Από το 2008 χρονολογείται η δημιουργία του θεσμού Ευρωπαϊκή Πρωτεύουσα Νεολαίας.
Η πρώτη πόλη που κατόρθωσε να γίνει Ευρωπαϊκή Πρωτεύουσα Νεολαίας ήταν το Ρότερνταμ της Ολλανδίας το 2009. Το 2010 τον θεσμό της “Ευρωπαϊκής Πρωτεύουσας Νεολαίας” φιλοξενεί η Ιταλία και ειδικότερα το Τορίνο. Το 2012 η Ευρωπαϊκή Πρωτεύουσαν πρόκειται να μεταφερθεί στην “καρδιά της Ευρωπαϊκής Ένωσης” και την πόλη Αντβέρπ του Βελγίου. Το Ηράκλειο φιλοδοξεί να είναι η πέμπτη κατά σειρά πόλη που θα φιλοξενήσει το θεσμό, σε μια ιδιαίτερα ανταγωνιστική διεκδίκηση, η οποία επίσημα αρχίζει με την κατάθεση των προτάσεων, την ερχόμενη Δευτέρα.

