Της Ευαγγελίας Καρεκλάκη

Αλλαγές στις απελάσεις αλλοδαπών κρατουμένων για να αποσυμφορηθούν οι φυλακές προωθεί το υπουργείο Δικαιοσύνης που ήδη προχώρησε στην σύσταση ειδικής ομάδας εργασίας που θα έχει αντικείμενο «τη μελέτη και επεξεργασία τροποποιήσεων στο ισχύον νομικό καθεστώς δικαστικής απέλασης και εκτέλεσης ποινών αλλοδαπών υπό απομάκρυνση».

Τις επίμαχες αλλαγές είχε προαναγγείλει σε συνέντευξη του στην «Π» ο γ.γραμματέας Διαφάνειας και Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων του υπουργείου Δικαιοσύνης, Γιάννης Ιωαννίδης.

Σε ερώτηση σχετικά με την αποσυμφόρηση των φυλακών, ο κ. Ιωαννίδης είχε δηλώσει χαρακτηριστικά:

«Οι ελληνικές φυλακές έχουν μία δυναμικότητα γύρω στις 9000 ενώ οι κρατούμενοι σήμερα ανέρχονται στις 12.000. Το πρόβλημα είναι διαρκές και έχει δύο κύριες αιτίες, η μία είναι τα ναρκωτικά που προσπαθούμε να τα αντιμετωπίσουμε και η δεύτερη είναι η παράνομη μετανάστευση. Γύρω στο 60% είναι αλλοδαποί εκ των οποίων το 90% ήταν παράνομα διαμένοντες κατά τη σύλληψή τους. Οι μετανάστες και δη οι παράνομοι αν δεν έχουν κάποια διέξοδο νόμιμης επιβίωσης, ποια επιλογή έχουν; Να καταλήγουν στην παραβατικότητα και να γίνονται και θύματα των κυκλωμάτων.

Πρέπει ωστόσο να είμαστε λίγο πιο προσεκτικοί στην ερμηνεία των στατιστικών στοιχείων, γιατί έχει παρατηρηθεί το φαινόμενο στους αλλοδαπούς να επιβάλλονται βαρύτερες ποινές για τις ίδιες πράξεις. Για παράδειγμα επιβάλλεται πολύ πιο συχνά η προσωρινή κράτηση και πολύ πιο δύσκολα δίνεται η υφʼ όρων απόλυση. Δηλαδή πρέπει να τα έχουμε και αυτά κατά νου. Δεν είναι οι αλλοδαποί εκ γενετής πιο επιρρεπείς στο έγκλημα. Είναι οι κοινωνικές συνθήκες αφενός και αφετέρου τα κριτήρια που αφορούν την ποινική μεταχείριση. Και αυτό το εξετάζουμε στο υπουργείο γιατί πρέπει να τα αλλάξουμε κάποια στιγμή, έχουμε και πράγματα εντελώς παράδοξα.

Για παράδειγμα έχουμε χρηματική ποινή για παράνομη είσοδο στην χώρα. Η χρηματική ποινή που είναι 1000, 2000, 3000 ευρώ και παραπάνω είναι απολύτως ανέφικτο να φαντάζεται κανείς ότι θα πληρωθεί από τον αλλοδαπό. Είναι παραλογισμός το ελληνικό κράτος επειδή δεν μπορεί να εισπράξει την χρηματική ποινή, να δαπανά ποσά ώστε ο αλλοδαπός να την εκτίει μέσα στην φυλακή. Έχουμε και τέτοια θέματα που πρέπει να αντιμετωπίσουμε».

Η συγκρότηση της ομάδας (που θα πρέπει να έχει καταθέσει τις προτάσεις τις μέχρι τις 15-10-2011 χωρίς τα μέλη της να λάβουν κάποια αποζημίωση), κρίθηκε απαραίτητη δεδομένων των προβλημάτων που διαπιστώνονται, στο ισχύον νομικό καθεστώς της δικαστικής απέλασης σε συνδυασμό με τα προσκόμματα που τίθενται στην απομάκρυνση αλλοδαπών που διαμένουν παράνομα στη χώρα όταν εκκρεμούν εναντίον τους ποινικές διώξεις ή εκτέλεση ποινών.

Την κατάσταση που επικρατεί, περιγράφουν ανάγλυφα τα στατιστικά στοιχεία για τις φυλακές της χώρας από το 2003 έως το 2009. Από αυτά προκύπτει ραγδαία αύξηση των αλλοδαπών κρατουμένων στις φυλακές της χώρας, οι οποίοι πριν από δυο περίπου χρόνια ξεπέρασαν το 50% του συνολικού αριθμού όσων είναι έγκλειστοι.

Πιο αναλυτικά, τα στοιχεία για τους κρατούμενους στις φυλακές της χώρας τα έτη 2003 έως 2009 έχουν ως εξής:

Αριθμός τωv κρατoυμέvωv

2003 8418

2004 8726

2005 8722

2006 9964

2007 10370

2008 11645

2009 11736

Τα στοιχεία για τους αλλοδαπούς κρατουμένους στις ελληνικές φυλακές, κατά τα ίδια έτη, είναι τα εξής:

Αριθμός τωv αλλoδαπώv κρατ/μέvωv

2003 3858

2004 3708

2005 3704

2006 4281

2007 4695

2008 5622

2009 6078

Με βάση τα στοιχεία αυτά αλλά και από υπολογισμούς για το 2010 αλλά και το 2011, φαίνεται ξεκάθαρα ότι το πρόβλημα γιγαντώνεται. Μάλιστα, το υπ. Δικαιοσύνης αναφέρει ενδεικτικά περιπτώσεις αλλοδαπών για τους οποίους είναι εφικτή η απομάκρυνση αλλά εκκρεμεί εις βάρος τους ποινή για παράνομη είσοδο στη χώρα. Επίσης, επικαλείται περιπτώσεις αλλοδαπών που παραμένουν στα σωφρονιστικά καταστήματα γιατί δεν είναι εφικτή η απέλασή τους, επιδεινώνοντας έτσι το ήδη επιβαρυμένο σωφρονιστικό σύστημα της χώρας.