Του Κώστα Μπογδανίδη

“Εμείς δεν μπορούμε να κάνουμε τίποτα από τη στιγμή που τα δικαστήρια αποφασίζουν τις τιμές μονάδας”, είπε στην “Π” ο Γ.Γ. της Περιφέρειας Κρήτης

Σχεδόν ένα… ολόκληρο κοινοτικό πλαίσιο στήριξης έχει κληθεί να πληρώσει το ελληνικό Δημόσιο σε απαλλοτριώσεις εκτάσεων για να προχωρήσουν μικρά και μεγάλα έργα στην Κρήτη! Τα ποσά που πληρώθηκαν προσεγγίζουν με τους μετριότερους υπολογισμούς τα 500 εκατομμύρια ευρώ με αιχμή τα έργα των φραγμάτων όπου οι απαλλοτριώσεις άγγιξαν τις τιμές των…αστικών ακινήτων. Χαρακτηριστικό παράδειγμα όπου οι πάντες έχουν “σηκώσει τα χέρια ψηλά” είναι το φράγμα της Πλακιώτισσας που οι απαλλοτριώσεις θα είναι τριπλάσιες του φυσικού αντικειμένου του έργου, καθώς και στο Έλος όπου η αποζημίωση θα είναι διπλάσια από το κόστος της λιμνοδεξαμενής που θα κατασκευαστεί! Στην Πλακιώτισσα έχουν επιδικαστεί πρωτοδίκως 26,5 εκατομμύρια ευρώ(για 3.000 στρέμματα!) και οι νομικοί περιμένουν ότι στο Εφετείο θα φτάσουν τα 33 εάν όχι και τα 35 εκατομμύρια ευρώ όταν το έργο από μόνο του δεν θα κοστίσει πάνω από 12 εκατομμύρια ευρώ! Το ίδιο και με την λιμνοδεξαμενή στο Έλος Χανίων όπου οι τιμές των απαλλοτριώσεων εκτοξεύθηκαν στο ποσό των 2,8 εκατομμυρίων ευρώ και το έργο στοιχίζει τα μισά!

Οι εκπρόσωποι του Δημοσίου δηλώνουν αδυναμία να “ρίξουν” τις τιμές που έτσι κι αλλιώς καθορίζονται από τα Δικαστήρια, ενώ η κατάσταση στο Εφετείο γίνεται ακόμη πιο δύσκολη για το Δημόσιο καθώς οι τιμές αναπροσαρμόζονται προς τα πάνω!

“Εμείς δεν μπορούμε να κάνουμε τίποτα από την στιγμή που τα δικαστήρια αποφασίζουν τις τιμές μονάδας. Το Δημόσιο πληρώνει με βάση την αντικειμενική αξία”, είναι η επίσημη θέση της Περιφέρειας Κρήτης και του περιφερειάρχη κ.Καρούντζου ο οποίος δεν κρύβει την έκπληξή του για τα ποσά που πρέπει κάθε φορά να πληρωθούν. Μάλιστα ο ίδιος πρόσφατα έδωσε εντολή να μην γίνει παρακατάθεση ενός ποσού για το δρόμο Εσταυρωμένος-Γούρνες, στο Ηράκλειο, καθώς το ποσό όχι μόνο ξεπέρασε τους υπολογισμούς, αλλά δεν υπήρχε κιόλας στο κρατικό ταμείο για να δοθεί!

“Θέλαμε ένα κομμάτι για τη διαπλάτυνση του δρόμου και ζητήσαμε να γίνει απαλλοτρίωση. Μας βγήκε ένα ποσό της τάξεως του 1,5 εκατομμυρίου ευρώ για 200 μέτρα. Δεν μπορούμε να τα πληρώσουμε έτσι κι αλλιώς. Περιμένουμε να δούμε τι θα πει και το Εφετείο”, απαντά η Περιφέρεια που δεν θα βάλει τα χρήματα προς το παρόν αν και ξέρει ότι οι περιπτώσεις μείωσης στο Εφετείο είναι ελάχιστες.

“Εγώ μια φορά θυμάμαι να μειώθηκε η τιμή στο Εφετείο, στο έργο της παράκαμψης Χανίων. Στις πρώτες τιμές που βγήκαν δεν μπορούσαμε να πληρώσουμε και μετά το Εφετείο τις μείωσε”, επεσήμανε στην “Π” ένας από τους παλιότερους μηχανικούς της Περιφέρειας.



Ένα…ΚΠΣ



Δεν είναι υπερβολή να αναφέρεται κανείς σʼ ένα Κοινοτικό Πλαίσιο Στήριξης που έχει δοθεί τα τελευταία χρόνια στην Κρήτη για τις απαλλοτριώσεις. Μόνο το φράγμα Αποσελέμη που ξεκίνησε με υπολογισμένα κονδύλια της τάξης των 2 δισεκατομμυρίων δραχμών τότε, έφτασε και ξεπέρασε τα 10 δισ. πάνω από 35 εκατομμυρια ευρώ και ακόμη κάνει να δίδονται!

