Στο προηγούμενο άρθρο εξετάσαμε το δηλωθέν οικογενειακό εισόδημα στην Κρήτη και τους 4 νομούς της σε σύγκριση με εκείνα του Συνόλου Χώρας, της Αττικής, της Υπόλοιπης Χώρας (δηλαδή του Συνόλου Χώρας μείον της Αττικής) καθώς και της πρωτεύουσας και του υπολοίπου νομού των 4 νομών της Κρήτης.
Η εξέταση αυτή έγινε με βάση τα στοιχεία που δόθηκαν στη δημοσιότητα από το Υπουργείο Οικονομικών για τον αριθμό των φορολογικών δηλώσεων που υποβλήθηκαν, το συνολικό δηλωθέν οικογενειακό εισόδημα και το κατά φορολογική δήλωση (Κ.Φ.Δ.) δηλωθέν οικογενειακό εισόδημα σε ευρώ το οικονομικό έτος 2011 (εισόδημα πού αποκτήθηκε το έτος 2010) σε όλη τη χώρα και τις περιοχές που καλύπτουν οι ταχυδρομικοί κώδικες των ΕΛΤΑ.
Στο πρώτο μέρος του άρθρου αυτού, με βάση τα ίδια στοιχεία, θα εξετάσουμε αναλυτικά τα στοιχεία των διάφορων περιοχών του νομού Ηρακλείου που καλύπτουν οι ταχυδρομικοί κωδικοί αριθμοί των ΕΛΤΑ στο νομό Ηρακλείου και στο δεύτερο μέρος αναλυτικότερα εκείνα τα στοιχεία που αφορούν το Ηράκλειο και τις διάφορες περιοχές που καλύπτουν οι σχετικοί ταχυδρομικοί κώδικες. Στα όσα αναφέρθηκαν στο προηγούμενο άρθρο για τα στοιχεία του Υπουργείου Οικονομικών, τα οποία πρέπει να έχει υπόψη του ο αναγνώστης, θα πρέπει να προσθέσουμε ότι τα χωριά στα οποία αναφέρονται οι ταχυδρομικοί κώδικές των ΕΛΤΑ δεν καλύπτουν μόνο τα συγκεκριμένα χωριά αλλά και ορισμένα άλλα της γύρω περιοχής την οποία καλύπτει το αντίστοιχο ταχυδρομικό κατάστημα (κάποια από αυτά τα καταστήματα έχουν τώρα καταργηθεί).
Ι. ΟΙ ΔΙΑΦΟΡΕΣ
ΠΕΡΙΟΧΕΣ ΤΟΥ ΝΟΜΟΥ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ
Στην 1η στήλη του πρώτου μέρους του Πίνακα 1 δίνεται ο αριθμός των φορολογικών δηλώσεων των διάφορων περιοχών του νομού Ηρακλείου που καλύπτουν οι ταχυδρομικοί κωδικοί των ΕΛΤΑ, στη 2η το συνολικό δηλωθέν οικογενειακό εισόδημα σε ευρώ, στην 3η το κατά φορολογική δήλωση (Κ.Φ.Δ.) δηλωθέν οικογενειακό εισόδημα σε ευρώ (δηλαδή το συνολικό εισόδημα δια του αριθμού των φορολογικών δηλώσεων) και στην 4η τα στοιχεία της 3ης στήλης ως δείκτης με βάση το κατά φορολογική δήλωση του Συνόλου Χώρας = 100 προκειμένου να διαπιστωθεί αν και σε ποια απόσταση βρίσκονται από αυτό. Στην τελευταία γραμμή δίνονται τα στοιχεία για το σύνολο του νομού Ηρακλείου.
Από τον Πίνακα 1 φαίνεται ότι το Κ.Φ.Δ. δηλωθέν οικογενειακό εισόδημα των φορολογουμένων:
- Στο Ηράκλειο (το κέντρο μαζί με τις περιοχές που αναφέρονται στο επόμενο μέρος του άρθρου) ήταν το υψηλότερο ανάμεσα στις περιοχές του νομού που καλύπτουν οι ταχυδρομικοί κώδικες των ΕΛΤΑ. Το Ηράκλειο ήταν και η μόνη περιοχή του νομού στην οποία το Κ.Φ.Δ. δηλωθέν οικογενειακό εισόδημα ήταν υψηλότερο από εκείνο του Συνόλου Χώρας.
