Της Λίλιαν Δαφερμάκη

Μόλις 8.765 είναι οι αιτήσεις που έχουν κατατεθεί από ολόκληρη την Κρήτη από ιδιοκτήτες αυθαιρέτων για την υπαγωγή τους στο νόμο που πρόσφατα ψηφίστηκε για την τακτοποίηση των κτισμάτων που στερούνται οικοδομικής άδειας, για τα οποία το κράτος έχει ήδη εισπράξει ένα ποσό της τάξεως των 59.019.543 ευρώ.

Ο εντυπωσιακά χαμηλός αριθμός συμμετοχής αυθαιρετούχων στο νόμο της τακτοποίησης των παράνομων κτισμάτων, προκύπτει από τα επίσημα στοιχεία του Τεχνικού Επιμελητηρίου, όπως έχουν επεξεργαστεί μέχρι την 1 Φεβρουαρίου.

Από το σύνολο των αιτήσεων σε επίπεδο Κρήτης οι περισσότερες από αυτές κατατέθηκαν από το νομό Ηρακλείου, όπου έχουν γίνει δεκτές μόλις 8.765 δηλώσεις για τις οποίες οι ιδιοκτήτες αυθαιρέτων πλήρωσαν 59.019.543 ευρώ.

Ακολουθεί ο νομός Χανίων όπου ο αντίστοιχος αριθμός των δηλώσεων είναι 2.510 για τις οποίες πληρώθηκαν 17.054.715 ευρώ.

Αντίστοιχα στο νομό Λασιθίου κατατέθηκαν 1439 δηλώσεις από ιδιοκτήτες αυθαιρέτων, οι οποίοι πλήρωσαν πρόστιμα ύψους 6.076.465 ευρώ.

Στο νομό Ρεθύμνου καταγράφηκαν οι λιγότερες δηλώσεις των αυθαιρέτων, που φτάνουν μόλις τις 1.361, από τις οποίες το κράτος εισέπραξε πρόστιμα ύψους 7.186.097 ευρώ.

Από τα παραπάνω στοιχεία σύμφωνα με το γραμματέα του συλλόγου τοπογράφων κ.Κωνσταντίνο Χαμηλοθώρη, προκύπτει ότι μέχρι τώρα τα μισά πρόστιμα σχεδόν αφορούν στο Νομό Ηρακλείου …

Τα δηλωμένα αυθαίρετα συγκεντρώνονται κυρίως στις πρωτεύουσες των νομών της Κρήτης ή με άλλα λόγια στα αστικά κέντρα αναφοράς του νησιού. Έτσι στο Πολεοδομικό Συγκρότημα Ηρακλείου έχουμε το 75% σχεδόν των αυθαιρέτων του νομού Ηρακλείου, στα Χανιά το 64% του Νομού Χανίων, στο Ρέθυμνο το 70% του νομού Ρεθύμνης, ενώ στο Λασίθι εμφανίζεται μια κατανομή στα τρία κύρια κέντρα του Νομού στον Άγιο Νικόλαο 47%, στην Ιεράπετρα 25% και στη Σητεία 26%.

Θα πρέπει να σημειωθεί ότι σε επίπεδο Κρήτης έχουν καταβληθεί μέχρι τώρα 59 εκατομύρια ευρώ δηλαδή σχεδόν το 1/5 από τα καταβληθέντα πρόστιμα πανελλαδικά



Εξαιρετικά χαμηλή συμμετοχή

Τα παραπάνω στοιχεία αποτυπώνουν με εντυπωσιακό τρόπο την επιφυλακτικότητα με την οποία αντιμετωπίζουν οι πολίτες το νέο νόμο περί τακτοποίησης των αυθαιρέτων, αλλά και την αντικειμενική αδυναμία μιας πολύ μεγάλης μερίδας του πληθυσμού να ανταποκριθεί στην αποπληρωμή των προστίμων, λόγω των μεγάλων οικονομικών δυσκολιών που αντιμετωπίζει.

