαση του ΣτΕ βγήκε Παρασκευή ζητούσαν μεσα στο Σαββατοκύριακο τα στοιχεία για να πληρώσουν! Πού να ήταν άλλες εποχές…

“Πρέπει να απορροφήσουμε ως την τελευταία μέρα ένα ποσό της τάξης των 700 εκατομμυρίων ευρώ. Ακούγεται υπερβολικό αλλά νομίζω ότι θα τα καταφέρουμε” είπε στην “Π” κορυφαίο στέλεχος της κυβέρνησης επισημαίνοντας ότι “θα χρησιμοποιηθούν όλα τα όπλα σε αυτή τη μάχη”. Αυτός ήταν και ο λόγος που το υπουργείο Ανάπτυξης, Ανταγωνιστικότητας, Υποδομών, Μεταφορών και Δικτύων δήλωσε χθες ότι:

“Τα στοιχεία που βλέπουν το φως της δημοσιότητας το τελευταίο διάστημα, δεν αντικατοπτρίζουν την τελική εικόνα των απορροφήσεων για το 2012. Τα οριστικά αποτελέσματα θα ανακοινωθούν την Τετάρτη 2 Ιανουαρίου 2013”. Προσδοκούν δηλαδή να καλύψουν την τελευταία στιγμή τα κενά ενός ολοκληρου χρόνου!

“Ο στόχος δεν επετεύχθη και αυτό οφείλεται στη δυσλειτουργία της δημόσιας διοίκησης, τις αδυναμίες του κράτους, στη συγκεντρωτική δομή του ΕΣΠΑ, αλλά και σε ορισμένες υπηρεσίες όπως η Αρχαιολογία που κάποιες φορές αντιδρούν χωρίς λόγο και ζητούν υπερβολικά πράγματα” τόνισε το ίδιο στέλεχος.

Το στοίχημα του 2013

Πάντως το υπουργείο Ανάπτυξης προσδοκά ότι από την καινούργια χρονιά θα ενεργοποιηθούν χρηματοδοτικά εργαλεία και συμφωνίες για την εισροή σχεδόν 2 δισεκατομμυρίων ευρώ μέσω τραπεζικού δανεισμού, κοινοτικών ενισχύσεων και εγγυήσεων. Παράλληλα, με τη σταδιακή εξόφληση των ληξιπρόθεσμων οφειλών του δημοσίου, οι οποίες συνολικά ανέρχονται σε 9,5 δισ. ευρώ, ανοίγει σιγά-σιγά η στρόφιγγα για την παροχή ρευστότητας στην πραγματική οικονομία. Σύμφωνα με τον προγραμματισμό της κυβέρνησης, το δημόσιο θα καταβάλει έως το τέλος Δεκεμβρίου το ποσό του 1 δισ. ευρώ σε εξαγωγείς, φαρμακοποιούς και φαρμακευτικές εταιρείες, υπερχρεωμένους δήμους και 1.200 δημοσίους υπαλλήλους που συνταξιοδοτήθηκαν και αναμένουν να λάβουν το εφάπαξ. Στόχος είναι ένα μεγάλο κομμάτι των οφειλών αυτών να έχει καλυφθεί μέχρι τον ερχόμενο Μάρτιο.

Σύμφωνα με το υπουργείο:

-Αποδεσμεύονται κονδύλια ύψους 170 εκατ. ευρώ από το ΕΣΠΑ, που ήταν δεσμευμένα και λίμναζαν στο Εθνικό Ταμείο Επιχειρηματικότητας και Ανάπτυξης (ΕΤΕΑΝ), λόγω χαμηλής ή μηδενικής απορροφητικότητας. Με αυτά τα κονδύλια θα προκηρυχθεί νέο πρόγραμμα για χορήγηση δανείων κεφαλαίων κίνησης από τις τράπεζες που θα ενδιαφερθούν. Μάλιστα, ενώ μέχρι σήμερα το «μίγμα» του δανείου ήταν 2 (τράπεζα) προς 1 (ΕΣΠΑ), τώρα ο συντελεστής μόχλευσης μπορεί να φτάσει το 1:1 και άρα στα 170 εκατ. ευρώ του ΕΣΠΑ να προστεθούν άλλα 170 εκατ. ευρώ από τις τράπεζες, αθροίζοντας ένα ποσό 340 εκατ. ευρώ που θα διατεθεί για κεφάλαια κίνησης. Επιπλέον, με δεδομένο ότι το ποσοστό του δανείου που προέρχεται από το ΕΣΠΑ είναι άτοκο, αν αυτό αυξηθεί από 33% σε 50%, το όφελος για τον δικαιούχο είναι μεγαλύτερο.

Παράλληλα, με Κοινή Υπουργική Απόφαση δίνεται η δυνατότητα αναδιάρθρωσης των υφιστάμενων οφειλών των επιχειρήσεων έως την 30ή Μαΐου 2014 (συμπεριλαμβανομένων των 180 ημερών ληξιπροθεσμίας) για όλες τις περιπτώσεις ενεργών και καταγγελμένων δανείων που έχουν χορηγηθεί με την εγγύηση του ΕΤΕΑΝ.

