Σχέδιο περικοπής δαπανών ανα υπουργείο που θα περιλαμβάνει εκτός έδρας και οδοιπορικά υπαλλήλων, λειτουργικές δαπάνες (ηλεκτρικό ρεύμα, τηλεφωνικές συνδιαλέξεις κλπ), βάζει σʼ εφαρμογή από την αρχή του νέου έτους η κυβέρνηση.
Ηδη η εγκύκλιος στάλθηκε σε όλα τα υπουργεία από το Γενικό Λογιστήριο του κράτους, το οποίο σημειώνει ότι δεν υπάρχουν περιθώρια για υπερβάσεις δαπανών και ότι το πρώτο δεκαήμερο κάθε μήνα θα γίνονται έλεγχοι στους προϋπολογισμούς ώστε αν διαπιστώνονται τυχόν υπερβάσεις να λαμβάνονται οι απαραίτητες αποφάσεις.
Ο υπουργός Εσωτερικών χθες μετά την συνάντησή του με τον Γ. Προβόπουλο (διοικητή της Τράπεζας Ελλάδος), απαντώντας σε σχετική ερώτηση, επιβεβαίωσε ότι το Πρόγραμμα Σταθερότητας και Ανάπτυξης (ΠΣΑ) θα προβλέπει επιπλέον περικοπές δαπανών “εκεί που πράγματι πρέπει να γίνουν” στον ευρύτερο δημόσιο τομέα-και μέσω προσλήψεων και γενικότερα άλλων δαπανών”-από όσες προβλέπει ο προϋπολογισμός.
Στόχος “ένας γενικότερος εξορθολογισμός που είναι απολύτως απαραίτητος για να μπορέσει το κράτος να στηρίξει την οικονομία σε αυτή την δύσκολη περίοδο”, είπε ο κ. Ραγκούσης.
Από την πλευρά του ο διοικητής της ΤτΕ Γιώργος Προβόπουλος, αναφέρθηκε στη σημασία μιας ευρύτερης μεταρρύθμισης του διοικητικού μηχανισμού για την έξοδο από τα προβλήματα και μίλησε για σημαντικές μεταρρυθμιστικές πρωτοβουλίες που έει ήδη πάρει και που πρόκειται να πάρει η κυβέρνηση.
Σε ό,τι αφορά το Πρόγραμμα Σταθερότητας και Ανάπτυξης, είπε ότι δεν το έχει δει ακόμη.
Ειδικότερα μετά τη συνάντηση ο υπουργός Εσωτερικών Γ. Ραγκούσης δήλωσε: “Είχα τη χαρά να συζητήσω με τον διοικητή της Τράπεζας της Ελλάδος και να ενημερωθώ για την κατάσταση και την πορεία της οικονομίας. Κυρίως, όμως, είχα την ευκαιρία και τη χαρά να ενημερώσω τον κύριο διοικητή για τις μεγάλες αλλαγές που έχουμε πραγματοποιήσει ή που προετοιμάζουμε στο κράτος, αλλά και ευρύτερα στην Αυτοδιοίκηση.
Αλλαγές που έχουν άμεση κι απόλυτη σχέση και με την οικονομία και με τη δημοσιονομική κρίση που αντιμετωπίζει η χώρα, αλλά βεβαίως και με τη μεγάλη ανάγκη των πολιτών να απολαμβάνουν καλύτερες και ποιοτικές υπηρεσίες από αυτό το κράτος που πρέπει πάση θυσία να το αλλάξουμε, να του επιφέρουμε πολλές και μεγάλες αλλαγές”.