Είναι χαρακτηριστικό άλλωστε το γεγονός ότι ειδικά στο Ηράκλειο που έχει χαρακτηριστεί ως η … «Μέκκα» των αυθαιρέτων δεν έχουν καταγραφεί ούτε τα μισά αυθαίρετα που υπάρχουν στην πόλη…



«Αγκάθι» τα εξ αδιαιρέτου…

Παράλληλα όμως οι αριθμοί αυτοί αναδεικνύουν και το οξύ πρόβλημα των εξ αδιαιρέτου κτισμάτων (το οποίο αφορά σε ένα πολύ μεγάλο κομμάτι της αυθαίρετης δόμησης ειδικά του Ηρακλείου), οι ιδιοκτήτες των οποίων αδυνατούν να υπαχθούν στη ρύθμιση, καθώς υπάρχουν σοβαρότατες νομικές εμπλοκές σε κάθε μορφή τακτοποίησης των κτισμάτων τους.

Όπως είναι γνωστό, τα συγκεκριμένα κληροτεμάχια είναι αγροτικοί κλήροι οι οποίοι δόθηκαν στους πρόσφυγες στην περίοδο της Μικρασιατικής Καταστροφής, ως ανταλλάξιμα, με την αυστηρή όμως νομική δέσμευση ότι απαγορεύεται η κατάτμηση τους.

Όμως οι ιδιοκτήτες των εκτάσεων αυτών παρέδωσαν τη γη στα παιδιά τους με αποτέλεσμα συνεχώς να μοιράζεται και να αναδιανέμεται από τη μια γενιά στην άλλη, χωρίς όμως να υπάρχει τρόπος να κατατμηθεί.

Πρόκειται για μια τεράστια νομική εμπλοκή που δημιουργεί ανυπέρβλητα προβλήματα τόσο στην τακτοποίηση των αυθαιρέτων όσο και στην ασφαλή κτηματογράφηση τους, διότι ένα οικόπεδο δεν μπορεί να καταγραφεί ως υποσύνολο ενός άλλου, γιατί θα πρέπει να περιγράφονται με ακρίβεια τα όρια του, η έκταση του τα σύνορα του.



Παρέμβαση δικηγόρων και ΤΕΕ/ΤΑΚ για τα εξ αδιαιρέτου

Μια ιδιαίτερα σημαντική πρωτοβουλία αναλαμβάνει ο Δικηγορικός Σύλλογος Ηρακλείου σε συνεργασία με το τμήμα Ανατολικής Κρήτης του Τεχνικού Επιμελητηρίου, για το μεγάλο «αγκάθι» των εξ αδιαιρέτου, το οποίο αναμένεται να επεξεργαστούν από κοινού, με σκοπό να καταλήξουν σε μια φόρμουλα διαχείρισής τους.

Οι δύο φορείς βρίσκονται ήδη σε διαδικασία συγκρότησης μιας κοινής επιτροπής, στο μικροσκόπιο της οποίας θα τεθεί το επίμαχο θέμα νομικά και τεχνικά, προκειμένου να καταλήξουν σε κάποιες δυνατές λύσεις για τη διαχείρισή του.

Όπως χαρακτηριστικά τονίζει ο πρόεδρος του ΤΕΕ/ΤΑΚ Π. Ινιωτάκης, το θέμα των εξ αδιαιρέτου είναι ένα από τα πιο σύνθετα ζητήματα νομικά και τεχνικά, γεγονός που έχει οδηγήσει τους ιδιοκτήτες τους σε μια ιδιότυπη ομηρία, αφού αντιμετωπίζουν δεκάδες προβλήματα στη νομή τους στην πολεοδομική τακτοποίησή τους στην μεταβίβαση τους…

Το μεγάλο αυτό πρόβλημα θα προσπαθήσουμε να διαχειριστούμε μέσα από μια ολοκληρωμένη προσέγγιση νομικά και τεχνικά για να προσεγγίσουμε πιθανές διεξόδους και τρόπους αντιμετώπισης αυτής της κατηγορίας των ακινήτων.



Λήγει η προθεσμία

Όπως είναι γνωστό η προθεσμία για την κατάθεση δηλώσεων για την τακτοποίηση των αυθαιρέτων, λήγει στο τέλος του μήνα αλλά είναι βέβαιο ότι θα δοθεί και νέα παράταση. Πολλοί εκτιμούν ότι αυτός ακριβώς είναι και ο λόγος για τον οποίο πολλοί συμπολίτες μας αποφεύγουν να καταθέσουν αιτήσεις ένταξης στη ρύθμιση, καθώς αναμένουν ότι κατά τη συνήθη τακτική του υπουργείου θα δοθεί μια νέα παράταση, που θα τους δώσει ένα μεγαλύτερο χρονικό περιθώριο για να καταφέρουν να συγκεντρώσουν τα χρήματα που απαιτούνται για την πληρωμή των προστίμων τους.