
Στα πρότυπα της μαφιόζικης σπείρας
Εμφάνιζαν τζίρους εκατομμυρίων από επιχειρήσεις φαντάσματα
Της Πέλλας Λασηθιωτάκη
Σε εικόνες «βγαλμένες» από μαφιόζικη ταινία παραπέμπει η δράση των κυκλωμάτων που λυμαίνονταν ποσά της τάξεως των δεκάδων εκατομμυρίων ευρώ από την επιστροφή ΦΠΑ στους «αγρότες». Και ήταν χρήματα που προέρχονταν από τον κρατικό προϋπολογισμό, δηλαδή τους Έλληνες φορολογούμενους.
Οι απίστευτη δράση των αετονύχηδων διαθέτει όλες τις πτυχές του οικονομικού εγκλήματος: Τους «βαρόνους» που εισέπρατταν τη «μερίδα του λέοντος», τους απλούς…συμμετέχοντες, θύτες και θύματα μαζί, που έπαιρναν τα «ψίχουλα», πλαστά και εικονικά τιμολόγια που «δικαιολογούν» ανύπαρκτες συναλλαγές, εταιρείες «φαντάσματα», αινιγματική δραστηριότητα δημοσίων υπαλλήλων και πάρα μα πάρα πολλά χρήματα….
Η βασική σκέψη του οικονομικού εγκλήματος ήταν, όπως τις περισσότερες φορές σε τέτοιου είδους περιπτώσεις, απλή. Αυτή τη φορά ήταν η εκμετάλλευση ενός νόμου με σκοπό το παράνομο κέρδος. Σύμφωνα λοιπόν με τη νομοθεσία (εγκύκλιος Π 953/1988), οι παραγωγοί αγροτικών προϊόντων μπορούν να εισπράττουν μέρος της αξίας στην οποία έχουν πουλήσει τα προϊόντα τους με τη μορφή της λεγόμενης «επιστροφής ΦΠΑ». Αν για παράδειγμα έχουν πουλήσει προϊόντα αξίας 1.000 ευρώ, μπορούν να εισπράξουν από το κράτος 110 ευρώ (11% επιστροφή η οποία στο παρελθόν ήταν 5%). Αυτό το μέτρο συμβάλει τυπικά στην ενίσχυση των αγροτικών εισοδημάτων και την ενθάρρυνση των αγροτών που πράγματι παράγουν προϊόντα. Με σκοπό μάλιστα η ενίσχυση να δίδεται άμεσα (επί πρωθυπουργίας Ανδρέα Παπανδρέου) είχε εκδοθεί εγκύκλιος βάσει της οποίας πρώτα γίνεται η επιστροφή και στη συνέχεια ο έλεγχος των παραστατικών τα οποία κατατίθενται. Επί κυβερνήσεων Ν.Δ. είχε εκδοθεί εγκύκλιος με την οποία στις κραυγαλέες περιπτώσεις γίνεται έλεγχος και των τιμολογίων πριν την επιστροφή των χρημάτων στους «δικαιούχους». Η εγκύκλιος αυτή όμως είχε ως αποδέκτες τους επιθεωρητές και διευθυντικά στελέχη κι όχι στους υπαλλήλους που παραλάμβαναν τα τιμολόγια.
