Της Κατερίνας Μυλωνά
Με... προπαγάνδα άνοιξε η αυλαία των πανελλαδικών εξετάσεων, σύμφωνα με μερίδα εκπαιδευτικών, οι οποίοι είδαν έκπληκτοι το θέμα που επελέγη για το μάθημα της Νεοελληνικής Γλώσσας Γενικής Παιδείας.
Οι υποψήφιοι κλήθηκαν να γράψουν για τη σημασία της αυτομόρφωσης και της διά βίου μάθησης. Καθηγητές και ερευνητές της εκπαίδευσης κατακρίνουν το υπουργείο Παιδείας για αυτή του την επιλογή καθώς θεωρούν πως με αυτό τον τρόπο θέλησε να «περάσει» την εκπαιδευτική του πολιτική.
Συγκεκριμένα, επελέγη ένα απόσπασμα από το βιβλίο της πανεπιστημιακού, Αλεξάνδρας Κορωναίου, με τίτλο "Εκπαιδεύοντας εκτός σχολείου". Το θέμα έχει ως εξής: "Σε άρθρο που θα δημοσιεύατε στην εφημερίδα του σχολείου να αναφερθείτε στην σημασία της αυτομόρφωσης και να προτείνετε τρόπους πραγμάτωσης σε όλη τη διάρκεια της ζωής του ανθρώπου".
Ζητήθηκε να κάνουν περίληψη του κείμενου, να αναπτύξουν το περιεχόμενο συγκεκριμένου αποσπάσματος και να απαντήσουν σε δομικές και γραμματικές ασκήσεις.
Τα θέματα εστάλησαν κανονικά στα 1.080 εξεταστικά κέντρα της χώρας, τα οποία είναι κατά 160 λιγότερα από πέρσι.
Σήμερα παίρνουν σειρά οι μαθητές των Εσπερινών Γενικών Λυκείων και των ΕΠΑΛ με το μάθημα της Νεοελληνικής Γλώσσας Γενικής Παιδείας.
Ως ώρα έναρξης εξέτασης ορίζεται η 18:30, οι υποψήφιοι πρέπει να προσέρχονται στις αίθουσες εξέτασης μέχρι τις 6 το απόγευμα. Η διάρκεια εξέτασης κάθε μαθήματος είναι τρεις ώρες.
Συνολικά, στις φετινές πανελλήνιες εξετάσεις συμμετέχουν 93.713 υποψήφιοι, εκ των οποίων 77.687 μαθητές της Γ' τάξης ημερήσιων Γενικών Λυκείων, 351 μαθητές της Γ' τάξης ημερήσιων ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ Β'), 830 μαθητές των Εσπερινών Γενικών Λυκείων και Εσπερινών ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ Β'), καθώς και 14.845 απόφοιτοι προηγουμένων ετών.
Ευχές και μηνύματα
«Εύχομαι σε όλους τους μαθητές καλή επιτυχία και αποτελέσματα σύμφωνα με τις προσδοκίες, τα όνειρα και τις προσπάθειές τους. Ξέρουμε όλοι ότι η ζωή δεν είναι μια στιγμή. Η ζωή είναι γεμάτη ευκαιρίες για αυτούς που θέλουν και προσπαθούν», ανέφερε χθες η υπουργός Παιδείας, Άννα Διαμαντοπούλου, η οποία επισκέφτηκε το εξεταστικό κέντρο στο 1ο ΓΕΛ Αργυρούπολης.
Στο 2ο Λύκειο και το 4ο Λύκειο Ηρακλείου βρέθηκαν χθες η νομάρχης Ηρακλείου, Βαγγελιώ Σχοιναράκη, και ο περιφερειακός διευθυντής εκπαίδευσης Κρήτης, Απόστολος Κλινάκης.
«Σήμερα οι μαθητές, έχοντας δίπλα τους, τους γονείς τους και ολόκληρη την κοινωνία, προσπαθούν να κάνουν το δικό τους επόμενο βήμα, να προχωρήσουν σε ένα επιπλέον εφόδιο. Εύχομαι καλή δύναμη στους γονείς, καλή επιτυχία στα παιδιά, καλό αποτέλεσμα και το επόμενό τους βήμα να είναι το καλύτερο της ζωής τους», ανέφερε η κ. Σχοιναράκη.
«Τα εξεταστικά κέντρα των πανελλήνιων εξετάσεων στην Κρήτη είναι περίπου 90. Είχαμε μια πολύ καλή προετοιμασία σε συναντήσεις που είχαμε με τους διευθυντές δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης. Όλα τα εξεταστικά κέντρα είναι πλήρως στελεχωμένα με τους κατάλληλους επιτηρητές, με το βοηθητικό προσωπικό. Περίπου 6.500 παιδιά σε όλη την Κρήτη μπαίνουν στη διαδικασία των πανελλαδικών από σήμερα. Θεωρώ ότι θα πάνε όλα καλά», δήλωσε ο κ. Κλινάκης.
