50% του συνόλου είναι ελαιώνες

3,178 εκατ. στρέμματα το 2008

20% είναι αμπέλια, 10% είναι εσπεριδοειδή

30.000 είναι περίπου οι βιοκαλλιεργητές στη χώρα

H διάρθρωση των καλλιεργειών είναι τέτοια, που άλλα είδη λείπουν από την ελληνική αγορά και γίνονται εισαγωγές και άλλα πλεονάζουν, με αποτέλεσμα οι αγρότες να αναγκάζονται να τα πουλήσουν ως... συμβατικά, ώστε να μην μείνουν αδιάθετα στις αποθήκες


Τη «μερίδα του λέοντος» στις καλλιεργούμενες βιολογικές εκτάσεις έχουν οι ελαιώνες με 50% επί του συνόλου, ακολουθούν τα αμπέλια 20% και τα εσπεριδοειδή με 10% σύμφωνα με τα στοιχεία του υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης. Αν και τα τελευταία χρόνια δεν έχουν αυξηθεί αρκετά οι βιολογικές καλλιέργειες, οι παραγωγοί που ενδιαφέρονται όλο και αυξάνονται.

Σύμφωνα με τα πιο πρόσφατα στατιστικά στοιχεία της Διεύθυνσης Βιολογικής Γεωργίας, οι βιολογικά καλλιεργούμενες εκτάσεις στην Ελλάδα ανέρχονταν το 2008 στα 3,178 εκατομμύρια στρέμματα, έναντι 2,798 εκατ. το 2007, περίπου 3,02 εκατ. το 2006 και 2,88 εκατ. το 2005 (συμπεριλαμβανομένων αυτών του μεταβατικού σταδίου, καθώς και βοσκοτόπων/θαμνότοπων, έκτασης 1,3 εκατ. στρεμμάτων για το 2008).

Πάντως, αν στις καλλιεργούμενες εκτάσεις παρατηρείται - τα τελευταία χρόνια - σχετική στασιμότητα, δε συμβαίνει το ίδιο με τον αριθμό των παραγωγών και των μεταποιητών: από περίπου 9.000 το 2004, οι εγγεγραμμένοι παραγωγοί βιολογικών προϊόντων απογειώθηκαν στους 24.729 το 2007 και στους 25.098 το 2008, ενώ οι μεταποιητές έφτασαν πρόπερσι τους 23.741. Σε 314 ανέρχονταν το 2008 οι εγγεγραμμένοι παραγωγοί-μεταποιητές.

Πολλοί παραγωγοί που ασχολήθηκαν με βιοκαλλιέργειες μόνο για να εισπράξουν επιδοτήσεις, δεν αποκλείεται να τους γυρίσουν την πλάτη μέσα στο επόμενο χρονικό διάστημα, εξαιτίας της λήξης τους. Αυτό υποστήριξε ο Μπάμπης Τσοκανής, πρόεδρος της Ομοσπονδίας Ενώσεων Βιοκαλλιεργητών, που αριθμεί περίπου 4.000 με 5.000 μέλη, κι ενώ το σύνολο των βιοκαλλιεργητών της χώρας εκτιμάται πως κυμαίνεται μεταξύ 25.000 και 30.000 ατόμων.

Όπως δήλωσε ο κ. Τσοκανής, οι "ταγμένοι" Έλληνες βιοκαλλιεργητές δεν είναι τόσο υπέρ των επιδοτήσεων καθαυτών, όσο της χρηματοδότησης της έρευνας και της μεταφοράς τεχνογνωσίας, αλλά και της στήριξης της Πολιτείας για το κόστος πιστοποίησης και την προώθηση των ελληνικών βιολογικών προϊόντων στο εξωτερικό.

Οι καλλιεργητές ζητούν η επιδότηση να συνδέεται με την παραγωγή - κι όχι να υπολογίζεται ανά στρέμμα (ώστε να είναι βέβαιο ότι ο καλλιεργητής όντως παράγει). Παράλληλα, χαρακτηρίζουν υψηλό το κόστος της πιστοποίησης. "Κυμαίνεται μεταξύ 5 και 30 ευρώ το στρέμμα, αναλόγως προϊόντος, χωρίς να συνυπολογίζεται η αμοιβή του τεχνικού συμβούλου, που θα χρειαστεί ο παραγωγός", ανέφερε ο κ. Τσοκανής.

Η ανοργανωσιά το μεγαλύτερο πρόβλημα

Κατά τον ίδιο, ο κλάδος αντιμετωπίζει αρκετά προβλήματα, για τα οποία ευθύνεται τόσο η "ανοργανωσιά" των βιοκαλλιεργητών, όσο και η έλλειψη ουσιαστικής στήριξης από την Πολιτεία. Ακόμη και η διάρθρωση των καλλιεργειών είναι τέτοια, που άλλα είδη λείπουν από την ελληνική αγορά και γίνονται εισαγωγές και άλλα πλεονάζουν, με αποτέλεσμα οι αγρότες να αναγκάζονται να τα πουλήσουν ως... συμβατικά, ώστε να μην μείνουν αδιάθετα στις αποθήκες.

"Με μια πρόχειρη εκτίμηση, το 50% των βιολογικών καλλιεργειών σε στρέμματα αφορά ελαιώνες, περίπου το 20% αμπελώνες και παραγωγή κρασιού και 10% εσπεριδοειδή, ενώ υπάρχουν και τα δημητριακά/κτηνοτροφικά φυτά. Λιγότερο από το 5% των καλλιεργούμενων στρεμμάτων είναι κηπευτικά και ένα 2%-3% αρωματικά φυτά", πρόσθεσε ο κ. Τσοκανής.

Ποιο είναι το αποτέλεσμα; Τα ελληνικά κηπευτικά (για παράδειγμα, πατάτα, κρεμμύδι, τομάτα) λείπουν από τα ράφια και οι καταναλωτές τρώνε εισαγόμενα (π.χ. από νότια Αμερική). Το λάδι αντίθετα - στο οποίο στρέφεται η πλειοψηφία των βιοκαλλιεργητών - περισσεύει και συχνά καταλήγει να πωλείται ως… συμβατικό. Σύμφωνα με τον κ. Τσοκανή, ελαιώνες και αμπέλια είναι πιο "εύκολες" καλλιέργειες, ενώ αντίθετα τα κηπευτικά απαιτούν τεχνογνωσία και έχουν πολύ αυξημένα εργατικά κόστη.

Τα στοιχεία από τη Διεύθυνση Βιολογικής Γεωργίας του υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης πιστοποιούν ότι ελιές και αμπέλια κυριαρχούν μεταξύ των πολυετών καλλιεργειών, καθώς το 2008 καλλιεργούνταν βιολογικά (συμπεριλαμβανομένου του μεταβατικού σταδίου) 641.362 και 50.237 στρέμματα αντίστοιχα.