Του Κώστα Μπογδανίδη

Ένα ηχηρό «όχι»-με ενδεχόμενες παρενέργειες αφού ίσως εγκριθεί απευθείας από το ΥΠΕΚΑ- είπε χθες το απόγευμα η επιτροπή περιβάλλοντος της περιφέρειας Κρήτης στην μεγάλη επένδυση του ηλιοθερμικού πάρκου που σχεδίαζαν εδώ γερμανικές εταιρείες! Η επιτροπή απέρριψε την αίτηση της SUSTAINABLE SOLAR FUTURE EAST-CRETE EΠΕ με το αιτιολογικό ότι δεν την έχει προετοιμάσει σωστά και ότι η επένδυση που είναι πραγματικά τερατώδης αφού μιλάμε...για 60 Μεγαβάτ δεν είναι φιλική προς το περιβάλλον!

Η υπηρεσία κατέθεσε τα ερωτηματικά που είχε και τις επιφυλάξεις, ενώ στην επιτροπή παρέστησαν και εκπρόσωποι οικολογικών οργανώσεων που αντιδρούν σε αυτή την επένδυση –αν και θεωρείται ΑΠΕ- ενώ και ο δήμος Σητείας στην περιοχή του οποίου θα γίνει, έχει επιφυλάξεις παρότι ήταν καταρχήν θετικός.

Έτσι, η επιτροπή περιβάλλοντος απέρριψε το αίτημα της εταιρείας γερμανικών συμφερόντων με 7 κατά και 4 λευκά , ενώ η προσπάθεια περιφερειακού συμβούλου να πείσει τον μελετητή να αποσύρει το αίτημα και πιθανώς να το φέρει βελτιωμένο δεν απέδωσε.

Το οξύμωρο είναι ότι το ηλιοθερμικό θεωρείται...ΑΠΕ και πριν λίγες εβδομάδες η ίδια επιτροπή έδωσε πράσινο φως σε άλλο ηλιοθερμικό στην ίδια περίπου περιοχή!

«Αυτό το πάρκο που δώσαμε άδεια ήταν σχεδόν το...μισό και ήταν σε δήμοσια έκταση. Σχετικά με αυτό είχαμε πολλές απορίες και ανοιχτά ζητήματα που δεν απαντήθηκαν” τόνισε μέλος της επιτροπής στην “Π” αν και ο επενδυτής είπε ότι έχει την έγκριση των κατοίκων (με 87 συμβόλαια εμφανίστηκε) ωστόσο η επιτροπή απέρριψε το αίτημα: κατά ψήφισαν οι κ.Καλογερής, Ανηψητάκης, Ξύλουρης, Μαρής, Πετράκη, Γύπαρης και Γιαννούλης, ενώ λευκό ψήφισαν οι κ.Μιχελογιαννάκης, Αλεξάκης, Ξωμεριτάκης και Γιαννουλάκης.

Κατά τη διάρκεια της συνεδρίασης άκουστηκαν διάφορες απόψεις και από τα μελη της επιτροπής και από τις οικολογικές οργανώσεις (μιλησαν οι κ.Χρυσούλα Μαύροκωστα, Βάνα Σφακιανάκη κ.ά).

Ο αντιπεριφερειάρχης κ. Καλογερής είπε πως δεν μπορούν σε όλη την Κρήτη να μπουν τόσο μεγάλα πάρκα και πρέπει να γίνει προσεκτικά, ο κ.Μαρής πρότεινε να...μοιραστούν τα αντίστοιχα μεγαβάτ σε φωτοβολταϊκά, ο κ.Γύπαρης ανέφερε ότι στη Γαλλία δεν τα...προτιμούν και τα απέρριψαν, ενώ ο κ.Αλεξάκης αναρωτήθηκε γιατί οι οικολογικές οργανώσεις όταν συζητούσαν για τη ΔΕΗ ζητούσαν ΑΠΕ και τώρα που έρχονται ως επενδύσεις λένε όχι στις...ΑΠΕ.



Ο σταθμός



Όπως έχει γράψει η «Π» πρόκειται για ηλιοθερμικό σταθμό με παραβολικά κάτοπτρα και με σύστημα θερμικής αποθήκευσης για διάστημα 4 ωρών.

Προβλεπόμενη ετήσια παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας 92,54 GWh

Τα βασικά επιμέρους τμήματα από τα οποία αποτελείται ο ηλιοθερμικός σταθμός είναι:

• Ηλιακό πεδίο αποτελούμενο από 480 ηλιακούς συλλέκτες τύπου ΕΤ150 διαστάσεων 5,80Χ12 μέτρα έκαστος.

