Της Ευαγγελίας Καρεκλάκη

Τον εφιάλτη που έζησαν την ημέρα της φοβερής έκρηξης στο εργοστάσιο Γιαννούλη πριν από πέντε χρόνια περιέγραψαν χθες κατά την ακροαματική διαδικασία οι τραγικοί «πρωταγωνιστές» της υπόθεσης, οι εργάτες των οποίων η ζωή κινδύνευσε άμεσα λόγω των εκτεταμένων εγκαυμάτων που υπέστησαν. Η εκδίκαση της υπόθεσης ξεκίνησε χθες, πέντε χρόνια μετά το ατύχημα, μετά από δύο αναβολές.

Να σημειωθεί ότι ένας εκ των δικαστών υπέβαλε αίτημα αυτοεξαίρεσης καθώς είχε εκδώσει την πολιτική απόφαση της υπόθεσης. Επιπλέον δικηγόρος της υπεράσπισης κατέθεσε ένσταση περί ακυρότητας του κλητήριου θεσπίσματος, αίτημα όμως που απορρίφθηκε.

Πρώτοι κατέθεσαν οι τρεις τραυματίες, οι οποίοι περιέγραψαν τα όσα συνέβησαν την επίμαχη ημέρα.

Ο 46χρονος Πρόδρομος Κοζανίδης, ο 37χρονος Μανόλης Κατσελής και ο 56χρονος Μιχάλης Μακράκης είχαν υποστεί βαρύτατα εγκαύματα από την έκρηξη και μέχρι σήμερα παλεύουν για να μπορέσουν να σταθούν στα πόδια τους, με συμπαραστάτες τις οικογένειες τους.

Να σημειωθεί ότι ο τέταρτος τραυματίας-που ήταν υπεύθυνος στο πόστο που προκλήθηκε η έκρηξη-είναι κατηγορούμενος ωστόσο κατέθεσε χθες ως μάρτυρας του κατηγορητηρίου.

Οι τρεις βασικοί παθόντες ανέφεραν ότι από την πρώτη ημέρα έναρξης του εργοστασίου αντιμετώπιζαν διάφορα προβλήματα και ζημιές για τα οποία ήταν ενήμεροι οι υπεύθυνοι. Υποστήριξαν ότι δεν είχαν εκπαιδευτεί σε σχέση με τη λειτουργία των μηχανημάτων. Ανέφεραν ακόμα ότι στο εργοστάσιο δεν υπήρχε σύστημα ανίχνευσης του εξανίου σε περίπτωση διαρροής ενώ ο ηλεκτρικός πίνακας ήταν συμβατικός και όχι αντιεκρηκτικός.

Ο Πρόδρομος Κοζανίδης, πατέρας δύο παιδιών, έχει υποστεί εκτεταμένα εγκαύματα συνολικής έκτασης 47% κυρίως στο πρόσωπο, στο κεφάλι, στον τράχηλο, στα χέρια καθώς και στο αναπνευστικό. Επί 86 ημέρες βρισκόταν σε καταστολή στη Μονάδα Εγκαυμάτων του νοσοκομείου «Γεννηματάς» και έχει υποβληθεί σε δεκάδες χειρουργικές και πλαστικές επεμβάσεις. Ο ίδιος ανέφερε ότι την επίμαχη ημέρα βρισκόταν στο θερμαστήριο όταν έγινε αντιληπτή η διαρροή του εξανίου χωρίς ωστόσο να έχει εντοπιστεί η πηγή της διαρροής. Για τον συνάδελφο του και κατηγορούμενο ανέφερε χαρακτηριστικά: «Τον είδα με τα ίδια μου τα μάτια να κατεβάζει τον γενικό διακόπτη για να απενεργοποιήσει τα πάντα. Αντιλήφθηκα μία φλόγα να βγαίνει. Ήταν σαν φλόγιστρο. Μας πέταξε όλους πέντε μέτρα μακριά» κατέθεσε.

Ανέφερε ακόμα ότι ο βασικός ιστός των μηχανημάτων του εργοστασίου ήταν πεπαλαιωμένος. «Οι βάνες και τα καζάνια ήταν ίδια εδώ και 25 χρόνια. Μόνο το δίκτυο και τα μοτέρ εξανίου είχαν αλλάξει».

Στη διάρκεια της κατάθεσης υπήρξε ένταση όταν δικηγόρος της υπεράσπισης ρώτησε τον μάρτυρα για τον ενδιαφέρον που επέδειξαν οι υπεύθυνοι της εταιρείας απέναντι του.

«Τον πρώτο χρόνο έδειξαν ενδιαφέρον αλλά το έκαναν για να μην κινηθούμε δικαστικά εναντίον τους. Αυτό όμως το ξεκαθάρισα. Άνθρωπο έκαψαν, δεν έκαψαν σκύλο». Στο σημείο αυτό οργίλη ήταν η αντίδραση δικηγόρου της πολιτικής αγωγής, ο οποίος επιτέθηκε στον αντίδικο, τονίζοντας ότι οι διαχειριστές του εργοστασίου έχουν κάνει αντʼ αγωγή διεκδικώντας μέρος της αποζημίωσης που επιδίκασε το δικαστήριο ως συμψηφισμό των χρημάτων που είχαν διαθέσει στην αρχή για την ιατρική αποκατάσταση των παθόντων.

