
Της Λίλιαν Δαφερμάκη
“Στον αέρα” τινάζει το υπουργείο Περιβάλλοντος την πολεοδομική μελέτη του Εσταυρωμένου, που εντάσσει στο σχέδιο πόλης μια έκταση 1.410 στρεμμάτων, ξεκαθαρίζοντας ότι προχωρά σε επαναπροκήρυξη της, με ό,τι αυτό συναπάγεται- επικαλούμενο δύο βασικούς λόγους: αφενός το γεγονός ότι ο μελετητής ο οποίος είχε αναλάβει την υλοποίηση της συνταξιοδοτείται, και αφετέρου, το γεγονός ότι το περιεχόμενο της κρίνεται παρωχημένο, καθώς η μελέτη εκκρεμεί εδώ και 17 (!) χρόνια με αποτέλεσμα να μην ανταποκρίνεται στη σύγχρονη πραγματικότητα της περιοχής!
Το βέβαιο είναι ότι η εξέλιξη αυτή σηματοδοτεί ένα νέο κύκλο καθυστερήσεων για μια ραγδαία αναπτυσσόμενη πολεοδομικά περιοχή, που περιμένει εδώ και δεκαετίες να αποκτήσει σχέδιο πόλης μέσα από την μελέτη που είχε ανατεθεί η οποία αφού “στοίχειωσε” στα συρτάρια του υπουργείου, τελικά κατέληξε στα αζήτητα. Αυτό πρακτικά σημαίνει ότι το υπουργείο θα κληθεί να ξαναπληρώσει μια μελέτη που σήμερα θα έπρεπε να υλοποιείται, και να δρομολογήσει την νέα ανάθεση του έργου, που όπως όλοι υποψιάζονται δεν θα προχωρήσει και με τις ταχύτερες δυνατές διαδικασίες, παρά τις περί του αντιθέτου διαβεβαιώσεις…
Αυτό προέκυψε στη διάρκεια της χθεσινής συνάντησης που είχε ο αντιδήμαρχος Μαν. Βασιλάκης με τη διευθύντρια των πολεοδομικών μελετών του υπουργείου κ.Κουδούνη. Ο αντιδήμαρχος κατέβαλε μια ύστατη προσπάθεια να αποφευχθεί το ενδεχόμενο της επαναπροκήρυξης της μελέτης, που θα οδηγήσει την πολεοδόμηση της περιοχής πολλά χρόνια μετά, προτείνοντας να εξεταστεί η δυνατότητα να γίνει ένας συγκριτικός πίνακας από τους μελετητές, προκειμένου να επικαιροποιήσουν την μελέτη τους με μια προσαύξηση 50% της αμοιβής τους, ώστε να μην πάμε σε νέα ανάθεση.
Ωστόσο η πλευρά του υπουργείου υποστήριξε ότι είναι τόσες πολλές οι εκκρεμότητες που υπάρχουν και σε σχέση με την ολοκλήρωση μελετών (ρήγματα – ρέματα) και σε σχέση με την πολεοδομική πραγματικότητα της περιοχής, που απαιτεί νέα αποτύπωση. Αυτό πρακτικά σημαίνει ότι είναι βέβαιο ότι οι εργασίες που θα πρέπει να προηγηθούν ξεπερνούν κατά πολύ την προσαύξηση του 50% την οποία μπορεί να καλύψει το υπουργείο. Επίσης εκείνο το οποίο τονίζεται είναι ότι ο μελετητής έχει πλέον συνταξιοδοτηθεί, και η όποια πιθανή αντικατάσταση του μπορεί να θεωρηθεί μεθοδευμένη από τον Επίτροπο ο οποίος μπορεί να κρίνει ότι το έργο συνεχίζεται με διαδικασίες απευθείας ανάθεσης.
Αυτό ωστόσο που δεν συζητήθηκε στην σύσκεψη είναι ποιος τελικά θα αναλάβει την ευθύνη για το πώς κατέληξε μια τόσο σημαντική μελέτη στα αζήτητα του υπουργείου, και για το πώς μια περιοχή που τόσα χρόνια περίμενε να αποκτήσει δρόμους, πολεοδομική οργάνωση και καλύτερες συνθήκες ανθρώπινης διαβίωσης, θα πρέπει να δείξει ανοχή για άγνωστο διάστημα έως ότου η πολιτεία αναλάβει τις αυτονόητες υποχρεώσεις της απέναντι της.
Σώζεται η μελέτη του Δυτικού Πολεοδομικού Κέντρου
“Στην κόψη του ξυραφιού” βρίσκεται και η περίφημη μελέτη του Δυτικού Πολεοδομικού Κέντρου, που εκκρεμεί από... τη δεκαετία του '90 και κινδυνεύει κι αυτή να ανατεθεί εκ νέου. Όπως τονίσθηκε στη χθεσινή σύσκεψη, εδώ τα προβλήματα που υπάρχουν αφορούν στο γεγονός ότι δεν ανταποκρίνεται στα σημερινά δεδομένα (αφού στην δεσμευμένη περιοχή του Δυτικού Πολεοδομικού Κέντρου,έχουν κατασκευαστεί δεκάδες αυθαίρετα κτίσματα με αποτέλεσμα να μην ισχύει ούτε το κτηματολόγιο ούτε οι τοπογραφικές μελέτες που έχουν γίνει).