Το ύψος τους φθάνει τα 5 μέτρα και το βάθος θεμελίωσης έως 6 μέτρα. Οι παράλληλες συστοιχίες είναι συνδεδεμένες ανά δύο σχηματίζοντας βρόχους. Κάθε βρόχος αποτελείται από 4 δομικές μονάδες συλλεκτών

ET150, διατεταγμένες σε δύο παράλληλες σειρές των δύο συλλεκτών η κάθε μία. Ο συλλέκτης ET-150 αποτελείται από 12 στοιχεία κατόπτρου μήκους 12,27μ. έκαστο, με συνολικό μήκος κάθε βρόχου να είναι 600μ.

Για αποφυγή αλληλοσκίασης μεταξύ των συλλεκτών, αυτοί τοποθετούνται σε μεταξύ τους απόσταση έως 11,50 μέτρα. Η συνολική επιφάνεια που καλύπτουν οι συλλέκτες είναι 392,4 στρέμματα, ενώ η συνολική επιφάνεια απαιτούμενης έκτασης γης είναι 1568 στρέμματα. που αποτελούν το μισό της συνολικής έκτασης 3.103 στρεμμάτων που διαθέτει η εταιρεία .

• Δέκτης ο οποίος σε ένα γενικευμένο δίκτυο σωληνώσεων κυκλοφορεί ένα θερμαγωγό υγρό (συνθετικό έλαιο Therminol VP-1) το οποίο απορροφά τη θερμότητα, τη μεταφέρει με τη βοήθεια αντλιών.

Οι συλλέκτες με το δέκτη και το μέσο μεταφοράς της θερμότητας απαρτίζουν το ηλιακό πεδίο του σταθμού, όπου γίνεται η συγκέντρωση της ηλιακής ακτινοβολίας και η συλλογή της θερμικής ενέργειας. Το σύστημα μετατροπής της ενέργειας είναι ένας κύκλος ισχύος όπου παράγεται η ηλεκτρική ενέργεια, ενώ περιέχει και το σύστημα ψύξης του κύκλου.

Η αρμόδια υπηρεσία έθεσε τα εξης ερωτήματα:

1. Πώς υλοποιείται ο θερμοδυναμικός κύκλος ισχύος για τη παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας του ΗΘ/Σ ενώ γίνεται απλή αναφορά στην επιλογή του αερόψυκτου συστήματος ψύξης;

2. Αναλυτική περιγραφή του συστήματος αποθήκευσης θερμικής ενέργειας (επιφάνεια κάλυψης, ύψος εγκαταστάσεων χρησιμοποιούμενα υλικά, επικινδυνότητα υλικών, επεμβάσεις στο υπέδαφος κλπ)

3. Για τη χρήση ή τις όποιες επεμβάσεις του υπολοίπου της έκτασης των 3.103 στρεμμάτων, αφού το γήπεδο εγκατάστασης απαιτεί 1568 στρέμματα, εκτός αυτής που αφορά ασαφή καθορισμό χωροθέτησης δανειοθαλάμων.

4. Δεν γίνεται αναφορά στο βαθμό επικινδυνότητας των συστατικών (διφαινυλοξείδιο – διφαινύλιο), του θερμικού ελαίου Therminol VP-1, καθώς και τις επιπτώσεις στο περιβάλλον (υπόγεια νερά κλπ) σε περίπτωση ατυχήματος – διαρροής και ποια είναι τα προβλεπόμενα μέτρα προστασίας.

5. Στηn πιθανότητα αστοχίας του σταθμού και την δυνατότητα αποκατάστασης της περιοχής (τρόποι απορρύπανσης) ή την δυνατότητα αλλαγής της για άλλες χρήσεις.

5. Η αναφορά ως απλή επισήμανση κατασκευής κατάλληλης δεξαμενής με πλήρωση από τις επιφανειακές απορροές, για κάλυψη τμήματος των υδατικών αναγκών του ΗΘ/Σ, θα πρέπει να αποτελεί ολοκληρωμένη πρόταση ως συνοδό έργο της μελέτης, ώστε να υπάρξει και εξοικονόμηση των υπόγειων υδατικών πόρων.

6. Οι υδατικές ανάγκες καθορίζονται από 30.000 – 60.000 κ.μ. ετησίως, χωρίς να αιτιολογείται η ζήτηση νερού πλέον των 30.000 κ.μ. που καθορίζονται και από την άδεια της ΡΑΕ.Η αναζήτηση νερού μέσω της αδειοδοτημένης γεώτρησης βάθους 250 μέτρων, είναι εξαιρετικά επισφαλής. Το γεγονός ότι υπάρχουν υπόγειοι καρστικοί αγωγοί και σπηλαιώσεις στην εκτεταμένη υδρογεωλογική καρστική ενότητα από όπου διέρχεται νερό δεν σημαίνει ότι στο προαναφερόμενο αυτό βάθος σχηματίζεται και αξιοποιήσιμος υδροφόρος ορίζοντας. Η πιεζομετρία των υπόγειων νερών της υδρ/κής λεκάνης των ασβεστολιθικών πετρωμάτων καταγράφεται στο απόλυτο υψόμετρο +10 έως +60 μ., που σημαίνει ότι η διάτρηση ενδέχεται να φθάσει σε βάθος 550-600 μέτρων, εφόσον δεν συναντηθεί ενδιάμεσα το αδιαπέρατο φυλλιτικό υπόβαθρο.