Ερωτηθείς αν αναμένονται περικοπές δαπανών στο δημόσιο τομέα με το ΠΣΑ ο κ. Ραγκούσης απάντησε: “Το κράτος με τη στενή του έννοια, με την έννοια του ευρύτερου δημόσιου τομέα, με την έννοια της αυτοδιοίκησης, ήδη αποτυπώνεται και στον προϋπολογισμό, αλλά θα αποτυπωθεί και στο πρόγραμμα σταθερότητας, ότι θα δεχτεί μεγάλες περικοπές εκεί που πράγματι πρέπει να γίνουν, σε σπατάλες που ήδη έχουμε περικόψει, αλλά και έναν γενικότερο εξορθολογισμό που είναι απολύτως απαραίτητος, για να μπορέσει το κράτος να στηρίξει την οικονομία σʼ αυτή τη δύσκολη περίοδο”.
Από την πλευρά του ο διοικητής της ΤτΕ Γ. Προβόπουλος δήλωσε: “Είχε την καλοσύνη ο υπουργός να με ενημερώσει για κάποιες μεταρρυθμιστικές πρωτοβουλίες που έχει ήδη πάρει και κάποιες που θα τις δείτε στο μέλλον. Πρωτοβουλίες που θεωρώ πολύ σημαντικές για την έξοδο της οικονομίας από τα προβλήματα”.
Ισως είναι σε όλους γνωστό ότι η Τράπεζα της Ελλάδος έχει θέσει στον προβληματισμό της για την έξοδο από τα προβλήματα την ευρύτερη μεταρρύθμιση του διοικητικού μηχανισμού και γιʼ αυτό με μεγάλη χαρά άκουσα τον υπουργό να λέει με ποιο τρόπο θα πετύχει αυτό το πράγμα”, πρόσθεσε ο κ. Προβόπουλος.
Σε ερώτηση αν κρίνει ικανοποιητικά το Πρόγραμμα Σταθερότητας ο κ. Προβόπουλος απάντησε: “Δεν το έχουμε δει ακόμα το πρόγραμμα. Θα κατατεθεί απʼ ότι γνωρίζω μέσα με τέλη του Ιανουαρίου. Ας περιμένουμε, μη βιαστείτε”.
Στην Αθήνα κλιμάκιο της Κομισιόν
Στο μεταξύ την ερχόμενη εβδομάδα καταφτάνει στην Αθήνα το κλιμάκιο της Κομισιόν που –για πρώτη φορά στα χρονικά- θα συντάξει από κοινού με το υπουργείο Οικονομικών, το τετραετές Πρόγραμμα Σταθερότητας και Ανάπτυξης της χώρας για την περίοδο 2010-2013.
Παρότι το σχέδιο για μείωση των ελλειμμάτων κάτω από 3% του ΑΕΠ στο τέλος της τετραετίας μοιάζει «μακρόπνοο», η αξιοπιστία του θα κριθεί πιθανότατα από τα μέσα του νέου έτους –ή και πολύ νωρίτερα.
Οι κοινοτικοί παράγοντες που καταφτάνουν στη χώρα μας έχουν σαφείς εντολές: να μην επιτρέψουν καμία λογιστική αλχημεία στις παραδοχές και τα μεγέθη που θα κρίνουν την πορεία των ελλειμμάτων και την ικανότητα της χώρας μας να μπορεί να δανείζεται.
Δεν είναι τυχαίο άλλωστε ότι «χρονιάρες μέρες» (προπαραμονή Πρωτοχρονιάς) ο προϊστάμενος του κλιμακίου, Επίτροπος Χοακίν Αλμούνια, «πυροβόλησε» και πάλι τη χώρα μας, τονίζοντας σε συνέντευξή του σε ισπανικό ραδιόφωνο ότι στην περίπτωση ορισμένων χωρών όπως είναι η Ελλάδα, οι επενδυτές δεν προτίθενται να συνεχίσουν να τις δανείζουν, εάν οι κυβερνήσεις δεν λάβουν άμεσα μέτρα μείωσης του δημοσίου χρέους.
Στην κατεύθυνση αυτή οι κοινοτικοί θα ελέγξουν την αποτελεσματικότητα των μέτρων που προϋπολογίζει η κυβέρνηση για να μειώσει το δημόσιο έλλειμμα από 12,7% του ΑΕΠ φέτος, σε 8,7% το 2010.