“Προπαγάνδα”
Με άρθρο – παρέμβαση, ο εκπαιδευτικός ερευνητής, Χρήστος Κάτσικας, υποστηρίζει πως «το Υπουργείο Παιδείας για μια ακόμη φορά δεν έχασε την ευκαιρία να «περάσει» την εκπαιδευτική του πολιτική ακόμη και στο θέμα της Νεοελληνικής Γλώσσας Γενικής Παιδείας”. Μεταξύ άλλων, αναφέρει ότι “η «αυτομόρφωση» για το Υπουργείο Παιδείας είναι αναγκαστική πληρωμένη κατάρτιση και επανακατάρτιση με αποκλειστική ευθύνη του κάθε νέου ξεχωριστά. Η ευθύνη της πολιτείας εξαφανίζεται και μπροστά σε κάθε νέο άνθρωπο προβάλλεται η υποχρέωση να αναλάβει τον κόπο και το κόστος μιας κατάρτισης που συνδέεται με ένα νήμα με την ανάγκη των επιχειρήσεων να εξασφαλίσουν όσο το δυνατόν μεγαλύτερα κέρδη. Η διαδικασία αυτή, που δεν είναι παρά μια από τις αναγνώσεις της πραγματικότητας (ανάγνωση που κατασκευάζεται, τροφοδοτείται και λιπαίνεται στο έδαφος των συμφερόντων των εργοδοτών και των πολιτικών τους φερέφωνων) προβάλλεται σαν αυτονόητη και ουδέτερη ανάγκη της εποχής, κάτι σα φυσικό φαινόμενο που δεν επιδέχεται άλλη γνώμη. Είναι η ίδια ανάγνωση που προβάλλει σαν κοινωνικά αναγκαίο το να αλλάζει 2, 3 ή περισσότερες φορές ο άνθρωπος εργασία, το να απολύεται, το είναι δια βίου άνεργος, το να εργάζεται λίγο χρόνο και μετά, με δική του ευθύνη και κόστος να «τρέχει» από σεμινάριο σε σεμινάριο κυνηγώντας την πιθανότητα να επαναπροσληφθεί.
Όλα τα παραπάνω ο νέος άνθρωπος, ακόμη και από την ηλικία των 18 ετών που ως υποψήφιος δίνει την μάχη του για την είσοδο στην τριτοβάθμια εκπαίδευση, εκβιάζεται να τα αφομοιώσει, να τα αποδεχθεί, να βρει επιχειρήματα για να τα επιβεβαιώσει, για να είναι «μέσα» στο θέμα της έκθεσης.”
Φιλόλογοι: “Επίκαιρο”
Επίκαιρου προβληματισμού με καλή δομή και τεκμηριωμένο στις θέσεις του χαρακτηρίζει το διασκευασμένο κείμενο που δόθηκε στις Πανελλαδικές εξετάσεις η Πανελλήνια Ενωση Φιλολόγων (ΠΕΦ) . Αναλυτικά, αναφέρει πως η ερώτηση κατανόησης (Β1) μπορεί να απαντηθεί εύκολα από τους μαθητές που παρακολούθησαν τη διδασκαλία και θα δώσει την ευκαιρία να κριθούν οι γνώσεις τους στα κοινωνικά θέματα και η γλωσσική τους επάρκεια.
Η ερώτηση Β2 αποτελεί εφαρμογή της θεωρίας για τη δομή παραγράφου, αντικείμενο διδασκαλίας στο Γυμνάσιο και το Λύκειο. Τα ζητούμενα της ερώτησης Β3 ελέγχουν στοιχειώδεις λεξιλογικές ικανότητες.
Η ερώτηση Β4, όμως, μπορεί να προκαλέσει στον/στην μαθητή/τρια που εξετάζεται παρανόηση: ζητάει την επισήμανση τριών χαρακτηριστικών του επιστημονικού λόγου, αλλά δεν απαιτεί ρητά την τεκμηρίωσή τους με συγκεκριμένες αναφορές στο κείμενο. Χρειαζόταν, ίσως, περισσότερη σαφήνεια στη διατύπωση της ερώτησης, αν δηλαδή απαιτείται απάντηση με απλή αναφορά των χαρακτηριστικών ή και εντοπισμός τους σε συγκεκριμένες φράσεις.
Σχετικά με την παραγωγή λόγου, η ΠΕΦ τονίζει πως η παραγωγή γραπτού λόγου εστιάζει σε συγκεκριμένο θέμα, ώστε να μπορούν να παραχθούν κείμενα, ανάλογα με την ωριμότητα και τη γνώση των εξεταζόμενων, χωρίς τον κίνδυνο παρανοήσεων.
Γενικά, τα ζητούμενα της εξέτασης ανταποκρίνονται στους στόχους μαθήματος και είναι σύμφωνα με το νομοθετικό πλαίσιο για την αξιολόγηση.
