Της Λίλιαν Δαφερμάκη

Νέες ρηγματώσεις που εντοπίστηκαν στην οροφή της εισόδου των ανατολικών νεωρίων προκάλεσαν την κινητοποίηση του Γραφείου Τειχών που έχει ήδη ενημερώσει την αρμόδια Εφορία Αρχαιοτήτων, προκειμένου να πραγματοποιήσουν από κοινού αυτοψία σήμερα στο μνημείο.

Η πρώτη εκτίμηση πάντως των στελεχών του γραφείου είναι ότι η ζημιά που έχει υποστεί το μνημείο δεν θέτει σε άμεσο κίνδυνο τη στατική του επάρκεια, αλλά σε κάθε περίπτωση θα πρέπει να αξιολογηθεί ενδελεχώς και να υπάρξει μια υποστηρικτική κατασκευή για την αντιμετώπιση του προβλήματος που έχει εμφανιστεί.

Ρήγματα

Οι νέες ρηγματώσεις που εμφανίστηκαν αποτελούν προέκταση μιας μεγαλύτερης ρηγμάτωσης που αναπτύσσεται κατά μήκος του στρόγγυλου τμήματος της οροφής του. Τέτοιες επιμήκεις ρηγματώσεις χαρακτηρίζονται συνήθεις στα στρόγγυλα τμήματα των ενετικών μνημείων (και αποτελούν την “αχίλλειο πτέρνα” της κορυφαίας αρχιτεκτονικής των Ενετών) και συνήθως δεν ενοχοποιούνται ως απειλητικά στοιχεία της στατικής επάρκειας των μνημείων.

Ωστόσο αυτό που προβληματίζει στην συγκεκριμένη περίπτωση είναι οι νέες ρηγματώσεις που έχουν σχηματιστεί στην είσοδο της οροφής, που δείχνουν στοιχεία διάβρωσης και μετακίνησης των λίθων. Το γεγονός προκάλεσε ανησυχία συμπολιτών μας οι οποίοι επικοινώνησαν τηλεφωνικά με το Γραφείο Τειχών, μεταφέροντας την αγωνία τους για το ενδεχόμενο αποκόλλησης και ζήτησαν από την υπηρεσία να παρέμβει. Από την πλευρά της η υπηρεσία η οποία ήταν ενήμερη και παρακολουθεί με προσοχή την κατάσταση των ενετικών τειχών, καθησύχασε τους πολίτες διαβεβαιώνοντας τους ότι θα ληφθούν όλα τα αναγκαία μέτρα για την προστασία της δημόσιας ασφάλειας αλλά και την προστασία του μνημείου.

Σήμερα έχει προγραμματιστεί να πραγματοποιηθεί αυτοψία στο μνημείο από το Γραφείο Τειχών και την αρμόδια εφορία αρχαιοτήτων ώστε να γίνει μια καλύτερη αξιολόγηση του προβλήματος που έχει ανακύψει και να ληφθούν αποφάσεις σε σχέση με τη διαχείριση του.

Ο πανελλήνιος

διαγωνισμός

Σε κάθε περίπτωση το νέο αυτό πρόβλημα που ανέκυψε θέτει το Δήμο Ηρακλείου προ των ευθυνών του, καθώς είναι βέβαιο ότι θα πρέπει να πάρει αποφάσεις για το πως θα διασώσει και πώς θα αναδείξει τα ιστορικά μνημεία της πόλης, η χρήση των οποίων του έχει παραχωρηθεί από το υπουργείο Πολιτισμού. Όπως είναι γνωστό ο Δήμος Ηρακλείου είχε προχωρήσει το 2008 σε πανελλήνιο αρχιτεκτονικό διαγωνισμό για την ανάδειξη των ανατολικών νεωρίων. Το πρώτο βραβείο (12.500 ευρώ) το οποίο παρέλαβε η μελετητική ομάδα του κ.Σπανομαρίδη και όπως προβλέπει η νομοθεσία μέσα σε διάστημα πέντε χρόνων έχει ο Δήμος Ηρακλείου τη δυνατότητα να υπογράψει σύμβαση με τους μελετητές που προκρίθηκαν στο διαγωνισμό και να τους αναθέσει την υλοποίηση μιας σειράς μελετών που απαιτούνται για την αξιοποίηση και την ανάδειξη του μνημείου. Για να προχωρήσει η διαδικασία αυτή, θα πρέπει να ολοκληρωθούν μεταξύ άλλων στατική και αρχιτεκτονική μελέτη, όπως επίσης και μελέτη συντήρησης και επανάχρησης του μνημείου.

Το κόστος μιας τέτοιας σύμβασης σήμερα για το δήμο Ηρακλείου είναι μεγάλο και εκεί φαίνεται ότι προσκρούει η όλη διαδικασία. Ωστόσο αυτό δεν αναιρεί τις ευθύνες του σε σχέση με το γεγονός ότι δεν φρόντισε να αξιοποιήσει αμέσως μετά το διαγωνισμό τις προτάσεις των μελετητών, όταν ακόμα τα οικονομικά της Λότζια ήταν σε πλεονασματική κατάσταση όπως διεμήνυαν επαναλαμβανόμενα τα πολιτικά στελέχη της δημοτικής αρχής. Σε κάθε περίπτωση σήμερα ο Δήμος Ηρακλείου είναι υποχρεωμένος να βρει λύση για το θέμα της αξιοποίησής του, μνημείου αντιμετωπίζοντας αποτελεσματικά όχι μόνο τα προβλήματα στατικής επάρκειας του μνημείου, αλλά και της αξιοποίησης του για την οποία τόσο ο δήμαρχος όσο και τα άλλα πολιτικά στελέχη της Λότζια έχουν δεσμευτεί πολιτικά στους Ηρακλειώτες ότι θα διασφαλίσουν χωρίς πρακτικά αποτελέσματα μέχρι σήμερα…