7. Η σχετική μελέτη λαμβάνει υπόψη τα κλιματολογικά στοιχεία του σταθμού της Σητείας,(υψόμετρο +25 περίπου), τα οποία διαφέρουν σημαντικά από αυτά του οροπεδίου της περιοχής εγκατάστασης του ΗΘ/Σ με μέσα υψόμετρα 600 μέτρων, με αποτέλεσμα να διαφοροποιούνται σημαντικά οι τιμές (κυρίως ελάχιστες) της θερμοκρασίας, αλλά και οι βροχοπτώσεις.

8. Η συγκέντρωση 30 μεγάλων φορτηγών, 55 εκσκαφέων, 45 φορτωτών, 10 ισοπεδωτήρων σε 2 δεκάωρες βάρδιες και σε συνδυασμό του βραχύχρονου χρονοδιαγράμματος θα προκαλέσει μεγάλη ρύπανση κυρίως ατμοσφαιρική, χωρίς να αναφέρονται τρόποι αντιμετώπισης, εκτός του ότι τα μηχανήματα έργου θα είναι καινούργια ή καλά συντηρημένα.

9. Στην δημιουργία θέσεων εργασίας, τα αντισταθμιστικά μέτρα και οφέλη για την τοπική κοινωνία από την λειτουργία του ηλιοθερμικού σταθμού.



Οι οικολόγοι



Από την πλευρά τους οι οικολογικές οργανώσεις της περιοχής κατέθεσαν ένσταση για έξι λόγους:

1. Η ΜΠΕ του έργου δεν παίρνει υπόψη τις κατευθύνσεις του Περιφερειακού Πλαισίου Χωροταξικού Σχεδιασμού και Αειφόρου Ανάπτυξης Περιφέρειας Κρήτης (ΦΕΚ Β΄1486/ 10.10.2003) και δεν είναι συμβατή μʼ αυτό.

2. Η ΜΠΕ του έργου δεν είναι συμβατή με το Σχέδιο Χωρικής και Οικιστικής Οργάνωσης Ανοικτής Πόλης (ΣΧΟΟΑΠ) Δήμου Ιτάνου Ν. Λασιθίου (ΦΕΚ ΑΑΠ 498/02.10.2009) και ακυρώνει τη δυνατότητα εφαρμογής έργων απόλυτα συμβατών με αυτό όπως τη δημιουργία Γεωπάρκου και Αστεροσκοπείου στο Μυστρί Χώνου.

3. Είναι ασύμβατη με την πολιτική Δημιουργίας ΓΕΩΠΑΡΚΟΥ ορεινής Σητείας, στα πρότυπα του Δικτύου Ευρωπαϊκών Γεωπάρκων που στηρίζεται στην οικοτουριστική ανάπτυξη και ανάδειξη των γεωλογικών πόρων της περιοχής (σημειωτέων ότι ο Χώνος χωροθετείται στο κέντρο της περιοχής του ΓΕΩΠΑΡΚΟΥ)

4. Το έργο ενέχει κινδύνους για τους υδάτινους πόρους και την ισορροπία των υδροφορέων της περιοχής. Ειδικότερα, στην περιοχή του Χώνου βρίσκεται το υπόγειο υδάτινο σύστημα του Χώνου από όπου παροχετεύονται τα νερά της ευρύτερης ζώνης του υψιπέδου και καταλήγουν στις πηγές της Ζάκρου. Ένα τέτοιο έργο είναι βέβαιο ότι θα επηρεάσει την ποιότητα των υδάτων που χρησιμοποιούνται για ύδρευση των οικισμών.

5. Το έργο δεν είναι συμβατό με τις εκτιμήσεις του προγράμματος Corine για τις χρήσεις γης και στη ΜΠΕ δεν περιλαμβάνεται καμία εκτίμηση για τον κίνδυνο της ερημοποίησης.

6. Δεν εξετάζει τις αθροιστικές επιπτώσεις από όλες τις κατηγορίες έργων ΑΠΕ που διαθέτουν άδεια παραγωγής από τη ΡΑΕ στο Δήμο Σητείας.