Του Γιάννη Ζωράκη
Με τους καλύτερους οιωνούς «αποχαιρέτησε» χθες την αγορά το 2009, καθώς η κίνηση στο κέντρο του Ηρακλείου, αλλά και στην υπόλοιπη Κρήτη, ήταν η υψηλότερη απʼ όλες τις υπόλοιπες ημέρες των γιορτών, αν και οι καταναλωτές ήταν συγκρατημένοι στα ποσά που ξόδεψαν.
Οι καταναλωτές ανταποκρίθηκαν στο κάλεσμα των Εμπορικών Συλλόγων και από νωρίς το πρωί κατέκλυσαν όλες τις αγορές, τόσο τις κεντρικές, όσο και τις περιφερειακές. Πολλά ήταν μάλιστα τα σημεία σε περιφερειακές αγορές της πόλης, όπου παρατηρούνταν έντονη κυκλοφοριακή συμφόρηση, λόγω του ότι οι καταναλωτές έσπευδαν έως και την τελευταία στιγμή για να πραγματοποιήσουν τα ψώνια της Πρωτοχρονιάς.
Ανάλογη ήταν η κατάσταση και στο κέντρο της πόλης, όπου γενικευμένη κίνηση επικρατούσε από νωρίς το πρωί μέχρι και το κλείσιμο των καταστημάτων.
Άνθρωποι όλων των ηλικιών κατέκλυσαν την αγορά προκειμένου να καλύψουν τις ανάγκες της Πρωτοχρονιάς, αλλά και τις πάγιες ανάγκες του τριημέρου.
Για πρώτη χρονιά έπειτα από δύο χρόνια, η αγορά έδειξε σημαντικές τάσεις ανάτασης κι αντιστροφής του αρνητικού κλίματος.
Βέβαια, η αλλαγή του αρνητικού κλίματος δεν συνεπάγεται ταυτόχρονη αύξηση και των τζίρων στην αγορά, οι οποίοι παραμένουν σε αρκετά χαμηλά επίπεδα ακόμα, καθώς οι καταναλωτές εφέτος επέλεξαν να αγοράσουν τα εντελώς απαραίτητα.
Σύμφωνα με τις πρώτες ενδείξεις, οι τζίροι που πραγματοποιήθηκαν στην αγορά είναι χαμηλότεροι ακόμα και από αυτούς του 2009, παρά την αρκετά αυξημένη κίνηση. Παρʼ όλα αυτά δεν θα είναι καθόλου παράλογο αν οι ενδείξεις επαληθευτούν και με επίσημα στοιχεία, με δεδομένο πως τόσο οι συνθήκες στην αγορά έχουν διαφοροποιηθεί εντελώς, όσο και ο ανταγωνισμός έχει διευρυνθεί προς πολλαπλές κατευθύνσεις.
Σε πρώτη φάση ωστόσο, επιδίωξη του Εμπορικού Κόσμου ήταν να ανακτήσει την εμπιστοσύνη των καταναλωτών και να κατορθώσει την επιστροφή τους στις αγορές κάτι που ως ένα βαθμό επετεύχθη. Από κει κι έπειτα βέβαια, υπάρχει ένα ζήτημα σε σχέση με τις επόμενες αντιδράσεις της αγοράς και το πώς θα μπορέσει να γίνει εκμετάλλευση, με την καλή έννοια του όρου, των καταναλωτών που φαίνονται να προσέρχονται ξανά στις αγορές.
Ίδια εικόνα παντού
Θετική είναι η εικόνα που επικρατεί στις αγορές ολόκληρης της Κρήτης, σύμφωνα με την πρόεδρο της Ομοσπονδίας Εμπορικών Συλλόγων κ. Πόπη Μαστοράκη.
“Η κίνηση πήγε καλά τόσο στο Ηράκλειο, όσο και στην υπόλοιπη Κρήτη και γενικότερα υπάρχει ένα θετικό κλίμα σε σχέση με την προσέλευση” αναφέρει η κ. Μαστοράκη, προσθέτοντας:
“Βέβαια πρέπει να γίνει ξεκάθαρο πως η αύξηση της κίνησης δεν συνεπάγεται αύξηση και στους τζίρους, καθώς οι συνθήκες πλέον είναι εντελώς διαφορετικές. Είναι θετικό πως η αγορά αναπνέει ξανά, όμως χρειάζονται άμεσα κίνητρα για ανάπτυξη, για τόνωση των εισοδημάτων και για ρευστότητα”.
Οριακό το 2010
Η τελευταία ευκαιρία ανάκαμψης της αγοράς βρίσκεται «κρυμμένη» στο 2010, αλλά και στις πολιτικές που αναμένεται να ακολουθηθούν. Το 2009, πέρασε δύσκολα για τον Εμπορικό Κόσμο, ωστόσο σε μεγάλο βαθμό οι επιχειρηματίες είχαν βρει τις ασφαλιστικές δικλίδες εκείνες που τους επέτρεπαν τη συνέχεια των επιχειρήσεων τους, έστω και οριακά.
Το 2010 όμως, τα όρια φαίνεται πως στενεύουν ασφυκτικά κι αν δεν υπάρξει τόσο μια δυναμική κυβερνητική πολιτική ανάκαμψης, όσο και μια δημιουργική στρατηγική από πλευράς εμπόρων, οι καταστάσεις μοιάζουν να κινούνται εκτός πλαισίου αντοχής.
Οι ελπίδες του Εμπορικού Κόσμου επαφίενται πλέον στις ρυθμίσεις της κυβέρνησης για τόνωση της ανάπτυξης και των επιχειρήσεων, αφού οι μέχρι τώρα πολιτικές των τελευταίων χρόνων αποδείχθηκαν καταστροφικές.
Από την άλλη πλευρά, προσδοκίες δείχνουν να διατηρούν οι επιχειρηματίες και στους καταναλωτές. Οι καταναλωτές το τελευταίο διάστημα έχουν αποδείξει έμπρακτα πως κατανοούν ότι η στήριξη των τοπικών επιχειρήσεων αποτελεί στήριξη της τοπικής οικονομίας και μοναδική δυνατότητα ανάκαμψης της αγοράς.
Για το λόγο αυτό, έχουν επιστρέψει στις αγορές από τοπικούς επιχειρηματίες, δυναμώνοντας έτσι ξανά την αγορά, αλλά και την οικονομία της πόλης, στο βαθμό βέβαια του εφικτού. Παρʼ όλα αυτά, πολυεθνικές εταιρίες, πολλές από τις οποίες εξακολουθούν να μη λειτουργούν νόμιμα στην πόλη, εξακολουθούν να λαμβάνουν τεράστια μερίδια αγοράς, λειτουργώντας ανασταλτικά στην τοπική ανάπτυξη και οικονομία.

