Οι νέοι και ισχυροί δήμοι αναλαμβάνουν νέες αρμοδιότητες, μαζί με τους ανθρώπινους και οικονομικούς πόρους που προέρχονται από την καταργούμενη νομαρχιακή αυτοδιοίκηση, όπως:
• η πρόνοια και η προστασία της δημόσιας υγείας,
• η ανέγερση σχολικών κτιρίων,
• η καταπολέμηση του κοινωνικού αποκλεισμού,
• η ένταξη των μεταναστών,
• οι πολεοδομικές εφαρμογές,
• ο υγειονομικός έλεγχος,
• η προστασία της παιδικής και της τρίτης ηλικίας,
• οι λαϊκές αγορές
• οι αδειοδοτήσεις και ο έλεγχος πολλών τοπικών, οικονομικών και κοινωνικών δραστηριοτήτων,
• η πολιτική προστασίας, με την ένταξη των δήμων στον εθνικό σχεδιασμό με συγκεκριμένο ρόλο και αρμοδιότητες.