«Τονωτική ένεση για την ψυχολογία όλων των υποψηφίων αποτελούν τα θέματα στη Νεοελληνική Γλώσσα. Ανεπιφύλακτα μπορούν να χαρακτηριστούν προσιτά και βατά, αφού έδιναν τη δυνατότητα ακόμα και σε αδύναμους υποψηφίους να τα αντιμετωπίσουν αξιοπρεπώς», αναφέρει η φιλόλογος στο Φροντιστήριο «Ξύστρα», κ. Γεωργία Βουβάκη. Ιδιαίτερα, αναφέρει πως το δοθέν κείμενο ήταν εύληπτο μεν, αλλά πυκνό και απαιτούσε καλή ανάγνωση για τη γραφή μιας επιτυχημένης περίληψης. Το ζήτημα Β1 μπορούσε εύκολα να απαντηθεί δεδομένου ότι η ίδια η τρίτη παράγραφος του κειμένου απαντούσε σʼ αυτό. Το ζήτημα Β2 αφορούσε σε ερωτήσεις θεωρίας που διδάσκονται οι μαθητές ήδη από την Αʼ Λυκείου. Το ζήτημα Β3 περιλαμβάνει λεξιλογικές ασκήσεις που δε φέρουν ιδιαίτερη δυσκολία. «Στην έκθεση, τέλος, οι μαθητές κλήθηκαν να γράψουν ένα άρθρο σε σχολική εφημερίδα με θέμα την αυτομόρφωση και τη δια βίου εκπαίδευση. Ζήτημα που αφορά στην ουσία την ίδια την παιδεία και αποτελεί προϋπόθεση για την απάντηση οποιουδήποτε άλλου θέματος. Σε γενικές γραμμές τα θέματα κινήθηκαν στο πλαίσιο της εκπαιδευτικής μεταρρύθμισης και αναδιάρθρωσης του σχολείου που οραματίζεται το Υπουργείο Παιδείας και Δια Βίου Μάθησης μακριά μάλλον από τη σύγχρονη ταραγμένη κοινωνική πραγματικότητα», τονίζει η κ. Γ. Βουβάκη.
“Το θέμα στο μάθημα της Νεοελληνικής Γλώσσας ήταν βατό, χωρίς ιδιαίτερες δυσκολίες ή παγίδες. Τα ζητούμενα ήταν ευδιάκριτα και εύκολα στην κατανόηση . Οι λεξιλογικές ασκήσεις ήταν εύκολες για τους μαθητές, ενώ πιο απαιτητική ήταν η δεύτερη άσκηση, όπου υπάρχει διχογνωμία ως προς την απάντηση (αιτιολόγηση ,ορισμός ή συνδυασμός μεθόδων)», αναφέρει η φιλόλογος του φροντιστηρίου «Μέθοδος», κ. Νεκταρία Ζερβουδάκη. Προσθέτει, τέλος, πως «σε σχέση με το περυσινό θέμα το φετινό κινήθηκε στα ίδια επίπεδα δυσκολίας, ενώ ακόμη και μέτρια διαβασμένοι μαθητές αναμένεται να αποδώσουν αρκετά ικανοποιητικά».
“Εύκολα θέματα”
Χωρίς ιδιαίτερες δυσκολίες, οι υποψήφιοι απάντησαν στα χθεσινά θέματα, αν και το αντικείμενο της έκθεσης δεν ήταν στα λεγόμενα ΣΟΣ.
Ο Γιάννης δίνει για δεύτερη φορά φέτος και θεωρεί πως τα θέματα ήταν πιο εύκολα από πέρσι. «Στο σχολείο δεν είχαμε αναφερθεί σε παρόμοιο θέμα, όμως, ήταν εύκολο και η διατύπωσή του κατανοητή», αναφέρει.
«Δεν είχαμε συζητήσει το θέμα στην τάξη αλλά το δοκίμιο που μας δόθηκε μας βοήθησε πολύ», λέει η Ραφαέλα Σταματάκη. Σύμφωνα με την ίδια, υπήρχε μία “παγίδα” στην τελευταία άσκηση που ίσως να δυσκόλεψε τους υποψηφίους.
Ο Μιχάλης Τσιριγωτάκης αναφέρει πως η δια βίου μάθηση είχε αποτελέσει αντικείμενο συζήτησης στην τάξη. “Το θέμα ήταν εύκολο και βατό, δεν υπήρχε πρόβλημα κατανόησης. Ελπίζω ότι πήγα καλά”, αναφέρει.
“Το θέμα ήταν σχετικά βατό, αν και δεν το περίμενα. Δεν είναι επίκαιρο και θεωρούσα πως θα μας ρωτήσουν για την κρίση, δεν το είχαμε κάνει στην τάξη”, λέει ο Στράτος Γιαννίκος.