Το υπουργείο κράτησε “σκληρή” στάση σε σχέση με την ανάγκη ανάθεσης νέας πολεοδομικής μελέτης για το Δυτικό Πολεοδομικό Κέντρο, που σύμφωνα με το Γενικό Πολεοδομικό Σχέδιο, θα πρέπει να κατασκευαστεί στα όρια των δήμων του Ηρακλείου και του Μαλεβιζίου. Πρόκειται για ένα διοικητήριο, στο οποίο προβλέπεται να κατασκευαστούν κτήρια τα οποία θα στεγάσουν δημόσιες υπηρεσίες, που θα έχουν περιφερειακό χαρακτήρα.
Ωστόσο από την πλευρά του δήμου τέθηκε εκ νέου η πρόταση της επικαιροποίησης της μελέτης με μια προσαύξηση 50% της αμοιβής των μελετητών, ώστε να μην πάμε σε νέα ανάθεση που θα οδηγήσει την πολεοδόμηση της περιοχής πολλά χρόνια μετά... Οι μελετητές υποσχέθηκαν ότι θα σχηματίσουν πολύ σύντομα τους συγκριτικούς πίνακες, κοστολογώντας τις εργασίες επικαιροποίησης της μελέτης, εκτιμώντας ότι το ποσό που ο νόμος ορίζει ότι μπορεί να τους διατεθεί για να ολοκληρώσουν το έργο τους επαρκεί, ώστε να μην χρειαστεί τελικά να οδηγηθούμε σε νέα επαναπροκήρυξη της μελέτης.
Από την πλευρά τους τα στελέχη του υπουργείου φάνηκαν να τοποθετούνται θετικά σε ένα τέτοιο ενδεχόμενο ξεκαθαρίζοντας ωστόσο ότι πρώτα θα μελετήσουν τους συγκριτικούς πίνακες και στη συνέχεια θα πάρουν τις αποφάσεις τους.
Μελέτη Σκαλανίου - Βασιλειών
Το μεγάλο κεφάλαιο των πολεοδομικών μελετών του Σκαλανίου και των Βασιλειών, τέθηκε επί τάπητος στη χθεσινή συνάντηση του αντιδημάρχου Μ.Βασιλάκη με την διευθύντρια των πολεοδομικών μελετών κ.Κουδούνη, όπου όλοι συμφώνησαν ότι επιτέλους θα πρέπει να “τρέξει” η διαδικασία προώθησης τους, καθώς αγνοείται η τύχη τους από το 2007(!), που “χάθηκαν” στα συρτάρια του υπουργείου. Όσον αφορά στην περιοχή των Βασιλειών, εκείνο το οποίο συμφωνήθηκε ήταν ότι επειδή η μελέτη έχει εξεταστεί ήδη μια φορά από το κεντρικό ΣΧΟΠ, θα πρέπει σύντομα να γίνει ο επανέλεγχος της από το ίδιο όργανο, και εάν κριθεί ότι δεν υπάρχουν εκκρεμότητες που να αναστέλλουν την πορεία της, να ολοκληρωθεί η διαδικασία θεσμοθέτησης της. Από την πλευρά του ο δήμος δεσμεύτηκε άμεσα να στείλει στο υπουργείο την συμπλήρωση των τοπογραφικών σχεδίων που εκκρεμούν και να παρακολουθεί στενά την εξέλιξη της μελέτης, που θα πρέπει επιτέλους να ολοκληρωθεί.
Αντίστοιχα όσον αφορά στην πολεοδομική μελέτη των Βασιλειών (που βρίσκεται στη δεύτερη φάση), τα στελέχη του υπουργείου δεσμεύτηκαν ότι θα την αποστείλουν άμεσα στο Ηράκλειο, προκειμένου να εξεταστεί από τις τοπικές υπηρεσίες και να μην υπάρξουν άλλες χρονοτριβές στην ολοκλήρωση της.
Φόρμουλα για την οριοθέτηση των ρεμάτων
Σε μια νέα φόρμουλα συμφώνησαν Δήμος Ηρακλείου και υπουργείο Περιβάλλοντος, σε σχέση με την έγκριση των πολεοδομικών μελετών, προκειμένου να γλιτώσουν χρόνο και γραφειοκρατικά προβλήματα. Μετά από πρόταση του αντιδημάρχου κ. Βασιλάκη τα στελέχη του υπουργείου δέχτηκαν να αποδεσμεύσουν το χρόνο έγκρισης των πολεοδομικών μελετών από την υλοποίηση της μελέτης των ρεμάτων. Αυτό πρακτικά σημαίνει ότι η μελέτη για τα ρέματα δεν είναι προυπόθεση για την εξέλιξη της διαδικασίας έγκρισης της πολεοδομικής μελέτης. Με άλλα λόγια οι δύο μελέτες μπορούν να προχωρούν σε διαφορετικούς χρόνους, αλλά όταν η πολεοδομική μελέτη παίρνει το δρόμο του προεδρικού διατάγματος, θα πρέπει να έχει ολοκληρωθεί και κατατεθεί και η μελέτη των ρεμάτων.
Αυτό είναι μια ιδιαίτερα θετική εξέλιξη, αν λάβει κανείς υπόψη του το γεγονός ότι σήμερα η μελέτη των ρεμάτων λειτουργεί σαν ανάχωμα για την υλοποίηση των πολεοδομικών μελετών, με αποτέλεσμα να υπάρχουν τεράστιες καθυστερήσεις σε μελέτες όπως της Φορτέτσας, της Χρυσοβαλάντου, της Αμφιθέας, του Αγίου Γεωργίου Χωστού. Όπως διαβεβαιώνει ο κ.Βασιλάκης, οι μελέτες αυτές που η έγκριση τους χρονοτριβεί εδώ και μεγάλο χρονικό διάστημα, ξεμπλοκάρουν άμεσα, και όπως ο ίδιος διεβεβαιώνει θα προχωρήσουν με ταχύτατους ρυθμούς υλοποίησης.