- Στο Γάζι μαζί με την Αμμουδάρα κατείχε τη 2η θέση, αλλά το Κ.Φ.Δ. δηλωθέν οικογενειακό εισόδημα της περιοχής αυτής ήταν κατά 6,5% χαμηλότερο απʼ ό,τι εκείνου του Συνόλου Χώρας. Όλες οι άλλες περιοχές είχαν ακόμη χαμηλότερο με τελευταία την περιοχή του Ασημίου το Κ.Φ.Δ. δηλωθέν οικογενειακό εισόδημα της οποίας ήταν κατά 35,1% χαμηλότερο.
Θα πρέπει να σημειωθεί εδώ ότι το δηλωθέν οικογενειακό εισόδημα στο Ηράκλειο αντιπροσωπεύει το 60% του δηλωθέντος οικογενειακού εισοδήματος σε όλο το νομό. Η υπερσυγκέντρωση, δηλαδή, εισοδήματος στην πρωτεύουσα του νομού είναι μεγαλύτερη απʼ ό,τι στην Αττική σε σχέση με το Σύνολο Χώρας (το δηλωθέν οικογενειακό εισόδημα στην Αττική αντιπροσωπεύει το 45,3% εκείνου του δηλώθηκε στο Σύνολο Χώρας)
Η μεγάλη αυτή διαφορά (δηλαδή οι ανισότητα) ανάμεσα στην πρωτεύουσα και στα χωριά του νομού Ηρακλείου (παρόμοια κατάσταση υπάρχει και στους άλλους νομούς της χώρας), αποδεικνύει, όπως σημειώναμε στο προηγούμενο άρθρο, την ανυπαρξία μιας συγκροτημένης, μακροπρόθεσμης και αποτελεσματικής πολιτικής περιφερειακής ανάπτυξης όλα τα τελευταία χρόνια.
ΙΙ. ΤΟ ΗΡΑΚΛΕΙΟ ΚΑΙ ΟΙ ΔΙΑΦΟΡΕΣ ΠΕΡΙΟΧΕΣ ΤΟΥ
Όπως αναφέρθηκε στο προηγούμενο άρθρο, οι μέσοι όροι αποκρύπτουν τις μεγάλες ανισότητες που υπάρχουν ανάμεσα στους φορολογουμένους του κάθε ταχυδρομικού κώδικα. Ένα δεύτερο παράδειγμα, ανάλογο με εκείνο που δώσαμε στο προηγούμενο άρθρο σε επίπεδο νομών, είναι το Κ.Φ.Δ. δηλωθέν οικογενειακό εισόδημα των περιοχών του Ηρακλείου που καλύπτουν οι ταχυδρομικοί κωδικοί των περιοχών αυτών. Τα σχετικά στοιχεία δίνονται στον Πίνακα 2.
Στην 1η στήλη του πρώτου μέρους του Πίνακα 2 δίνεται ο αριθμός των φορολογικών δηλώσεων των διάφορων περιοχών του Ηρακλείου που καλύπτουν οι ταχυδρομικοί κωδικοί των ΕΛΤΑ, (σʼ αυτές περιλαμβάνονται και 3 ταχυδρομικές θυρίδες σε διάφορα σημεία του Ηρακλείου και τις αναφέρουμε χωριστά διότι παρουσιάζουν ιδιαίτερο ενδιαφέρον-βλέπε σχετικά στη συνέχεια), στη 2η το συνολικό δηλωθέν οικογενειακό εισόδημα σε ευρώ, στην 3η το κατά φορολογική δήλωση (Κ.Φ.Δ.) δηλωθέν οικογενειακό εισόδημα σε ευρώ (δηλαδή το συνολικό εισόδημα δια του αριθμού των φορολογικών δηλώσεων) και στην 4η τα στοιχεία της 3ης στήλης ως δείκτης με βάση το κατά φορολογική δήλωση του Συνόλου Χώρας = 100 προκειμένου να διαπιστωθεί αν και σε ποια απόσταση βρίσκονται από αυτό. Στην τελευταία γραμμή δίνονται τα στοιχεία του Ηρακλείου, δηλαδή του συνόλου των περιοχών που το απαρτίζουν.
Από τον Πίνακα 2 φαίνεται το Κ.Φ.Δ. δηλωθέν οικογενειακό εισόδημα των φορολογουμένων:
-Στις 3 ταχυδρομικές θυρίδες είναι το υψηλότερο απʼ όλες τις περιοχές του Ηρακλείου. Στην πρώτη μάλιστα στο Νέο Στάδιο είναι υπερδιπλάσιο (!!) εκείνου του Συνόλου Χώρας και της δεύτερης σχεδόν 50% (!) πάνω απʼ αυτό. Είναι αυτονόητο ότι και στην περίπτωση της καθεμιάς θυρίδας υπάρχει το πρόβλημα των διαφορών ανάμεσα στους φορολογουμένους που δίνουν την ταχυδρομική τους θυρίδα ως διεύθυνσή τους στην Εφορία που υπάγονται.