Πως γίνονταν οι απάτες
Ετσι, οι συνθήκες ευνοούσαν εκείνους που ήθελαν να αποκομίσουν υψηλά κέρδη. Και το έκαναν! Πώς; Υπήρξαν κάποιοι που οργάνωσαν το οικονομικό έγκλημα. Δεν ήταν απαραίτητο να βρίσκονται στο ίδιο «κύκλωμα». Σε συνεργασία με απλούς αγρότες και βέβαια με το…αζημίωτο, εξέδιδαν εικονικά και πλαστά τιμολόγια αγοράς αγροτικών προϊόντων. Εικονικά από σοβαρές εταιρείες που όπως αποδείχθηκε δεν είχαν…ιδέα (είναι εύκολο να βρει κάθε ενδιαφερόμενος το ΑΦΜ μιας εταιρείας) ή από επιχειρήσεις «φαντάσματα». Υπήρχε για παράδειγμα «επιχείρηση» με έδρα ένα…χωράφι στη Θήβα και…κτίριο ένα τσίγκινο κατασκεύασμα, σύμφωνα με τα στοιχεία της ογκώδους δικογραφίας που έχει, εδώ και χρόνια, σχηματίσει το ΣΔΟΕ. Αυτή η «επιχείρηση» λοιπόν έκανε… «τζίρους» δεκάδων εκατομμυρίων ευρώ ετησίως!! Οι ελεγκτές του ΣΔΟΕ οδηγήθηκαν πολλές φορές, βάσει των στοιχείων των τιμολογίων, σε διευθύνσεις «επιχειρήσεων» χωρίς καν κτίρια… ή που ήταν δηλωμένες μέσα σε σπίτια ανυποψίαστων ανθρώπων. Αυτές οι επιχειρήσεις είχαν κάνει έναρξη στην εφορία και εξέδιδαν κανονικά τιμολόγια. Ήταν όμως εικονικά.
Υπήρχαν ωστόσο και τα πλαστά τιμολόγια. Απλά χαρτιά τρυπημένα ακόμα και με…καρφίτσες. Τα μέλη των κυκλωμάτων είχαν εφεύρει απίστευτους τρόπους να τρυπούν τιμολόγια. Ακόμα και οι ελεγκτές χρειάζονταν σε ορισμένες περιπτώσεις μεγενθυτικούς φακούς για να διαπιστώσουν ότι το «τρύπημα» ήταν πλαστό ενώ υπήρχαν και περιπτώσεις που δεν βρίσκονταν διαφορές….
Οι επιτήδειοι λοιπόν συγκέντρωναν τιμολόγια και τα κατέθεταν στις συνεταιριστικές οργανώσεις. Σε ορισμένες περιπτώσεις μάλιστα, σύμφωνα πάντα με τα στοιχεία της δικογραφίας, επικεφαλής κυκλωμάτων φέρονται πρόεδροι και υπάλληλοι αγροτικών συνεταιρισμών στα χωριά. Υπάρχει μάλιστα περίπτωση συνεταιρισμού εδώ που…πυρπολήθηκε μία νύχτα πριν τον έλεγχο των υπαλλήλων του ΣΔΟΕ…
Αυτό δε σημαίνει ότι όλοι οι συνεταιρισμοί μετείχαν σε κυκλώματα! Πολλοί έκαναν σωστά τη δουλειά τους. Ποιοι μετείχαν, είναι θέμα διερεύνησης από τις αρμόδιες Αρχές.
Αξίζει να σημειωθεί επίσης ότι οι συνεταιρισμοί, βάσει νομοθεσίας, απλά συγκεντρώνουν τα τιμολόγια και τα καταθέτουν στις εφορίες καθώς δεν έχουν ρόλο ελεγκτή.
Τρελά κέρδη!
Τα τιμολόγια λοιπόν κατατίθενται στις κατά τόπους Εφορίες και οι υπάλληλοι (όπως προαναφέρθηκε) δεν ήταν υποχρεωμένοι πρώτα να ελέγχουν και στη συνέχεια να εγκρίνουν την καταβολή των ποσών. Το αντίθετο: Πρώτα καταβάλλονταν τα ποσά και στη συνέχεια γίνονταν δειγματοληπτικά έλεγχοι. Το…”πουλάκι” όμως μέχρι τότε είχε πετάξει!