Ο Μιχάλης Μακράκης, πατέρας τριών παιδιών, υπέστη εγκαύματα ολικής επιφάνειας σώματος συνολικής έκτασης 36%, κυρίως στο κεφάλι, στον τράχηλο, στον κορμό, στα χέρια και στους μηρούς, μερικού και βαθέως ολικού πάχους με ικανού βαθμού αναπνευστικό έγκαυμα. Στο εργοστάσιο δούλευε 2,5 χρόνια. Την επίμαχη ημέρα είχε πάει στο Αρκαλοχώρι για να γεμίσει τις μπουκάλες με οξυγόνο. Επιστρέφοντας αντιλήφθηκε να υπάρχει αναστάτωση. Άκουσε να φωνάζουν ότι υπήρχε διαρροή εξανίου. Ο ίδιος βρισκόταν στην πόρτα όταν έγινε η έκρηξη.

Ο Μανόλης Κατσέλης υπέστη εκτεταμένα εγκαύματα σώματος συνολικής έκτασης 28% στο πρόσωπο, στον τράχηλο και στα χέρια μερικού και ολικού πάχους. Έχει υποβληθεί επίσης σε αρκετές χειρουργικές και πλαστικές επεμβάσεις ενώ είχε την ατυχία να υποστεί κατά τη νοσηλεία του σταφυλοκοκκική λοίμωξη από την οποία ταλαιπωρήθηκε επί τρεις μήνες. Το ποσοστό αναπηρίας του αγγίζει επίσης το 67%.

Στην κατάθεση του ανέφερε ότι είδε τον συνάδελφο του, ο οποίος είναι κατηγορούμενος, να κινείται προς την πλευρά του πίνακα, όμως επειδή έστρεφε την πλάτη του δεν είδε ακριβώς τις κινήσεις που έκανε. Όπως ανέφερε, σήμερα- πέραν των σοβαρών προβλημάτων υγείας που αντιμετωπίζει- δεν μπορεί να εργαστεί ενώ μετά το ατύχημα χώρισε με την αρραβωνιαστικιά του.

Χθες κατέθεσε και υπάλληλος της Επιθεώρησης Εργασίας που είχε διενεργήσει αυτοψία στο εργοστάσιο μετά το συμβάν. Μεταξύ άλλων η μάρτυρας διαπίστωσε παραλείψεις στην εργατική νομοθεσία. Δεν υπήρχε σύστημα ανίχνευσης αερίων και εξέφρασε την άποψη ότι αν λειτουργούσε τέτοιο σύστημα θα είχε αποφευχθεί το ατύχημα. Ανέφερε ακόμα ότι το προσωπικό δεν είχε εκπαιδευτεί για να αντιμετωπίσει έκτακτες καταστάσεις. Τέλος τόνισε ότι ο ηλεκτρολογικός πίνακας δεν ήταν "αντιεκρηκτικός" όπως θα έπρεπε και βρισκόταν σε χαμηλότερο χώρο και είχε άμεση επαφή με το χώρο του εργοστασίου.

Συνολικά στο εδώλιο του κατηγορουμένου παραπέμπονται επτά άνθρωποι: οι δύο διαχειριστές-νόμιμοι εκπρόσωποι της εταιρείας, ο μηχανικός του εργοστασίου, ο εργάτης που είχε την ιδιότητα του πρακτικού μηχανικού, η τότε προϊσταμένη της Διεύθυνσης Ανάπτυξης της Νομαρχίας Ηρακλείου, ο μελετητής και ένας πυρονόμος της Πυροσβεστικής Υπηρεσίας Ηρακλείου.

Οι κατηγορίες που αντιμετωπίζουν συνολικά οι κατηγορούμενοι είναι μεταξύ άλλων: έκρηξη από αμέλεια, σωματική βλάβη από αμέλεια παρά υποχρέου, δια παραλείψεως τελούμενη, κατά συρροή, ψευδής υπεύθυνη δήλωση, ηθική αυτουργία από κοινού σε ψευδή υπεύθυνη δήλωση, ψευδής δήλωση και ηθική αυτουργία από κοινού σε ψευδή βεβαίωση.

Όσον αφορά στο αστικό μέρος της υπόθεσης, υπενθυμίζεται ότι το Μονομελές Πρωτοδικείο Ηρακλείου έχει επιδικάσει και στους τρεις τραυματίες συνολικά το ποσό των 220.000 ευρώ για ηθική βλάβη, αποζημίωση που χαρακτηρίζεται από τους παθόντες και τις οικογένειες τους εξαιρετικά μικρή με δεδομένη, όπως υπογραμμίζουν, την παραμόρφωση που έχουν υποστεί και τις αλλεπάλληλες χειρουργικές και πλαστικές επεμβάσεις στις οποίες έχουν υποβληθεί.

Σημειώνεται ότι όλες οι πλευρές έχουν ασκήσει έφεση και εκκρεμεί η εκδίκαση της υπόθεσης. Η δίκη διακόπηκε για τη Μεγάλη Τρίτη.