-Εντός των τειχών του Ηρακλείου είναι υψηλότερο από εκείνο που διαμένουν εκτός των τειχών. Και στις δύο περιπτώσεις είναι υψηλότερο απʼ ό,τι εκείνο του Συνόλου Χώρας (περισσότερο εκείνο των εντός των τειχών).
-Των φορολογουμένων στην περιοχή ΠΑ.Γ.Ν.Η. είναι ελαφρά χαμηλότερο απʼ ό,τι εκείνο του Συνόλου Χώρας.
Από την ανάλυση αυτή φάνηκε καθαρά και στο άρθρο αυτό τι κρύβουν οι μέσοι όροι. Θα ήταν ενδιαφέρον να γνωρίζουμε τα στοιχεία των δηλωθέντων εισοδημάτων των 162 φορολογούμενων που δίνουν ως διεύθυνσή τους στη Δ.Ο.Υ. που υπάγονται την ταχυδρομική τους θυρίδα, όπως φυσικά και των υπόλοιπων 82.872 φορολογούμενων του νομού Ηρακλείου και των εκατομμυρίων φορολογουμένων σε όλη την Επικράτεια. Δυστυχώς αυτό - όπως σημειώναμε στο προηγούμενο άρθρο- δεν το επιτρέπει η πολιτική της μη δημοσίευσης των στοιχείων των φορολογικών δηλώσεων όλων, χωρίς εξαίρεση των φορολογουμένων, την οποία ακολουθούν όλες οι κυβερνήσεις των δυο κομμάτων εξουσίας τα τελευταία 38 χρόνια (για την εξαίρεση της περιόδου 1981-82, βλέπε το προηγούμενο άρθρο). Η κατʼ έτος δημοσίευση των στοιχείων αυτών θα απεκάλυπτε ποιοι είναι οι φοροφυγάδες και θα ήταν ένα αποτελεσματικό όπλο για την πάταξη της μεγάλης μάστιγας της φοροδιαφυγής. Δεν το χρησιμοποίησαν, όμως, και τα δύο κόμματα εξουσίας που είχαν και έχουν την ευθύνη της διακυβέρνησης της χώρας για να μην αποκαλυφθεί ποιοι από τους οπαδούς και χρηματοδότες τους φοροδιαφεύγουν.
Κλείνοντας τα δύο άρθρα της σειράς αυτής, θα πρέπει να επαναλάβουμε ότι οι μεγάλες ανισότητες στο Κ.Φ.Δ. δηλωθέν οικογενειακό εισόδημα που ανέδειξε ανάλυση των στοιχείων που έδωσε πρόσφατα το Υπουργείο Οικονομικών για τα δηλωθέντα εισοδήματα στην Κρήτη και στους νομούς τους σε σχέση με το Σύνολο Χώρας καθώς και των πρωτευουσών των νομών και του υπολοίπου τους οφείλονται στην ανυπαρξία μιας μακροπρόθεσμης πολιτικής περιφερειακής ανάπτυξης. Η ανυπαρξία μιας τέτοιας πολιτικής οφείλεται, με τη σειρά της, στη μη εφαρμογή και από τα δύο κόμματα εξουσίας από το 1974 μέχρι σήμερα ενός μακροπρόθεσμού προγράμματος κοινωνικής και οικονομικής ανάπτυξης της χώρας. Τα κόμματα αυτά είχαν καταρτίσει και ψηφίσει τέτοια 5ετή προγράμματα στο τέλος της δεκαετίας του ʼ70 και τη δεκαετία του ʼ80, αλλά στη συνέχεια, τα πέταξαν στον «κάλαθο των αχρήστων. Η μη εφαρμογή τέτοιων προγραμμάτων έχει προκαλέσει τη βαθειά οικονομική κρίση που περνά η χώρα μας τα τρία τελευταία χρόνια, τους πικρούς «καρπούς» της οποίας «γεύεται» η μεγάλη πλειονότητα του ελληνικού λαού.
*Ο Μανόλης Γ. Δρεττάκης είναι πρώην: Αντιπρόεδρος της Βουλής, Υπουργός και Καθηγητής της ΑΣΟΕΕ