Στο υπουργείο Οικονομικών τονίζουν πως τους περιμένουν «με ανοικτά βιβλία». Αποκλείουν κάθε ενδεχόμενο αμφισβήτησης της λεγόμενης «άσπρης τρύπας» του προϋπολογισμού, η οποία μείωνε εδώ και δεκαετίες πλασματικά το πραγματικό δημοσιονομικό έλλειμμα της χώρας μας.
Σε πρώτη φάση, μόλις εξασφαλίσει τη συνεργασία και τη «βούλα» της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στο Πρόγραμμα Σταθερότητας, το υπουργείο Οικονομικών θα επιχειρήσει να δανειστεί όσα περισσότερα μπορεί, για όσο θα διαρκεί η «ανακωχή» με τις Βρυξέλλες και τις διεθνείς αγορές. Υπολογίζεται ότι μέχρι το Μάρτιο θα επιδιώξει να προλάβει να δανειστεί 18-20 δισ. ευρώ, με σχετικά ευνοϊκούς όρους.
Το σχέδιο φαντάζει «ιδανικό». Ωστόσο το έργο του οικονομικού επιτελείου μόνο εύκολο δεν είναι. Η κακή κατάσταση του εισπρακτικού μηχανισμού και η καχεξία στην αγορά, δεν εμπνέουν εμπιστοσύνη για ανόρθωση των δημοσίων εσόδων.
Ισως και πάνω από 12,7% το έλλειμμα φέτος
Με βάση την εικόνα που εμφανίζουν οι κρατικές εισπράξεις στο τελευταίο τρίμηνο του 2009, τίποτα δεν μπορεί να αποκλείσει ότι –παρά το ζήλο του Γιώργου Παπακωνσταντίνου να αποτρέψει μια τέτοια εξέλιξη- το δημόσιο έλλειμμα του 2009 θα ξεπεράσει τελικά ακόμα και το 12,7%, απομακρύνοντας περισσότερο τη χώρα από το στόχο της για δραστική μείωση των ελλειμμάτων.
Ακόμα και έτσι όμως, για το 2010 η αγωνία του υπουργού Οικονομικών είναι «πότε θα πάρουν μπροστά» οι εισπρακτικοί μηχανισμοί και πότε θα αποδώσουν τα νέα φορολογικά μέτρα που θα ληφθούν το Μάρτιο, μετά το πέρας της δημόσιας διαβούλευσης.
Τούτου δοθέντος, το κρίσιμο κρας - τεστ για την κυβέρνηση αναμένεται τον Ιούλιο του 2010. Ήδη από τον Απρίλιο θα γνωρίζουν όλοι αν χάθηκε έδαφος στην εκκίνηση του έτους. Με βάση τα στοιχεία του α´ εξαμήνου θα διαφανεί εάν και κατά πόσον είναι τελικά εφικτός ο στόχος, για να πέσει στο έλλειμμα στο 8,7% στο τέλος της χρονιάς.
Στο οικονομικό επιτελείο έχουν ετοιμάσει και εναλλακτικό σχέδιο («λύση απελπισίας») που λέγεται «αύξηση των συντελεστών ΦΠΑ». Παρόλο που όλοι στην Ελλάδα αντιλαμβάνονται πως αύξηση του ΦΠΑ μπορεί να πλήξει -αντί να ωφελήσει- τα κρατικά έσοδα (όπως δείχνει και η εμπειρία του πρόσφατου παρελθόντος), στην κυβέρνηση γνωρίζουν πως το μέτρο «αρέσει στις Βρυξέλλες» και, αν χρειαστεί, μπορεί να εξευμενίσει τις διεθνείς αγορές.
Για το λόγο αυτό, πρωθυπουργός και υπουργός Οικονομικών δεν αποκλείουν ποτέ κατηγορηματικά στις συζητήσεις τους το ενδεχόμενο να καταφύγει η κυβέρνηση σε ένα τέτοιο μέσο, όσο και αν οι ίδιοι το απεύχονται.