Το ίδιο και το φράγμα Φανερωμένης, όπως τώρα και το φράγμα Πλακιώτισσας. Αντίστοιχα ποσά επιδικάστηκαν και για τους μεγάλους και μικρούς δρόμους όπως στην περίπτωση του Ηράκλειο-Βιάννος που το κόστος της απαλλοτρίωσης έφτασε στο ποσό των 40 και πλέον εκατομμυρίων ευρώ. «Δυστυχώς ενώ είχαμε στους δρόμους τις λεγόμενες αυταποζημιώσεις και οι τιμές έπρεπε να είναι μικρότερες τα δικαστήρια έβγαζαν μεγάλα κονδύλια γιατί πείθονταν ότι από το δρόμο οι ιδιοκτήτες δεν κέρδιζαν, αλλά πάθαιναν ζημιά» αναφέρει στέλεχος της Περιφέρειας που παρακολουθεί από κοντά όλα αυτά τα χρόνια τα έργα στην Κρήτη.

“Εάν τα βάλετε όλα αυτά μαζί ναι τα τελευταία χρόνια είναι σαν να δόθηκε ένα “ευρωπαϊκό πακέτο” από το δημόσιο ταμείο”, αναφέρει ο ίδιος.

Πρόκειται πραγματικά για ποσά που έχουν… τινάξει την “κρατική μπάνκα” κι έχουν τρελάνει τους Κοινοτικούς που χρηματοδοτούν τα βασικά έργα και που συνήθως(από την ΕΕ) δικαιολογούν ένα μικρό ποσοστό σε σχέση με το έργο. Και δεν μπορούν να αντιληφθούν πώς πληρώνονται τέτοια ποσά σε επίπεδο αστικό. Μάλιστα ένα κοινοτικό στέλεχος είπε πρόσφτα ότι στο δήμο Ηρακλείου πληρώθηκαν 16 εκατομμύρια ευρώ σε τόσα έργα μέσα στην πόλη και πληρώνονται 40 και πλέον εκατομμύρια για ένα φράγμα;



Το φράγμα

Πλακιώτισσας



Τα πρώτα χρήματα για το φράγμα της Πλακιώτισσας έχουν δοθεί από τον υφυπουργό Οικονομίας κ.Αρναουτάκη, αλλά όλοι είναι σίγουροι ότι στο τέλος δεν θα φτάσουν! Στο Εφετείο το ποσό των 26,5 εκατομμυρίων ευρώ θα ανέλθει περίπου στα 33 εκατομμύρια εάν δεν φτάσει τα 35 εκατομμύρια με βάση τη συνήθη πρακτική των δικαστηρίων.

Το έργο θα γίνει από το ΕΣΠΑ και το αντικείμενο της εργολαβίας είναι η κατασκευή του φράγματος Πλακιώτισσας στην περιοχή της Ανατολικής Μεσαράς, επί του χειμάρρου Αναποδάρη με την άρδευση 22.000 στρεμμάτων.

Το χωμάτινο ανάχωμα του φράγματος είναι πλάτους στέψης 8,0μ. και μήκους 300,0μ.

Ο ωφέλιμος όγκος του ταμιευτήρα που δημιουργείται ανέρχεται σε 18,6 εκατομμύρια κυβικά μέτρα. Το φράγμα θα κατασκευαστεί με κεντρικό αργιλικό πυρήνα, σώματα στήριξης από αμμοχάλικο και από υλικά εκσκαφής με φίλτρα, στραγγιστήρια και λιθορριπές ανάντη και κατάντη. Το φράγμα θα έχει ύψος 53,0μ. Η τυπική διατομή του φράγματος είναι τραπεζοειδής με κλίσεις.

Ο υπερχειλιστής είναι μετωπικός και βρίσκεται στο δεξιό αντέρεισμα του φράγματος, παροχής Q=420 κυβικά μέτρα/δευτερόλεπτο.

Επίσης, θα κατασκευαστούν όλα τα συναφή έργα του φράγματος (εκτροπής, εκκένωσης, υπερχειλίσεως, υδροληψίας, κ.λπ.) καθώς και τα απαραίτητα έργα προσπέλασης.

Η μελέτη προβλέπει τη βελτίωση της υφιστάμενης οδού από το χωριό της Πλακιώτισσας με το υφιστάμενο μικρό φράγμα και νέα χάραξη στο αριστερό αντέρεισμα μήκους 474μ. καθώς και άλλη μήκους 570μ. στο δεξιό αντέρεισμα μετά τη γέφυρα του υπερχειλιστή.