Έτσι, ένας «παραγωγός» πήρε επιστροφή ΦΠΑ για 75 τόνους σκόρδα (Να σημειωθεί ότι νομός Ηρακλείου ετησίως καταναλώνει 5 τόνους σκόρδα). Ένας άλλος για 50 τόνους αγκινάρες που παρήγαγε μέσα στον Ιανουάριο, βάσει πάντα εικονικών τιμολογίων. Πουλήθηκαν, εικονικά, εκατοντάδες τόνοι λάδι! Κάποιοι «παρήγαγαν» δεκάδες τόνους ξινόχοντρο, κουκιά, σιτηρά, γάλα και ότι άλλο μπορεί να βάλει ανθρώπου νους!
Τα κέρδη, που μέχρι τώρα έχουν διαπιστωθεί, είναι τρελά! Για παράδειγμα, μέσα σʼ ένα χρόνο τα 62 μέλη ενός συνεταιρισμού εισέπραξαν 1,5 εκατ. ευρώ!! Ορισμένες οικογένειες, κυρίως των επικεφαλής κυκλωμάτων, εισέπρατταν ακόμα και εκατοντάδες χιλιάδες ευρώ κάθε χρόνο, όχι με δουλειά στο χωράφι, αλλά μέσα σε σπίτια όπου φτιάχνονταν εικονικά και πλαστά τιμολόγια.
Και δεν ήταν μόνο αγρότες εκείνοι που εισέπρατταν παράνομα επιστροφή ΦΠΑ. Ήταν και ετεροεπαγγελματίες. Οποιοσδήποτε μπορούσε να εμφανίσει τιμολόγια ότι δήθεν πούλησε αγροτικά προϊόντα και να πάρει χρήματα, αρκεί αυτά να είχαν κάποια στοιχειώδη αληθοφάνεια. Παλιό κόλπο: Ανέγραφαν τα ονόματα συγγενικών ή έμπιστων προσώπων, δήθεν ότι έκαναν πώληση αγροτικών προϊόντων, για να μη φαίνεται μόνο ένας ώστε να μην κινούνται υποψίες. Για παράδειγμα, ένας υπάλληλος τότε της Νομαρχίας (2007) εμφανιζόταν να εισέπραξε σε 14 διαφορετικά ονόματα προσφιλών προσώπων 237.000 ευρώ μέσα σε ένα χρόνο!!
Υποψίες….
Όπως προαναφέρθηκε οι υπάλληλοι των Εφοριών δεν είχαν την υποχρέωση να ελέγχουν πριν δώσουν έγκριση για την καταβολή των χρημάτων από τα κρατικά ταμεία. Έτσι, τυπικά έκαναν τη δουλειά τους. Υπήρχαν όμως και κραυγαλέες περιπτώσεις που αποτελούσαν θέμα κοινής λογικής. Δεν είναι δυνατόν να εγκρίνονται τιμολόγια με δεκάδες τόνους προϊόντων που δε συνηθίζονται στην Κρήτη όπως όσπρια από ένα χωριό που δεν…φημίζεται για την παραγωγή οσπρίων!
Αξίζει να σημειωθεί ότι μία Δ.Ο.Υ. επέστρεψε μέσα σε ένα χρόνο 4 εκατ. ευρώ σε 197 «δικαιούχους».
Τα όρια μεταξύ τυπικότητας και δόλου είναι μερικές φορές δυσδιάκριτα και χρήζουν διερεύνησης από τις αρμόδιες αρχές.
…καίγονται και τα χλωρά!
Μία από τις χειρότερες επιπτώσεις του συγκεκριμένου οικονομικού εγκλήματος, είναι το «πάγωμα» για μακρύ χρονικό διάστημα της επιστροφής ΦΠΑ στους ειλικρινείς παραγωγούς που δεν έχουν τίποτα να κρύψουν από την Εφορία. Κάθε φορά που ανακινείται το συγκεκριμένο σκάνδαλο, «παγώνουν» οι πληρωμές των αγροτών! Έτσι δεν παίρνουν στην ώρα τους τα χρήματα που δικαιούνται χιλιάδες αγρότες, πραγματικοί παραγωγοί προϊόντων, που περιμένουν από τα ποσά αυτά να καλύψουν ένα τμήμα του κόστους παραγωγής!

