
Σέλινο: τονώνει την άμυνα του οργανισμού
Πρόκειται για ένα από τα πιο γνωστά αρωματικά βότανα που χρησιμοποιούμε στην κουζίνα μας. Υπάρχουν δυο βασικές ποικιλίες σέλινου. Η μία είναι με μεγάλη σαρκώδη ρίζα, που καλλιεργείται για αυτή και τρώγεται ωμή, είτε σε σαλάτα και σούπες είτε μαγειρεμένη με διάφορους συνδυασμούς και είναι η γνωστή μας σελινόριζα και η δεύτερη η πιο κλασσική με σαρκώδεις μεγάλους μίσχους, που καλλιεργείται για τα φύλλα της και τρώγεται με τον ίδιο τρόπο και γίνεται τουρσί ή χρησιμοποιείται και ως καρύκευμα (κυρίως οι σπόροι της).
Ισχυρό αντιοξειδωτικό
Το σέλινο αποτελεί ένα βότανο με ισχυρή αντιοξειδωτική δράση καθώς είναι καλή πηγή βιταμίνης C και μιας κατηγορίας φλαβονοειδών που λέγονται κουμαρίνες. Τα φλαβονοειδή αυτά (στα οποία αποδίδεται σε μεγάλο βαθμό το χαρακτηριστικό του άρωμα) σχετίζονται με ισχυρή δράση κατά των επικίνδυνων ελευθέρων ριζών δρώντας προστατευτικά εναντίον της εμφάνισης διαφόρων μορφών καρκίνου. Παράλληλα, η δράση τους αυτή τα καθιστά πολύτιμους συμμάχους για την καλή λειτουργία της καρδιάς, καθώς εμποδίζουν τη διαδικασία οξείδωσης της χοληστερόλης και συνεπώς τη δημιουργία αθηρωματογόνου πλάκας.
Τόνωση της άμυνας
του οργανισμού
Η βιταμίνη C έχει δειχθεί από αρκετές κλινικές μελέτες ότι προάγει τη λειτουργία του ανοσοποιητικού συστήματος, προασπίζοντας έτσι τον οργανισμό μας κατά διαφόρων ασθενειών. Στην ίδια κατεύθυνση δράσης είναι όμως και οι κουμαρίνες, που όπως έδειξαν μελέτες σε ζώα ενισχύουν τη δράση των λευκοκυττάρων (μιας κατηγορίας κυττάρων που συνιστούν το αμυντικό οπλοστάσιο του οργανισμού μας κατά των διαφόρων ιώσεων). Μη ξεχάσετε λοιπόν να βάλετε στη σούπα σας λίγο σέλινο, καθώς έτσι διασφαλίζετε σε μεγάλο βαθμό την πρόσληψη των προστατευτικών αυτών συστατικών (δεν χάνονται καθώς παραμένουν στο ζωμό) και έτσι ενισχύεται το αμυντικό σύστημα του οργανισμού σας.
Αδυνατίζει το σέλινο;
Μέχρι και σήμερα επικρατεί η πεποίθηση ότι το σέλινο αδυνατίζει. Η θεωρία πίσω από τη διαδεδομένη αυτή άποψη έχει να κάνει με τη διουρητική δράση που έχει παρατηρηθεί στο βότανο αυτό. Θα πρέπει ωστόσο να τονιστεί ότι διουρητική δράση δεν σημαίνει αδυνάτισμα, αλλά απώλεια υγρών, που σημαίνει ότι αυτά γρήγορα επανέρχονται με την πρόσληψη λίγου νερού. Επίσης, το σέλινο έχει μεν αρκετό κάλιο, έναν ηλεκτρολύτη στον οποίο αποδίδεται κατά βάση η διουρητική του δράση, αλλά παράλληλα περιέχει και αρκετό νάτριο, έναν ηλεκτρολύτη που δρα ανταγωνιστικά στο κάλιο. Συνεπώς, το σέλινο μπορεί να εμφανίζει μια ελαφρά διουρητική δράση, αλλά αυτή είναι αρκετά ασθενέστερη συγκριτικά με άλλα χόρτα και βότανα και σίγουρα δεν αδυνατίζει ή ʽέχει αρνητικές θερμίδεςʼ όπως ισχυρίζονται κάποιοι. Φυσικά όμως και αποτελεί μια τροφή που συστήνεται σε δίαιτες αδυνατίσματος, καθώς ένα φλιτζάνι περιέχει μόλις 19 θερμίδες.
Βοτανικό όνομα: Άπιον το βαρύοσμο (Apium graveolens) ανήκει στην οικογένεια των σκιαδανθών (Apiaceae). Κατάγεται από την Ευρώπη, Ασία, Βόρειο Αφρική και ευδοκιμεί σε αλμυρά εδάφη,ενώ καλλιεργείται σε όλο τον κόσμο.