Κονδύλια 456 εκατ. ευρώ μέσω των ΠΕΠ

Στις 14 Ιανουαρίου 2013 θα προκηρυχθεί το πρόγραμμα ενίσχυσης μικρομεσαίων επιχειρήσεων στους τομείς Μεταποίησης, Τουρισμού, Εμπορίου και Υπηρεσιών, ύψους 456 εκατ. ευρώ, που αναμένει εδώ και αρκετούς μήνες η αγορά. Τα κονδύλια θα προέλθουν από τα Περιφερειακά Επιχειρησιακά Προγράμματα (ΠΕΠ) του ΕΣΠΑ. Σύμφωνα με τα χρονοδιαγράμματα που έχουν τεθεί, μετά την προκήρυξη θα δοθεί προθεσμία δύο μηνών (ως τα μέσα Μαρτίου) για την προετοιμασία και υποβολή των προτάσεων από τους επενδυτές, ενώ δύο μήνες θα διαρκέσει και η αξιολόγησή τους. Εκτιμάται ότι οι πληρωμές προς τις επιχειρήσεις που θα ενταχθούν θα ξεκινήσουν από τα μέσα του 2013. Το πρόγραμμα έχει προϋπολογισμό (δημόσια δαπάνη) ύψους 456 εκατ. ευρώ, εκ των οποίων το 70%-85% των κονδυλίων θα αφορά υφιστάμενες επιχειρήσεις και το 15%-30% νέες.

Δάνεια 1,44 δισ. ευρώ έως το 2015

Το 2013 θα «τρέξουν» τρία προγράμματα για τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις, συνολικού προϋπολογισμού 1,44 δισ. ευρώ, μέσω των εμπορικών τραπεζών, τα οποία στηρίζονται από την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων (ΕΤΕπ):

•Ένα πρόγραμμα του υπουργείου Ανάπτυξης σε συνεργασία με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και την ΕΤΕπ, για την αξιοποίηση κονδυλίων των διαρθρωτικών ταμείων του ΕΣΠΑ για την Ελλάδα τα οποία δεν απορροφήθηκαν. Το πρόγραμμα θα παρέχει εγγυήσεις για δάνεια της ΕΤΕπ προς ΜΜΕ, συνολικού ύψους μέχρι 1 δισ. ευρώ μέχρι και το 2015, χορηγούμενα μέσω τραπεζών με τις οποίες συνεργάζεται η ΕΤΕπ στην Ελλάδα. Ο στόχος είναι μέχρι το τέλος της χρονιάς να εκταμιευθούν τα πρώτα 150 εκατ. ευρώ.

•Το δεύτερο πρόγραμμα είναι με την εγγύηση του υπουργείου Οικονομικών ύψους 440 εκατ. ευρώ. Το χρονοδιάγραμμα προβλέπει ότι ως τις 31 Ιανουαρίου του 2013 θα εκταμιευτούν 600 εκατ. ευρώ, μέχρι το τέλος του 2013 άλλα 400 εκατ. ευρώ, και ως τις 31 Δεκεμβρίου του 2015 τα τελευταία 440 εκατ. ευρώ.

Μέχρι σήμερα η ΕΤΕπ έχει συμφωνήσει να χορηγήσει δάνεια ύψους 440 εκατ. ευρώ σε ελληνικές τράπεζες (250 εκατ. ευρώ στην Εθνική, 50 εκατ. ευρώ στην Παγκρήτια και 140 εκατ. ευρώ στην Alpha). Επιπλέον, την περασμένη Παρασκευή η Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων (ΕΤΕπ) άνοιξε πιστωτική γραμμή ύψους 50 εκατ. ευρώ και προς την Τράπεζα Πειραιώς, για τη χρηματοδότηση μικρομεσαίων επιχειρήσεων (ΜΜΕ) στους τομείς της βιομηχανίας, του τουρισμού και των υπηρεσιών. Σε εξέλιξη είναι οι διαπραγματεύσεις και με άλλες τράπεζες, που αναμένεται να ολοκληρωθούν στις αρχές του νέου έτους. Δηλαδή συνολικά οι χορηγήσεις αυτές φτάνουν τα 590 εκατ. ευρώ, όσο και ο στόχος μέχρι το τέλος του Ιανουαρίου 2013.

• Παράλληλα, στο πλαίσιο της κοινοτικής πρωτοβουλίας JEREMIE θα λειτουργήσουν λειτουργικά χρηματοδοτικά εργαλεία (π.χ. venture capital), μέσω των οποίων θα χρηματοδοτούνται από πόρους του ΕΣΠΑ νέες και νεοϊδρυόμενες επιχειρήσεις στους τομείς Πληροφορικής και Επικοινωνιών με κονδύλια συνολικού ύψους 55 εκατ. ευρώ, στα οποία θα προστεθούν και ιδιωτικά κεφάλαια.