Φτάνει σε ύψος μέχρι 1μ., τα στελέχη του είναι κούφια, έχει φύλλα έμμισχα και λευκά άνθη. Σχηματίζει μεγάλο στρογγυλό βολβό. Ανθίζει από τον Ιούλιο εως το Σεπτέμβριο.
Σύμφωνα με γραπτές μαρτυρίες το σέλινο καλλιεργούταν ήδη πριν από τουλάχιστον 3.000 χρόνια στην Αίγυπτο των Φαραώ και από τον 5ο αιώνα π.Χ. και στην Κίνα. Στην αρχαία Ελλάδα και την Ρώμη το φυτό πρέπει να έπαιζε κάποιο ρόλο στη λατρεία των νεκρών γιατί έχουν βρεθεί πολλά μνήματα διακοσμημένα με φύλλα σέλινου. Στην κεντρική Ευρώπη εμφανίστηκε μάλλον για πρώτη φορά το μεσαίωνα.
Χρησιμοποιούμενα μέρη του φυτού: Χρησιμοποιούνται οι βολβοί, τα
φύλλα, τα κλωνάρια, καθώς επίσης οι καρποί.
Τα φύλλα, ο βολβός και οι σπόροι είναι ιδιαίτερα πικάντικα και ελαφρώς γλυκά. Στο εμπόριο διατίθεται και αλάτι (από φύλλα ή σπόρους), ολόκληροι βολβοί, καθώς και φύλλα ή κομμάτια της σελινόρριζας. Για σούπες αφήνουμε τα φύλλα και τους βολβούς ολόκληρα να μαγειρευτούν μαζί με το φαγητό. Για μπαχαρικά μίγματα λιανίζουμε τα αποξηραμένα φύλλα ή αλέθουμε τους σπόρους. Σαν μπαχαρικό το χρησιμοποιούμε για ζωμούς κρέατος, σάλτσες για κρέας, φαγητά κατσαρόλας και σούπες. Η σελινόρριζα μπορεί να μαγειρευτεί και να καταναλωθεί ως λαχανικό ή σαλατικό.
Του Παπαλαζάρου Αναστάσιος, Κλινικός Διαιτολόγος -
Διατροφολόγος, MSc
XΟΙΡΙΝΟ
ΜΕ ΣΕΛΙΝΟ
ΥΛΙΚΑ (για 6 μερίδες)
1 φλ ελαιόλαδο
1κ. σέλινο χοντρό
1 ½ κ. χοιρινό κομμένο κομμάτια (με λίγο πάχος) ή 1 ½ κιλό γουρουνόπουλο μικρό με δέρμα
5-6 φρέσκα κρεμμυδάκια ψιλοκομμένα
1 ποτήρι λευκό κρασί αρετσίνωτο
το χυμό από 1-2 λεμόνια
1 αυγό (προαιρετικά για το αυγολέμονο)
αλάτι, πιπέρι
ΕΚΤΕΛΕΣΗ
Πλένουμε καλά, κόβουμε σε κομμάτια και ζεματάμε το σέλινο για 2-3 λεπτά. Αφήνουμε να σουρώσει καλά.
Τσιγαρίζουμε σε λίγο ελαιόλαδο τα κρεμμύδια και μόλις ξανθύνουν βάζουμε και το κρέας. Αφήνουμε να καβουρδιστεί και σβήνουμε με το κρασί. Αφήνουμε λίγα λεπτά με σκεπασμένη κατσαρόλα και μετά βάζουμε λίγο νερό και αφήνουμε το κρέας να μαγειρευτεί. Όταν είναι μισοψημένο ρίχνουμε το σέλινο, συμπληρώνουμε νερό μέχρι να σκεπαστούν και αφήνουμε να γίνουν σε σιγανή φωτιά. Δοκιμάζουμε για αλατι και πιπέρι και όταν έχουν βράσει τόσο το κρέας όσο και το σέλινο, σβήνουμε.
Για το αυγολέμονο: Χτυπάμε τα αυγά, ρίχνουμε σιγά σιγά χυμό λεμονιού και επίσης σιγά σιγά λίγο από το ζουμί που υπάρχει στην κατσαρόλα. Μετά περιχύνουμε το φαγητό.
Προσοχή! Αν χρειαστεί να ξαναζεστάνουμε το φαγητό για οποιονδήποτε λόγο, δεν θα πρέπει να βράσει γιατί θα «κόψει» το αυγολέμονο!
Καλή επιτυχία!

